ముద్రణ సంస్కృతి & ఆధునిక ప్రపంచం (Print Culture and the Modern World) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ముద్రణ సంస్కృతి & ఆధునిక ప్రపంచం (Print Culture and the Modern World) (10వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 10 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
తూర్పు ఆసియా ముద్రణ గురించి ఈ రెండు వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. చైనాలో సివిల్ సర్వీస్ పరీక్షల పాఠ్యపుస్తకాలను రాజ్యం ప్రోత్సాహంతో పెద్ద సంఖ్యలో ముద్రించారు.
2. 19వ శతాబ్ద చివరలో షాంఘై కొత్త యాంత్రిక ముద్రణ సంస్కృతికి కేంద్రమైంది.
A. 1, 2 రెండూ సరైనవి
B. 1 మాత్రమే సరైనది
C. 2 మాత్రమే సరైనది
D. 1, 2 రెండూ సరికావు
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 రెండూ సరైనవి
చైనా భారీ అధికార వ్యవస్థ సివిల్ సర్వీస్ పరీక్షల ద్వారా నియామకాలు చేసింది, ఆ పరీక్ష పాఠ్యపుస్తకాలను రాజ్యం భారీగా ముద్రించింది. పాశ్చాత్య ప్రెస్లు వచ్చాక షాంఘై పాశ్చాత్య తరహా పాఠశాలలకు పుస్తకాలు అందించే కేంద్రమైంది; కనుక రెండు వాక్యాలూ సరైనవే.
ముద్రణ చరిత్రలో ఈ సంఘటనలను పాతవి నుంచి కొత్తవి వరకు సరైన క్రమంలో ఉంచండి: (i) మార్కో పోలో ఇటలీకి తిరిగి రావడం (ii) చైనాలో చెక్క బ్లాకు పుస్తకాలు (iii) జపాన్లో డైమండ్ సూత్ర ముద్రణ (iv) గూటెన్బర్గ్ ప్రెస్ వ్యవస్థ పరిపూర్ణం
A. (iii), (ii), (i), (iv)
B. (ii), (iii), (i), (iv)
C. (ii), (i), (iii), (iv)
D. (i), (ii), (iv), (iii)
Answer & explanation
Correct: B — (ii), (iii), (i), (iv)
చైనా చెక్క బ్లాకు ముద్రణ క్రీ.శ. 594 నుంచి, జపాన్ డైమండ్ సూత్ర క్రీ.శ. 868, మార్కో పోలో రాక 1295, గూటెన్బర్గ్ వ్యవస్థ పరిపూర్ణం 1448. కాబట్టి క్రమం చైనా, జపాన్, మార్కో పోలో, గూటెన్బర్గ్; ఇతర క్రమాలు ఈ తేదీలకు విరుద్ధం.
ఐరోపాకు చెక్క బ్లాకు ముద్రణ 1295 తర్వాత మాత్రమే వచ్చింది. దీనికి కారణం ఏది?
A. ఐరోపాలో కాగితం ఉండకపోవడం వల్ల ఎవరూ ముద్రించలేకపోయారు
B. గూటెన్బర్గ్ అప్పటికే లోహపు టైపు ప్రెస్ను ప్రవేశపెట్టాడు
C. మార్కో పోలో చైనా నుంచి తిరిగి వచ్చి ఆ సాంకేతిక జ్ఞానాన్ని ఇటలీకి తెచ్చాడు
D. చర్చి అప్పటికే ముద్రణ పుస్తకాలను నిషేధించింది
Answer & explanation
Correct: C — మార్కో పోలో చైనా నుంచి తిరిగి వచ్చి ఆ సాంకేతిక జ్ఞానాన్ని ఇటలీకి తెచ్చాడు
చైనాకు చెక్క బ్లాకు సాంకేతికత చాలాకాలం ముందు నుంచే ఉంది; మార్కో పోలో 1295లో ఇటలీకి తిరిగి వచ్చి ఆ జ్ఞానాన్ని తెచ్చాకే ఇటాలియన్లు చెక్క బ్లాకులతో పుస్తకాలు ముద్రించారు. చైనా కాగితం అంతకుముందే 11వ శతాబ్దంలో చేరింది; గూటెన్బర్గ్ ప్రెస్ 1430లలో వచ్చింది.
ఐరోపాలో చేతిరాత ప్రతులు, ముద్రణ గురించి ఈ వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. లేఖకులు పుస్తక విక్రేతల వద్ద కూడా పనిచేశారు.
2. ధనిక మఠాలు, ప్రభువర్గం ముద్రిత పుస్తకాలను విలువైనవిగా భావించి మొదట కొన్నారు.
