ప్రపంచీకరణ రూపకల్పన (The Making of a Global World) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రపంచీకరణ రూపకల్పన (The Making of a Global World) (10వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 10 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
ఈ రెండు వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) సిల్క్ మార్గాలు క్రైస్తవ శకానికి ముందే ఉండి దాదాపు 15వ శతాబ్దం వరకు వర్ధిల్లాయి. 2) తూర్పు భారతంలో పుట్టిన బౌద్ధం సిల్క్ మార్గాల కూడళ్ల ద్వారా అనేక దిక్కులకు వ్యాపించింది.
A. 1, 2 రెండూ సరైనవే
B. 1 మాత్రమే సరైనది
C. 2 మాత్రమే సరైనది
D. 1, 2 రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 రెండూ సరైనవే
సిల్క్ మార్గాలు క్రైస్తవ శకానికి ముందే ఉండి 15వ శతాబ్దం వరకు వర్ధిల్లినట్టు, వర్తకంతో పాటు సాంస్కృతిక మార్పిడి కూడా జరిగి బౌద్ధం ఈ మార్గాల ద్వారా వ్యాపించినట్టు పాఠ్యపుస్తకం చెబుతుంది. కాబట్టి రెండు వాక్యాలూ సరైనవే.
అమెరికా మూలవాసుల నుంచి యూరప్, ఆసియాలకు వచ్చిన ఆహారం కానిది కింది వాటిలో ఏది?
A. సోయా
B. పట్టు
C. మొక్కజొన్న
D. టొమాటో
Answer & explanation
Correct: B — పట్టు
సోయా, మొక్కజొన్న, టొమాటో, బంగాళదుంప, మిరప వంటివి కొలంబస్ తర్వాత అమెరికా నుంచి ప్రపంచానికి చేరిన పంటలు. పట్టు అనేది ఆహార పంట కాదు; అది చైనా నుంచి సిల్క్ మార్గాల ద్వారా పశ్చిమానికి వెళ్లిన సరుకు, అందువల్ల అది జాబితాలో లేనిది.
అమెరికా మూలవాసులు యూరప్ నుంచి వచ్చిన మశూచి వంటి వ్యాధులకు విపరీతంగా బలి కావడానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?
A. యూరప్ వారి వద్ద ఉన్న అధునాతన వైద్యం
B. అమెరికా వాతావరణం వ్యాధులకు అనుకూలం కావడం
C. చాలా కాలం ఒంటరిగా ఉండటం వల్ల ఆ వ్యాధులపై రోగనిరోధక శక్తి లేకపోవడం
D. మూలవాసులు యుద్ధంలో పాల్గొనకపోవడం
Answer & explanation
Correct: C — చాలా కాలం ఒంటరిగా ఉండటం వల్ల ఆ వ్యాధులపై రోగనిరోధక శక్తి లేకపోవడం
అమెరికా లక్షల సంవత్సరాలు ప్రపంచంతో సంబంధం లేకుండా ఉండటంతో మూలవాసులకు ఈ వ్యాధులపై రోగనిరోధక శక్తి లేదు. మశూచి యూరోపియన్లు చేరకముందే ఖండం లోపల వ్యాపించి సమాజాలను నాశనం చేసింది. జేతలు మాత్రం ఎక్కువగా వ్యాధులను తట్టుకున్నారు.
ప్రపంచ వర్తక కేంద్రం క్రమంగా పశ్చిమానికి, యూరప్ వైపు మారడానికి దోహదం చేసిన కారణాలు ఏవి?
