వనరులు & అభివృద్ధి (Resources and Development) · Practice MCQs

Correct: C — భారీగా ధూళి వాతావరణంలోకి చేరి నేలపై పడి నీరు ఇంకే ప్రక్రియను అడ్డుకుంటుంది

సున్నపురాయి, కాల్సైట్, సోప్‌స్టోన్ వంటి ఖనిజాల నూరడం వల్ల భారీ పరిమాణంలో ధూళి వాతావరణంలోకి వెళ్తుంది. అది నేలపై పడ్డాక నీరు నేలలోకి ఇంకే ప్రక్రియను అడ్డుకుంటుంది. ఇదే పుస్తకం చెప్పే భూమి క్షీణత కారణాల్లో ఒకటి.

Correct: D — పొలాలకు అవసరానికి మించి నీరు పెట్టడం

శుష్క ప్రాంతాల్లో ఆశ్రయ వనాలు నాటడం, అతి మేత నియంత్రణ, ముళ్ల పొదలతో ఇసుక దిబ్బల స్థిరీకరణ సూచించారు. అతి నీటిపారుదల నీరు నిలిచి లవణీయత, క్షారత పెరిగి భూమిని క్షీణింపజేస్తుంది కాబట్టి అది నివారణ చర్య కాదు, కారణం.

Correct: A — ఉపరితల మట్టి → ఉప మట్టి → ఉప స్తరం → శిథిలం కాని మాతృశిల

నేల పొరల రేఖాచిత్రంలో పైన హ్యూమస్‌తో కూడిన ఉపరితల మట్టి, దాని కింద ఇసుక, ఒండ్రు, బంకమట్టితో ఉప మట్టి, ఆపై శిథిలమైన మాతృశిల పదార్థం (ఉప స్తరం), అడుగున శిథిలం కాని మాతృశిల ఉంటాయి.

Correct: B — 1 మాత్రమే సరైనది

నది లోయ ఎగువ భాగాల్లో వాలు విరిగే చోట ఒండ్రు ముతకగా ఉంటుంది; డువార్స్, ఛోస్, తరాయ్ పర్వత పాద మైదానాల్లో ఇది ఎక్కువ. అధిక సారం వల్ల ఒండ్రు నేలల ప్రాంతాల్లో విస్తృత సాగు, అధిక జనసాంద్రత ఉంటాయి; కాబట్టి రెండవ ప్రకటన తప్పు.

Correct: C — నేలకు గాలి ఆడటం (aeration) మెరుగవుతుంది

నల్ల రేగడి బంకమట్టి కాబట్టి ఎండాకాలంలో లోతైన పగుళ్లు వస్తాయి, ఇవి గాలి నేలలోకి చేరడానికి (aeration) సహాయపడతాయి. ఆమ్లత్వం, ఇనుము విస్తరణ లేటరైట్, ఎర్ర నేలలకు; కంకర పొర ఎడారి నేలకు సంబంధించినవి.

Correct: D — తీవ్రమైన లీచింగ్ వల్ల ఏర్పడిన, పోషకాలు తక్కువగా ఉండే ఆమ్ల నేల

లేటరైట్ ఉష్ణమండల, తడి–పొడి కాలాలు మారే ప్రాంతాల్లో భారీ వర్షాల లీచింగ్ వల్ల ఏర్పడుతుంది; ఇది చాలా లోతు, ఆమ్ల (pH < 6.0), పోషకాలు తక్కువ. బసాల్ట్ నుంచి నల్ల రేగడి, నదుల నిక్షేపాల నుంచి ఒండ్రు నేల ఏర్పడతాయి.

Correct: A — 1 మాత్రమే సరైనది

అటవీ నేలలు లోయ పక్కల్లో లోమీ, సిల్టీగా, ఎగువ వాలుల్లో ముతక రేణువులతో ఉంటాయి. మంచు కప్పిన హిమాలయ ప్రాంతాల్లో క్షయం వల్ల అవి ఆమ్లంగా, హ్యూమస్ తక్కువగా ఉంటాయి; అందువల్ల రెండవ ప్రకటన తప్పు.

Correct: B — నేల ఏర్పడటం, కోత మధ్య ఉండే సహజ సమతుల్యత దెబ్బతింటుంది

నేల ఏర్పడటం, కోత రెండూ ఒకేసారి జరిగే ప్రక్రియలు, సాధారణంగా వాటి మధ్య సమతుల్యత ఉంటుంది. అటవీ నిర్మూలన, అతి మేత, నిర్మాణాలు, గనులు, గాలి, నీరు వంటివి ఆ సమతుల్యతను దెబ్బతీసి కోతను పెంచుతాయి.

Correct: C — పంటల మధ్య గడ్డి పట్టీలు పెంచి గాలి శక్తిని తగ్గిస్తుంది

పట్టీ పంటల విధానంలో పెద్ద పొలాలను పట్టీలుగా విభజించి, పంటల మధ్య గడ్డి పెరగనిస్తారు. ఈ గడ్డి పట్టీలు గాలి శక్తిని తగ్గిస్తాయి. వాలు మెట్లు కోయడం మెట్ల సాగు; వాలు వెంట పైకి కిందికి దున్నడం కోతను పెంచే తప్పుడు పద్ధతి.

Correct: D — 1–ఆ, 2–ఇ, 3–అ

అభ్యాస ప్రశ్నల జవాబుల ప్రకారం పంజాబ్‌లో భూమి క్షీణతకు కారణం అతి నీటిపారుదల, ఉత్తరాఖండ్ వంటి కొండ రాష్ట్రాల్లో మెట్ల సాగు ఉంటుంది, మహారాష్ట్రలో నల్ల రేగడి నేల, పత్తి ప్రధానం. ఈ మూడు జతలు మాత్రమే సరైనవి.