మానవ నేత్రం & రంగుల ప్రపంచం (The Human Eye and the Colourful World) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for మానవ నేత్రం & రంగుల ప్రపంచం (The Human Eye and the Colourful World) (10వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 10 Physical Science)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
కాంతి మొదట కార్నియా గుండా కంట్లోకి ప్రవేశించి, ఐరిస్ నియంత్రించే కంటిపాప ద్వారా కటకాన్ని చేరి, రెటీనాపై ప్రతిబింబం ఏర్పరుస్తుంది; అక్కడి సంకేతాలు దృక్ నాడి ద్వారా మెదడుకు వెళ్తాయి. ఇతర క్రమాల్లో రెటీనా కటకానికి ముందు రావడం లేదా కటకం కార్నియా కంటే ముందు ఉండటం వంటి లోపాలున్నాయి.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) దూరపు వస్తువును చూసేటప్పుడు సిలియరీ కండరాలు సడలి కటకం పలుచబడుతుంది. 2) సాధారణ కంటికి దూర బిందువు 25 సెం.మీ. 3) సాధారణ కంటికి సమీప బిందువు సుమారు 25 సెం.మీ. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: B — 1, 3 మాత్రమే
సడలిన కండరాలు కటకాన్ని పలుచగా చేసి నాభ్యంతరాన్ని పెంచుతాయి కాబట్టి 1 సరైనది; సమీప బిందువు సుమారు 25 సెం.మీ. కాబట్టి 3 సరైనది. సాధారణ కంటి దూర బిందువు అనంతం, 25 సెం.మీ. కాదు, అందువల్ల 2 తప్పు.
ఒక వ్యక్తి కంటి కటకం ఆరోగ్యంగా ఉంది కానీ పుస్తకాన్ని 25 సెం.మీ. కంటే దగ్గరగా తెచ్చినప్పుడు చూపు మసకబారుతోంది. దీనికి కారణం ఏమిటి?
A. సాధారణ కంటికి దగ్గరి చూపు లేకపోవడం
B. కార్నియా పనిచేయడం మానేయడం
C. కటకం నాభ్యంతరం కనిష్ఠ పరిమితి కంటే తగ్గదు
D. రెటీనా కదలడం
Answer & explanation
Correct: C — కటకం నాభ్యంతరం కనిష్ఠ పరిమితి కంటే తగ్గదు
సర్దుబాటు సామర్థ్యానికి ఒక పరిమితి ఉంది; కటక నాభ్యంతరాన్ని ఒక కనిష్ఠ విలువ కంటే తగ్గించలేము. కాబట్టి సమీప బిందువు (సుమారు 25 సెం.మీ.) కంటే దగ్గరి వస్తువు ప్రతిబింబం స్పష్టంగా ఏర్పడదు; ఇది సాధారణ కంటిలో కూడా జరిగేదే, దోషం కాదు.
హ్రస్వదృష్టి దోషం, సరిదిద్దే విధానం గురించి కింది వాటిలో సరైన జతలు ఏవి? 1) ప్రతిబింబం రెటీనా ముందు – పుటాకార కటకం. 2) దూర బిందువు అనంతం కంటే దగ్గర. 3) కటకం నాభ్యంతరం ఎక్కువ.
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3 అన్నీ
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
హ్రస్వదృష్టిలో ప్రతిబింబం రెటీనా ముందు ఏర్పడుతుంది, పుటాకార కటకంతో సరిచేస్తారు; దూర బిందువు అనంతం కంటే దగ్గరగా ఉంటుంది. కటక నాభ్యంతరం ఎక్కువగా ఉండటం దీర్ఘదృష్టి కారణం, హ్రస్వదృష్టిది కాదు, కాబట్టి 3 తప్పు.
జతపరచండి: 1) హ్రస్వదృష్టి 2) దీర్ఘదృష్టి 3) ప్రెస్బయోపియా; a) వయసుతో సర్దుబాటు తగ్గడం b) పుటాకార కటకం c) కుంభాకార కటకం (కనుగుడ్డు చిన్నది)
A. 1-b, 2-c, 3-a
B. 1-c, 2-b, 3-a
C. 1-a, 2-b, 3-c
D. 1-b, 2-a, 3-c
Answer & explanation
Correct: A — 1-b, 2-c, 3-a
హ్రస్వదృష్టి పుటాకార కటకంతో, దీర్ఘదృష్టి కుంభాకార కటకంతో సరిచేస్తారు; ప్రెస్బయోపియా వయసుతో సర్దుబాటు సామర్థ్యం తగ్గడం వల్ల వచ్చేది. ఇతర జతలలో హ్రస్వ, దీర్ఘదృష్టులకు కటక రకాలను తారుమారు చేశారు.