A. 2 మాత్రమే సరైనది
B. 1, 2 రెండూ సరైనవి
C. 1, 2 రెండూ సరికావు
D. 1 మాత్రమే సరైనది
Answer & explanation
Correct: D — 1 మాత్రమే సరైనది
పుస్తక డిమాండ్ పెరగడంతో లేఖకులు ధనిక పోషకులతో పాటు పుస్తక విక్రేతలను కూడా కొలువు చేశారు; ఒక విక్రేత వద్ద 50 మందికి పైగా ఉండేవారు. ప్రభువర్గం, ధనిక మఠాలు ముద్రిత పుస్తకాలను చౌకబారువిగా ఎగతాళి చేశారు, వాటిని వ్యాపారులు, విద్యార్థులు కొన్నారు కాబట్టి 2 తప్పు.
గూటెన్బర్గ్ ప్రెస్లో ప్లేటెన్ (platen) పాత్ర ఏమిటి?
A. కాగితం వెనుక నొక్కి టైపుల ముద్ర కాగితంపై పడేలా చేసే బోర్డు
B. అక్షరాల లోహపు టైపులను పోత పోసే అచ్చు
C. టైపులను పేర్చే లోహపు చట్రం
D. ముద్రిత షీట్లను బంధించే యంత్రం
Answer & explanation
Correct: A — కాగితం వెనుక నొక్కి టైపుల ముద్ర కాగితంపై పడేలా చేసే బోర్డు
ప్లేటెన్ అంటే లెటర్ప్రెస్ ముద్రణలో కాగితం వెనుక నొక్కి టైపు ముద్రను పొందే బోర్డు; మొదట చెక్కది, తర్వాత ఉక్కుది. టైపులను పోత పోసేది అచ్చు, టైపులను పేర్చే చట్రం గ్యాలీ (galley); బైండింగ్ ప్రత్యేక పని కాబట్టి ఇవి ప్లేటెన్ కావు.
ముద్రణ విప్లవం గణాంకాల గురించి ఈ వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. 1450–1550 మధ్య ఐరోపాలోని చాలా దేశాల్లో ప్రెస్లు ఏర్పడ్డాయి.
2. 15వ శతాబ్ద ద్వితీయార్ధంలో సుమారు 20 కోట్ల ముద్రిత పుస్తకాలు మార్కెట్ను ముంచెత్తాయి.
A. 2 మాత్రమే సరైనది
B. 1 మాత్రమే సరైనది
C. 1, 2 రెండూ సరైనవి
D. 1, 2 రెండూ సరికావు
Answer & explanation
Correct: B — 1 మాత్రమే సరైనది
జర్మన్ ముద్రణకారులు ఇతర దేశాలకు వెళ్లడంతో 1450–1550 మధ్య అనేక దేశాల్లో ప్రెస్లు ఏర్పడ్డాయి. 15వ శతాబ్ద ద్వితీయార్ధంలో సుమారు 2 కోట్ల పుస్తకాలు రాగా, 20 కోట్లకు చేరింది 16వ శతాబ్దంలో; కాబట్టి 2 తప్పు.
అక్షరాస్యత తక్కువగా ఉన్న కాలంలో ముద్రణకారులు ప్రసిద్ధ బ్యాలడ్లు, జానపద కథలను బొమ్మలతో ప్రచురించడానికి ముఖ్య కారణం ఏది?
A. సామాన్యులకు విద్య నేర్పడం ప్రభుత్వ తప్పనిసరి ఆదేశం కావడం
B. చేతిరాత ప్రతులను నిషేధించడం
C. చదవలేని వారు కూడా వాటిని చదివి వినిపిస్తే ఆస్వాదించి, ముద్రిత పుస్తకాన్ని స్వాగతిస్తారని
D. ఉన్నత వర్గాల కోసం ప్రత్యేకంగా తయారుచేయడం
Answer & explanation
Correct: C — చదవలేని వారు కూడా వాటిని చదివి వినిపిస్తే ఆస్వాదించి, ముద్రిత పుస్తకాన్ని స్వాగతిస్తారని
చాలా దేశాల్లో 20వ శతాబ్దం వరకు అక్షరాస్యత తక్కువే. అందుకే బొమ్మలతో నిండిన బ్యాలడ్లను గ్రామ సమావేశాల్లో, టావెర్న్లలో పాడేవారు, చదివి వినిపించేవారు; ఇలా మౌఖిక సంస్కృతి ముద్రణలోకి వచ్చి ప్రజలు పుస్తకాన్ని స్వాగతించారు. ఇతర కారణాలు పాఠంలో లేవు.
