స్థానభ్రంశ క్షయకరణం, థర్మిట్ చర్య, అధిక చర్యాశీల లోహాల విద్యుద్విశ్లేషణ నిష్కర్షణ (Thermit Reaction and Electrolytic Reduction)
Free practice MCQs with answers and explanations for స్థానభ్రంశ క్షయకరణం, థర్మిట్ చర్య, అధిక చర్యాశీల లోహాల విద్యుద్విశ్లేషణ నిష్కర్షణ (Thermit Reaction and Electrolytic Reduction) in లోహాలు & అలోహాలు (Metals and Non-metals). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
రైలు పట్టాలను అతికించడానికి ఉపయోగించే చర్య ఏది?
A. భర్జనం
B. గాల్వనీకరణం
C. థర్మిట్ చర్య
D. అనోడైజింగ్
Answer & explanation
Correct: C — థర్మిట్ చర్య
ఐరన్(III) ఆక్సైడ్, అల్యూమినియంల చర్య (థర్మిట్) చాలా ఉష్ణం విడుదల చేసి ఇనుమును కరిగిన స్థితిలో ఇస్తుంది; దానితో పట్టాలను అతికిస్తారు. భర్జనం ధాతువు మార్పిడి, గాల్వనీకరణం జింక్ పూత, అనోడైజింగ్ అల్యూమినియం ఆక్సైడ్ పొరకు సంబంధించినవి.
కరిగిన సోడియం క్లోరైడ్ విద్యుద్విశ్లేషణలో కాథోడ్ వద్ద జరిగే చర్య ఏది?
A. Na⁺ + e⁻ → Na
B. 2Cl⁻ → Cl₂ + 2e⁻
C. Na → Na⁺ + e⁻
D. Cl + e⁻ → Cl⁻
Answer & explanation
Correct: A — Na⁺ + e⁻ → Na
కాథోడ్ ఋణ ఎలక్ట్రోడ్; అక్కడ ధనాయనులు ఎలక్ట్రాన్ పొంది లోహంగా నిక్షిప్తమవుతాయి (Na⁺ + e⁻ → Na). 2Cl⁻ → Cl₂ + 2e⁻ ఆనోడ్ వద్ద జరిగే ఆక్సీకరణం; మిగిలిన రెండు సమీకరణాలు సాధారణ ఎలక్ట్రాన్ బదిలీని చూపుతాయి, కాథోడ్ చర్య కాదు.
A. Al క్షయకరణం చెందుతుంది; MnO₂ ఆక్సీకరణం చెందుతుంది
B. Mn ఆక్సీకరణం చెందుతుంది; Al₂O₃ క్షయకరణం చెందుతుంది
C. రెండూ క్షయకరణం చెందుతాయి
D. Al ఆక్సీకరణం చెందుతుంది; MnO₂ క్షయకరణం చెందుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — Al ఆక్సీకరణం చెందుతుంది; MnO₂ క్షయకరణం చెందుతుంది
ఈ చర్యలో అల్యూమినియం ఆక్సిజన్ పొంది Al₂O₃ గా మారుతుంది (ఆక్సీకరణం); మాంగనీస్ డై ఆక్సైడ్ ఆక్సిజన్ కోల్పోయి Mn లోహంగా మారుతుంది (క్షయకరణం). ఒకే చర్యలో ఆక్సీకరణం, క్షయకరణం కలిసే జరుగుతాయి కాబట్టి రెండూ క్షయకరణం కావడం అసాధ్యం.
సోడియం, మెగ్నీషియం, కాల్షియం, అల్యూమినియం ఆక్సైడ్లను కార్బన్‌తో క్షయకరణం చేయలేకపోవడానికి కారణం ఏది?
A. ఈ లోహాలకు కార్బన్ కంటే ఆక్సిజన్ పట్ల ఎక్కువ ఆసక్తి (affinity) ఉంటుంది
B. ఈ లోహాలు కార్బన్ కంటే తక్కువ చర్యాశీలమైనవి
C. ఈ ఆక్సైడ్లు నీటిలో కరగవు
D. ఈ లోహాలు ఆమ్లాలతో చర్య జరపవు
Answer & explanation
Correct: A — ఈ లోహాలకు కార్బన్ కంటే ఆక్సిజన్ పట్ల ఎక్కువ ఆసక్తి (affinity) ఉంటుంది
శ్రేణి పైభాగంలోని లోహాలు ఆక్సిజన్‌ను గట్టిగా పట్టుకుంటాయి; కార్బన్ ఆ ఆక్సిజన్‌ను లాక్కోలేదు, కాబట్టి వీటిని విద్యుద్విశ్లేషణ క్షయకరణంతో తీస్తారు. అవి తక్కువ చర్యాశీలమైతే కార్బన్‌తోనే సాధ్యమయ్యేది; ద్రావణీయత లేదా ఆమ్లాలతో చర్య జరపకపోవడం కారణం కావు.