A. భారతదేశం ఓడరేవులను మూసివేయడం, ఆఫ్రికాలో ఖనిజాలు ఖాళీ కావడం
B. సిల్క్ మార్గాల్లో బంగారం కొరత, యూరప్ ఆసియాను జయించడం
C. చైనా, భారత్ పేదరికంలోకి జారడం మాత్రమే
D. చైనా విదేశీ సంబంధాలను పరిమితం చేసుకోవడం, అమెరికా ప్రాధాన్యం పెరగడం
Answer & explanation
Correct: D — చైనా విదేశీ సంబంధాలను పరిమితం చేసుకోవడం, అమెరికా ప్రాధాన్యం పెరగడం
పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం 15వ శతాబ్దం నుంచి చైనా విదేశీ సంబంధాలను పరిమితం చేసుకుని ఒంటరిగా మారింది; ఆ పాత్ర తగ్గడం, అమెరికా ప్రాధాన్యం పెరగడం వల్ల వర్తక కేంద్రం పశ్చిమానికి కదిలి యూరప్ కేంద్రమైంది. 18వ శతాబ్దం వరకు చైనా, భారత్ సంపన్నంగానే ఉన్నాయి.
కార్న్ చట్టాల రద్దు ఫలితం కానిది కింది వాటిలో ఏది?
A. బ్రిటన్లో ఆహార ధాన్యాల ధరలు మరింత పెరిగాయి
B. ఆహారం దేశీయ ఉత్పత్తి కన్నా చౌకగా దిగుమతి అయింది
C. విస్తార భూములు సాగు లేకుండా పడిపోయాయి
D. వేలమంది ఉపాధి కోల్పోయి నగరాలకు, విదేశాలకు వలస వెళ్లారు
Answer & explanation
Correct: A — బ్రిటన్లో ఆహార ధాన్యాల ధరలు మరింత పెరిగాయి
రద్దు తర్వాత చౌక దిగుమతులతో ఆహార ధరలు తగ్గి వినియోగం పెరిగింది; బ్రిటిష్ వ్యవసాయం పోటీ పడలేక భూములు సాగు లేకుండా పడిపోయి, ఉపాధి కోల్పోయిన వేలమంది వలస వెళ్లారు. కాబట్టి ధరలు మరింత పెరగడం ఫలితం కాదు, అదే ఇక్కడ లేనిది.
పశ్చిమ పంజాబ్లోని కెనాల్ కాలనీల్లో ఎగుమతి కోసం ప్రధానంగా ఏ పంటలను పండించారు?
A. జనపనార, తేయాకు
B. గోధుమ, పత్తి
C. చెరకు, కాఫీ
D. నీలిమందు, నల్లమందు
Answer & explanation
Correct: B — గోధుమ, పత్తి
బ్రిటిష్ భారత ప్రభుత్వం కాలువల జాలం నిర్మించి పాక్షిక ఎడారి నేలలను గోధుమ, పత్తి ఎగుమతికి వీలైన సారవంతమైన భూములుగా మార్చింది; ఇతర పంజాబ్ ప్రాంతాల రైతులు అక్కడ స్థిరపడ్డారు. జనపనార బెంగాల్ పంట; నీలిమందు, నల్లమందు ఇతర ఎగుమతులు.
1870ల వరకు యూరప్ పేదలకు మాంసం ఖరీదైన విలాసంగా ఉండటానికి కారణం ఏమిటి?
A. ప్రభుత్వం మాంసంపై నిషేధం విధించడం
B. యూరప్లో జంతువులు లేకపోవడం
C. సజీవ జంతువులు ఓడలో ఎక్కువ స్థలం తీసుకోవడం, చాలా జంతువులు ప్రయాణంలో చనిపోవడం లేదా జబ్బుపడటం
D. రైల్వే మార్గాలు లేకపోవడం
Answer & explanation
Correct: C — సజీవ జంతువులు ఓడలో ఎక్కువ స్థలం తీసుకోవడం, చాలా జంతువులు ప్రయాణంలో చనిపోవడం లేదా జబ్బుపడటం
అప్పటి వరకు జంతువులను సజీవంగా ఓడల్లో తెచ్చి యూరప్లో వధించేవారు; అవి స్థలం ఎక్కువ తీసుకుని, ప్రయాణంలో చనిపోవడం, జబ్బుపడటం, బరువు తగ్గడంతో ధర అధికమై డిమాండ్, ఉత్పత్తి తక్కువగా ఉండిపోయాయి. శీతలీకరణ ఓడలే ఈ సమస్యను పరిష్కరించాయి.
