ఆర్థిక కార్యకలాపాల రంగాలు – ప్రాథమిక, ద్వితీయ, తృతీయ (Primary, Secondary, Tertiary Sectors)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆర్థిక కార్యకలాపాల రంగాలు – ప్రాథమిక, ద్వితీయ, తృతీయ (Primary, Secondary, Tertiary Sectors) in భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ రంగాలు (Sectors of the Indian Economy). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ప్రకృతి వనరులను నేరుగా ఉపయోగించి వస్తువులను ఉత్పత్తి చేసే కార్యకలాపాలు ఏ రంగానికి చెందుతాయి?
A. ప్రాథమిక రంగం
B. ద్వితీయ రంగం
C. తృతీయ రంగం
D. ప్రైవేటు రంగం
Answer & explanation
Correct: A — ప్రాథమిక రంగం
పత్తి సాగు, పాడి, చేపల వేట, గనుల తవ్వకం వంటి పనులు ప్రకృతి వనరులపై నేరుగా ఆధారపడతాయి, అందుకే అవి ప్రాథమిక రంగం. ద్వితీయ రంగంలో సహజ ఉత్పత్తులను తయారీ ద్వారా మారుస్తారు; తృతీయ రంగం సేవలు ఇస్తుంది; ప్రైవేటు రంగం యాజమాన్యం ఆధారిత వర్గీకరణ.
సహజ ఉత్పత్తులను తయారీ పద్ధతుల ద్వారా మార్చే ఈ రంగం క్రమంగా పరిశ్రమల అభివృద్ధితో ముడిపడినందున పారిశ్రామిక రంగం అంటారు. సేవా రంగం తృతీయ రంగానికి, వ్యవసాయ రంగం ప్రాథమిక రంగానికి పేర్లు; అవ్యవస్థీకృతం ఉపాధి పరిస్థితుల వర్గీకరణ.
తృతీయ రంగ కార్యకలాపాలు రవాణా, బ్యాంకింగ్, వాణిజ్యం, బోధన వంటి వస్తువుల రూపం లేని సేవలను సృష్టిస్తాయి, అందుకే దీనిని సేవా రంగం అంటారు. పారిశ్రామికం ద్వితీయ రంగం పేరు, వ్యవసాయ రంగం ప్రాథమిక రంగం పేరు; ప్రభుత్వ రంగం యాజమాన్య ఆధారిత విభజన.
బ్యాంకింగ్ ద్వారా రుణాలు ఇచ్చి ఉత్పత్తి, వాణిజ్యానికి ఆసరా కల్పిస్తారు; అది వస్తువును తయారు చేయదు, సేవ ఇస్తుంది. పత్తి సాగు, చేపల వేట ప్రకృతి నుంచి నేరుగా ఉత్పత్తి (ప్రాథమికం); చక్కెర తయారీ ఫ్యాక్టరీ ప్రక్రియ (ద్వితీయం).
ఈ రెండు ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. తృతీయ రంగం స్వయంగా వస్తువును ఉత్పత్తి చేయకుండా, ఇతర రంగాల ఉత్పత్తికి ఆసరాగా నిలుస్తుంది.
2. ప్రాథమిక రంగ ఉత్పత్తులు మానవ తయారీ వస్తువులు.
ఏది సరైనది?
A. 1 మాత్రమే సరైనది
B. 2 మాత్రమే సరైనది
C. 1, 2 రెండూ సరైనవి
D. 1, 2 రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: A — 1 మాత్రమే సరైనది
తృతీయ రంగం రవాణా, నిల్వ, బ్యాంకింగ్ వంటి సేవల ద్వారా ఉత్పత్తికి సహాయం చేస్తుంది కానీ స్వయంగా వస్తువులను సృష్టించదు కాబట్టి 1 సరైనది. ప్రాథమిక రంగ ఉత్పత్తులు పత్తి, పాలు, ఖనిజాల వంటి సహజ ఉత్పత్తులు; తయారీ వస్తువులు ద్వితీయ రంగంలో వస్తాయి, కాబట్టి 2 తప్పు.
కాల్ సెంటర్ సమాచార సాంకేతికత ఆధారిత సేవ, కాబట్టి అది తృతీయ రంగం; దానిని ద్వితీయ రంగమనడం తప్పు. పత్తి సాగు ప్రకృతిపై ఆధారపడే ప్రాథమిక కార్యకలాపం, వస్త్రం నేయడం తయారీ కాబట్టి ద్వితీయం, రవాణా సేవ కాబట్టి తృతీయం.
కింది నాలుగింటిలో ఇమడని (ఇతరులకు భిన్నమైన) కార్యకలాపం ఏది?
A. చేపలు పట్టడం
B. బ్యాంకింగ్
C. రవాణా
D. గిడ్డంగుల్లో నిల్వ
Answer & explanation
Correct: A — చేపలు పట్టడం
బ్యాంకింగ్, రవాణా, నిల్వ అన్నీ ఉత్పత్తికి ఆసరా ఇచ్చే సేవలు, అంటే తృతీయ రంగం. చేపలు పట్టడం ప్రకృతి వనరుల నుంచి నేరుగా సహజ ఉత్పత్తి పొందే కార్యకలాపం కాబట్టి ప్రాథమిక రంగం; అందుకే ఇది మిగతా మూడింటికి భిన్నం.
ప్రకటన (A): చెరకు నుంచి చక్కెర తయారీ ద్వితీయ రంగ కార్యకలాపం.
కారణం (R): ఇందులో సహజ ఉత్పత్తిని తయారీ ప్రక్రియ ద్వారా మరో రూపంలోకి మారుస్తారు.
సరైన ఎంపిక ఏది?
A. A, R రెండూ సరైనవి; కానీ R, A కు వివరణ కాదు
B. A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
C. A సరైనది, R తప్పు
D. A తప్పు, R సరైనది
Answer & explanation
Correct: B — A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
ద్వితీయ రంగం అంటే సహజ ఉత్పత్తులను తయారీ పద్ధతుల ద్వారా ఇతర రూపాల్లోకి మార్చడం; చెరకు నుంచి చక్కెర లేదా బెల్లం తయారీ దానికి ఉదాహరణ. కాబట్టి A సరైనది, R అదే కారణాన్ని వివరిస్తుంది, అందువల్ల R, A కు సరైన వివరణ.