B. అతడు 1508లో అడేజెస్ గ్రంథంలో ముద్రణపై ఆందోళన వ్యక్తం చేశాడు
C. అతడు కాథలిక్ మతం అతిశయాలను విమర్శించినా లూథర్కు దూరంగా ఉన్నాడు
D. అతడు లూథర్కు గట్టి మద్దతుదారుగా ఉంటూ ముద్రణను సంపూర్ణంగా స్వాగతించాడు
Answer & explanation
Correct: D — అతడు లూథర్కు గట్టి మద్దతుదారుగా ఉంటూ ముద్రణను సంపూర్ణంగా స్వాగతించాడు
ఎరాస్మస్ కాథలిక్ అతిశయాలను విమర్శించినా లూథర్కు దూరంగా ఉన్నాడు; పుస్తకాల అతి సంఖ్య పాండిత్యానికి హానికరమని, నాసిరకం, మతవ్యతిరేక పుస్తకాల వల్ల విలువైన ప్రచురణల విలువ కూడా తగ్గుతుందని అడేజెస్లో రాశాడు. కాబట్టి లూథర్ మద్దతుదారు, ముద్రణ స్వాగతించాడన్నది తప్పు.
A. ఇటలీ మిల్లర్; అందుబాటులోని పుస్తకాలు చదివి బైబిల్ను తనదైన రీతిలో అర్థం చేసుకోవడంతో ఇన్క్విజిషన్ శిక్షకు గురై ఉరితీయబడ్డాడు
B. జర్మన్ సంస్కర్త; కొత్త నిబంధనను అనువదించి 5,000 ప్రతులు అమ్మాడు
C. ఫ్రెంచ్ నవలా రచయిత; ప్రెస్ను పురోగతికి శక్తివంతమైన యంత్రం అన్నాడు
D. లాటిన్ పండితుడు; అడేజెస్ రాసినవాడు
Answer & explanation
Correct: A — ఇటలీ మిల్లర్; అందుబాటులోని పుస్తకాలు చదివి బైబిల్ను తనదైన రీతిలో అర్థం చేసుకోవడంతో ఇన్క్విజిషన్ శిక్షకు గురై ఉరితీయబడ్డాడు
మెనోకియో 16వ శతాబ్ద ఇటలీ మిల్లర్; అందుబాటులోని పుస్తకాలు చదివి దేవుడు, సృష్టి గురించి తన దృక్పథం ఏర్పరచుకున్నాడు, అది చర్చికి ఆగ్రహం తెప్పించింది; ఇన్క్విజిషన్ అతన్ని రెండుసార్లు పిలిచి ఉరితీసింది. అనువాదం చేసింది లూథర్, మెర్సియర్ నవలా రచయిత, ఎరాస్మస్ అడేజెస్ రచయిత.
బిబ్లియోథెక్ బ్లూ (Bibliotheque Bleue) గురించి సరైనది ఏది?
A. ఇంగ్లండ్లో చాప్మెన్ ఒక పెన్నీకి అమ్మిన పుస్తకాలు
B. ఫ్రాన్స్లో నాసిరకం కాగితంపై ముద్రించి చౌక నీలి అట్టలతో బంధించిన తక్కువ ధరల చిన్న పుస్తకాలు
C. జర్మనీలో గ్రిమ్ సోదరుల కథల సంకలనం
D. ఇటలీలో వెల్లమ్ మీద చేతితో రాసిన ఖరీదైన ప్రతులు
Answer & explanation
Correct: B — ఫ్రాన్స్లో నాసిరకం కాగితంపై ముద్రించి చౌక నీలి అట్టలతో బంధించిన తక్కువ ధరల చిన్న పుస్తకాలు
బిబ్లియోథెక్ బ్లూ ఫ్రాన్స్లో నీలి అట్టలతో బంధించిన చౌక చిన్న పుస్తకాలు; వీటిలో 4–6 పేజీల రొమాన్స్లు, గతం గురించి కథలైన హిస్టరీలు ఉండేవి. ఇంగ్లండ్లో చౌక పుస్తకాలు పెన్నీ చాప్బుక్స్; వెల్లమ్ ప్రతులు ధనికులవి; గ్రిమ్ సంకలనం 1812లో వచ్చింది.
తూర్పు ఆసియా ముద్రణ గురించి ఈ రెండు వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. చైనాలో సివిల్ సర్వీస్ పరీక్షల పాఠ్యపుస్తకాలను రాజ్యం ప్రోత్సాహంతో పెద్ద సంఖ్యలో ముద్రించారు.
2. 19వ శతాబ్ద చివరలో షాంఘై కొత్త యాంత్రిక ముద్రణ సంస్కృతికి కేంద్రమైంది.