ఆమ్లాలు, క్షారాలు & లవణాలు (Acids, Bases and Salts) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆమ్లాలు, క్షారాలు & లవణాలు (Acids, Bases and Salts) (10వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 10 Physical Science)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
కింది వాటిలో సహజ సూచిక కానిది ఏది?
A. మిథైల్ ఆరెంజ్
B. లిట్మస్
C. పసుపు
D. ఎర్ర క్యాబేజీ రసం
Answer & explanation
Correct: A — మిథైల్ ఆరెంజ్
మిథైల్ ఆరెంజ్, ఫినాఫ్తలీన్ కృత్రిమ (Synthetic) సూచికలు. లిట్మస్ (లైకెన్ నుండి), పసుపు, ఎర్ర క్యాబేజీ ఆకులు మొక్కల నుండి వచ్చే సహజ సూచికలు. సహజ సూచికలను మొక్కల వంటి సహజ మూలాల నుండి తీస్తారు, కృత్రిమ సూచికలను ప్రయోగశాలలో తయారు చేస్తారు.
కథనాలు: 1) ఉల్లి వాసన సజల NaOH తో కోల్పోతుంది. 2) వాసన సూచికలకు రంగు మార్పు అవసరం. వీటిలో సరైనది ఏది?
A. 2 మాత్రమే సరైనది
B. 1 మాత్రమే సరైనది
C. 1, 2 రెండూ సరైనవి
D. రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: B — 1 మాత్రమే సరైనది
ఉల్లిపాయతో తడిపిన గుడ్డ పట్టీలు సజల NaOH తో వాసన కోల్పోతాయి (కథనం 1 సరైనది). వాసన సూచికలు వాసన మార్పు ద్వారా పనిచేస్తాయి, రంగు మార్పు అవసరం లేదు; కాబట్టి కథనం 2 తప్పు.
క్రింది చర్యల్లో హైడ్రోజన్ వాయువు ఇవ్వని చర్య ఏది?
A. Zn + H2SO4
B. 2NaOH + Zn (వేడి)
C. Na2CO3 + 2HCl
D. Mg + 2HCl
Answer & explanation
Correct: C — Na2CO3 + 2HCl
Na2CO3 + 2HCl కార్బొనేట్-ఆమ్ల చర్య; ఇది NaCl, H2O, CO2 ఇస్తుంది, హైడ్రోజన్ కాదు. Zn తో H2SO4, Mg తో HCl లోహ-ఆమ్ల చర్యలు; Zn తో NaOH కూడా H2 ఇస్తుంది. గుర్తుంచుకోవాలి: లోహంతో చర్యలో H2, కార్బొనేట్‌తో చర్యలో CO2 వస్తుంది.
ఒక ద్రావణం గుడ్డు పెంకుతో చర్య జరిపి సున్నపు నీటిని పాలలా మార్చే వాయువు ఇస్తుంది. ఆ ద్రావణం ఏది?
A. CaCl2 ను ఏర్పరిచే HCl ద్రావణం
B. NaCl ద్రావణం
C. LiCl ద్రావణం
D. KCl ద్రావణం
Answer & explanation
Correct: A — CaCl2 ను ఏర్పరిచే HCl ద్రావణం
గుడ్డు పెంకు కాల్షియం కార్బొనేట్; ఆమ్లంతో చర్య జరిపి CO2 ఇస్తుంది (HCl అయితే CaCl2). NaCl, LiCl, KCl తటస్థ లవణాలు, వాటికి ఆమ్ల ధర్మం లేదు కాబట్టి పెంకుతో చర్యించవు.
అసర్షన్ (A): లోహ ఆక్సైడ్లు క్షార ఆక్సైడ్లు. రీజన్ (R): అవి ఆమ్లాలతో లవణం, నీరు ఇస్తాయి. సరైన ఎంపిక?
A. A సరైనది, R తప్పు
B. A, R రెండూ సరైనవి, R వల్ల A వివరించబడింది
C. A తప్పు, R సరైనది
D. A, R రెండూ సరైనవి కానీ R వివరణ కాదు
Answer & explanation
Correct: B — A, R రెండూ సరైనవి, R వల్ల A వివరించబడింది
లోహ ఆక్సైడ్ + ఆమ్లం → లవణం + నీరు (క్షారం + ఆమ్లం చర్యలా). ఈ లక్షణమే వాటిని క్షార ఆక్సైడ్లుగా నిర్వచిస్తుంది; కాబట్టి R, A కు సరైన వివరణ. అందువల్ల ఈ రెండు కథనాల మధ్య కారణ-ఫల సంబంధం ఉంది.
కాపర్ ఆక్సైడ్‌కు సజల HCl కలిపితే ద్రావణం రంగు ఏమవుతుంది, ఏ లవణం ఏర్పడుతుంది?
A. ఎరుపు, కాపర్ ఆక్సైడ్
B. రంగులేనిది, సోడియం క్లోరైడ్
C. నీలి-ఆకుపచ్చ, కాపర్(II) క్లోరైడ్
D. పసుపు, కాపర్ సల్ఫేట్
Answer & explanation
Correct: C — నీలి-ఆకుపచ్చ, కాపర్(II) క్లోరైడ్
CuO + 2HCl → CuCl2 + H2O; ఏర్పడిన కాపర్(II) క్లోరైడ్ ద్రావణం నీలి-ఆకుపచ్చగా ఉంటుంది. సోడియం క్లోరైడ్ లేదా కాపర్ సల్ఫేట్ ఇక్కడ ఏర్పడవు; ఎరుపు రంగు ఫలితం కాదు.
HCl + H2O → H3O+ + Cl- లో నీటి అణువు H+ ను గ్రహించి హైడ్రోనియం అయాన్‌గా మారుతుంది. NaOH కరిగితే Na+, OH- వస్తాయి; Zn + NaOH హైడ్రోజన్ ఇస్తుంది; Ca(OH)2 + CO2 CaCO3 ఇస్తుంది.
NaOH ద్రావణంలో అదనపు NaOH కరిగిస్తే హైడ్రాక్సైడ్ అయాన్ల గాఢత ఏమవుతుంది?
A. పెరుగుతుంది
B. తగ్గుతుంది
C. మారదు
D. సున్నా అవుతుంది
Answer & explanation
Correct: A — పెరుగుతుంది
అదనపు NaOH కరిగితే ఎక్కువ Na+, OH- అయాన్లు ఏర్పడి ద్రావణంలో OH- గాఢత పెరుగుతుంది. విలీనం (నీరు కలపడం) చేస్తేనే గాఢత తగ్గుతుంది, కానీ ఇక్కడ క్షారాన్ని కలుపుతున్నాం.
ద్రావణాలు A,B,C,D,E ల pH విలువలు వరుసగా 4, 1, 11, 7, 9. వీటిలో బలమైన క్షార ద్రావణం ఏది?
A. E
B. C
C. D
D. A
Answer & explanation
Correct: B — C
pH 11 అత్యధికం కాబట్టి C బలమైన క్షార ద్రావణం. E (pH 9) బలహీన క్షారం, D (pH 7) తటస్థం, A (pH 4) బలహీన ఆమ్లం, B (pH 1) బలమైన ఆమ్లం. క్షారత్వం పెరిగే క్రమం: A(4) < D(7) < E(9) < C(11) అని కూడా గమనించవచ్చు.