ఆఫ్రికాలో శ్రామికులను కూలికి రప్పించడానికి యూరప్ యజమానులు వాడిన పద్ధతుల్లో లేనిది ఏది?
A. వేతనంతో మాత్రమే చెల్లించగలిగే భారీ పన్నులు విధించడం
B. కుటుంబంలో ఒక్కరికే భూమి వారసత్వంగా అనుమతించడం
C. గనుల కార్మికులను ఆవరణల్లో (compounds) ఉంచి స్వేచ్ఛగా తిరగనివ్వకపోవడం
D. ఆఫ్రికన్లకు పశువులు, భూమి ఉచితంగా ఇవ్వడం
Answer & explanation
Correct: D — ఆఫ్రికన్లకు పశువులు, భూమి ఉచితంగా ఇవ్వడం
భారీ పన్నులు, ఒక్కరికే భూ వారసత్వం, గనుల ఆవరణల్లో నిర్బంధం – ఇవి పాఠ్యపుస్తకంలో చెప్పిన పద్ధతులు. భూమి, పశువులను ఉచితంగా ఇస్తే కూలి కోసం ఎవరూ రారు; పైగా రిండర్పెస్ట్ తర్వాత యజమానులు మిగిలిన పశువులను తమ గుప్పిట్లోకి తీసుకున్నారు.
A. ఎరిత్రియాపై దాడి చేస్తున్న ఇటాలియన్ సైనికుల కోసం బ్రిటిష్ ఆసియా నుంచి తెచ్చిన వ్యాధిగ్రస్త పశువుల ద్వారా
B. మిషనరీలు తెచ్చిన పండ్ల ద్వారా
C. బెర్లిన్ సమావేశానికి వచ్చిన ప్రతినిధుల ద్వారా
D. ట్రాన్స్వాల్ గనుల కార్మికుల ద్వారా
Answer & explanation
Correct: A — ఎరిత్రియాపై దాడి చేస్తున్న ఇటాలియన్ సైనికుల కోసం బ్రిటిష్ ఆసియా నుంచి తెచ్చిన వ్యాధిగ్రస్త పశువుల ద్వారా
1880ల చివరలో ఇటాలియన్ సైనికులకు ఆహారం కోసం బ్రిటిష్ ఆసియా నుంచి దిగుమతి అయిన వ్యాధిగ్రస్త పశువుల ద్వారా రిండర్పెస్ట్ తూర్పు ఆఫ్రికాలో ప్రవేశించింది; అక్కడి నుంచి అడవి మంటలా పశ్చిమానికి కదిలి 1892లో అట్లాంటిక్ తీరం చేరింది.
ట్రినిడాడ్లో వార్షిక మొహర్రం ఊరేగింపు అన్ని జాతులు, మతాల కార్మికులు పాల్గొనే కార్నివాల్గా మారినప్పుడు దాని పేరేమిటి?
A. చట్నీ
B. హోసే (Hosay)
C. రాస్తా
D. కౌడీ
Answer & explanation
Correct: B — హోసే (Hosay)
ట్రినిడాడ్లోని ఒప్పంద కార్మికులు మొహర్రం ఊరేగింపును ఇమామ్ హుసేన్ పేరుతో "హోసే" అనే ఉల్లాస కార్నివాల్గా మార్చారు; ఇది సాంస్కృతిక సమ్మేళనానికి ఉదాహరణ. చట్నీ సంగీతం ట్రినిడాడ్, గయానాల్లో ఒప్పంద అనంతర అనుభవ సృజన; కౌడీ అంటే గవ్వ.
ఈ రెండు వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) సిల్క్ మార్గాలు క్రైస్తవ శకానికి ముందే ఉండి దాదాపు 15వ శతాబ్దం వరకు వర్ధిల్లాయి. 2) తూర్పు భారతంలో పుట్టిన బౌద్ధం సిల్క్ మార్గాల కూడళ్ల ద్వారా అనేక దిక్కులకు వ్యాపించింది.