B. ఇది పుట్టుకతో వచ్చే దోషం మాత్రమే, వయసుతో సంబంధం లేదు
C. సమీప బిందువు క్రమంగా దూరమవుతుంది
D. కళ్లద్దాలు లేకుండా దగ్గరివి సౌకర్యంగా చూడలేరు
Answer & explanation
Correct: B — ఇది పుట్టుకతో వచ్చే దోషం మాత్రమే, వయసుతో సంబంధం లేదు
ప్రెస్బయోపియా వయసు పెరగడం వల్ల సర్దుబాటు సామర్థ్యం తగ్గడం, సిలియరీ కండరాలు బలహీనపడటం, కటక వశ్యత తగ్గడం వల్ల వస్తుంది. కాబట్టి అది పుట్టుకతో వచ్చేదని, వయసుతో సంబంధం లేదనడం తప్పు. మిగతా మూడు వాక్యాలు పుస్తక వివరణకు సరిపోతాయి.
సమీప బిందువు 1 మీ. ఉన్న దీర్ఘదృష్టి వ్యక్తి (సాధారణ సమీప బిందువు 25 సెం.మీ.) కోసం కావలసిన కటకం సామర్థ్యం ఎంత?
A. −3 D
B. +4 D
C. +3 D
D. +1 D
Answer & explanation
Correct: C — +3 D
వస్తువును 25 సెం.మీ. వద్ద ఉంచితే ప్రతిబింబం 100 సెం.మీ. వద్ద ఏర్పడాలి: u = −25, v = −100. 1/f = 1/v − 1/u = −1/100 + 1/25 = 3/100, కాబట్టి f ≈ 33.3 సెం.మీ. = 0.33 మీ., P = +3 D. ధనాత్మకం అంటే కుంభాకారం; −3 D పుటాకారం, ఇది ఇక్కడ సరికాదు.
ఒక వ్యక్తికి దూరపు చూపు కోసం −5.5 D, దగ్గరి చూపు కోసం +1.5 D కటకాలు కావాలి. సరైన వాక్యాలు ఏవి? 1) దూరపు కటకం నాభ్యంతరం ≈ −18.2 సెం.మీ. 2) దగ్గరి కటకం నాభ్యంతరం ≈ +66.7 సెం.మీ. 3) రెండూ పుటాకార కటకాలు
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3 అన్నీ
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
f = 1/P: −5.5 D అయితే f = −0.18 మీ. (−18.2 సెం.మీ.); +1.5 D అయితే f = 0.67 మీ. (66.7 సెం.మీ.). మొదటిది పుటాకారం, రెండోది కుంభాకారం; అందువల్ల రెండూ పుటాకారమనే 3 తప్పు.
నేత్ర దానం గురించి సరైన వాక్యాలు ఏవి? 1) మరణించిన 4–6 గంటల్లో కళ్లు తీయాలి. 2) కళ్లు తీయడానికి 10–15 నిమిషాలు పడుతుంది. 3) దాత, గ్రహీత వివరాలు బహిరంగంగా ప్రకటిస్తారు.
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మాత్రమే
పుస్తకం ప్రకారం కళ్లను 4–6 గంటల లోపు తీయాలి, ప్రక్రియ 10–15 నిమిషాల్లో పూర్తవుతుంది. దాత, గ్రహీత గుర్తింపులు గోప్యంగా ఉంచుతారు, బహిరంగంగా ప్రకటించరు; కాబట్టి 3 తప్పు.
గాజు దిమ్మ (Glass slab), త్రిభుజాకార పట్టకం పోలికలో సరైన వాక్యం ఏది?
A. రెండింటిలోనూ నిర్గత కిరణం పతన కిరణానికి సమాంతరం
B. దిమ్మలో నిర్గత కిరణం పతన కిరణానికి సమాంతరం; పట్టకంలో అది విచలనం చెందుతుంది
C. రెండింటిలోనూ విచలనం ఒకే కోణంలో ఉంటుంది
D. పట్టకంలో కాంతి వంగదు
Answer & explanation
Correct: B — దిమ్మలో నిర్గత కిరణం పతన కిరణానికి సమాంతరం; పట్టకంలో అది విచలనం చెందుతుంది
గాజు దిమ్మలో ఎదురెదురు తలాలు సమాంతరం కాబట్టి రెండు తలాల వద్ద వంపులు ఒకదాన్నొకటి రద్దు చేసి నిర్గత కిరణం పతన కిరణానికి సమాంతరంగా వస్తుంది (పార్శ్వ స్థానభ్రంశం మాత్రమే). పట్టకం తలాలు ఏటవాలుగా ఉండటం వల్ల రెండు వంపులు కలిసి విచలనాన్ని కలిగిస్తాయి.