Free practice MCQs with answers and explanations for జీవ క్రియలు (Life Processes) (10వ తరగతి సైన్స్ – జీవశాస్త్రం (Class 10 Biology)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
ATP గురించి సరైన ప్రకటన ఏది?
A. ATP ఏర్పడినపుడు 30.5 kJ/mol శక్తి వెలువడుతుంది
B. ATP కేవలం కండరాల్లోనే ఉంటుంది
C. చివరి ఫాస్ఫేట్ బంధం నీటితో విరిగినపుడు 30.5 kJ/mol శక్తి విడుదలవుతుంది
D. ATP ఆక్సిజన్ను రవాణా చేస్తుంది
Answer & explanation
Correct: C — చివరి ఫాస్ఫేట్ బంధం నీటితో విరిగినపుడు 30.5 kJ/mol శక్తి విడుదలవుతుంది
శ్వాసక్రియ శక్తి ADP, ఫాస్ఫేట్ నుండి ATP తయారీకి వాడబడుతుంది; ATP చివరి ఫాస్ఫేట్ బంధం విడిపోయినపుడు 30.5 kJ/mol శక్తి వెలువడి కణ చర్యలను నడిపిస్తుంది. ATP ప్రతి కణంలో ఉంటుంది; ఆక్సిజన్ను రవాణా చేసేది హీమోగ్లోబిన్.
హీమోగ్లోబిన్ లేకపోతే, కేవలం వ్యాపనంతో ఆక్సిజన్ అణువు ఊపిరితిత్తుల నుండి కాలి వేళ్లకు చేరడానికి పట్టే సుమారు సమయం ఎంత?
A. సుమారు 3 నిమిషాలు
B. సుమారు 3 గంటలు
C. సుమారు 3 రోజులు
D. సుమారు 3 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: D — సుమారు 3 సంవత్సరాలు
వ్యాపనం చాలా నెమ్మదైన ప్రక్రియ; పెద్ద శరీరంలో దాని ద్వారా ఆక్సిజన్ కాలి వేళ్లు చేరడానికి సుమారు 3 సంవత్సరాలు పడుతుందని అంచనా. అందుకే ఆక్సిజన్ను వేగంగా రవాణా చేసే హీమోగ్లోబిన్ అనే శ్వాస వర్ణకం అవసరం.
మానవ శ్వాసక్రియలో గాలిని లోపలికి తీసుకునేప్పుడు జరిగే మార్పుల సరైన కలయిక ఏది?
A. పక్కటెముకలు పైకి లేస్తాయి, ఉదరవితానం చదునవుతుంది, ఛాతీ గది పెద్దదవుతుంది
B. పక్కటెముకలు కిందికి వస్తాయి, ఉదరవితానం గుంభాకారమవుతుంది, ఛాతీ గది చిన్నదవుతుంది
C. పక్కటెముకలు పైకి లేస్తాయి, ఛాతీ గది చిన్నదవుతుంది
D. ఉదరవితానం చదునై ఛాతీ గది చిన్నదవుతుంది
Answer & explanation
Correct: A — పక్కటెముకలు పైకి లేస్తాయి, ఉదరవితానం చదునవుతుంది, ఛాతీ గది పెద్దదవుతుంది
గాలి పీల్చేప్పుడు పక్కటెముకలు పైకి లేచి, ఉదరవితానం చదునై ఛాతీ గది పెద్దదవుతుంది; అందువల్ల గాలి ఊపిరితిత్తుల్లోకి లాగబడి వ్యాకోచించిన గాలి గదులను నింపుతుంది. ఛాతీ గది చిన్నదైతే గాలి బయటకు వెళ్ళే ఉచ్ఛ్వాసం జరుగుతుంది.
ఊపిరితిత్తుల నుండి వచ్చే రక్తం గుండెలో చేరే క్రమం సరైనది ఏది?
A. కుడి కర్ణిక → కుడి జఠరిక → శరీరం
B. ఎడమ కర్ణిక → ఎడమ జఠరిక → శరీరం
C. ఎడమ జఠరిక → ఎడమ కర్ణిక → శరీరం
D. కుడి జఠరిక → ఎడమ కర్ణిక → ఊపిరితిత్తులు
Answer & explanation
Correct: B — ఎడమ కర్ణిక → ఎడమ జఠరిక → శరీరం
ఊపిరితిత్తుల నుండి ఆక్సిజన్ ఎక్కువ రక్తం ఎడమ కర్ణికకు చేరి, ఎడమ జఠరికకు వెళ్లి, అక్కడి నుండి కండరయుత జఠరిక సంకోచంతో శరీరానికి పంపబడుతుంది. కుడి కర్ణిక, కుడి జఠరిక శరీరం నుండి వచ్చిన రక్తాన్ని ఊపిరితిత్తులకు పంపుతాయి.
Correct: C — చేపలు – 2, ఉభయచరాలు – 3, క్షీరదాలు – 4
చేపల గుండెలో రెండు గదులే ఉండి రక్తం గుండె గుండా ఒకసారే వెళుతుంది; ఉభయచరాల్లో మూడు గదులు, కొంత రక్త కలయికను సహిస్తాయి; క్షీరదాలు, పక్షుల్లో నాలుగు గదులు ద్వి ప్రసరణను అందిస్తాయి.
రక్తనాళాలు, రక్తపోటుకు సంబంధించిన ప్రకటనల్లో తప్పు ప్రకటన ఏది?
A. సాధారణ సిస్టోలిక్ పీడనం సుమారు 120 mm Hg
B. రక్తపోటును స్ఫిగ్మోమానోమీటర్తో కొలుస్తారు
C. అధిక రక్తపోటుకు హైపర్టెన్షన్ అని పేరు
D. సిరల్లో రక్తపోటు ధమనుల కన్నా ఎక్కువగా ఉంటుంది
Answer & explanation
Correct: D — సిరల్లో రక్తపోటు ధమనుల కన్నా ఎక్కువగా ఉంటుంది
రక్తం గుండె నుండి అధిక పీడనంతో ధమనుల్లోకి వస్తుంది; సిరల్లో పీడనం తక్కువ. అందుకే ధమనులు మందపాటి గోడలు, సిరలు కవాటాలు కలిగి ఉంటాయి. మిగిలిన మూడు ప్రకటనలు సరైనవి.
శోషరసం (Lymph) గురించి ప్రకటనలు:
1. ఇది రక్త ప్లాస్మా లాంటిదే కానీ రంగులేనిది, ప్రొటీన్లు తక్కువ.
2. ప్రేగు నుండి శోషించిన కొవ్వును రవాణా చేస్తుంది.
3. శోషరస నాళాలు చివరకు పెద్ద సిరల్లో కలుస్తాయి.
సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2, 3 అన్నీ
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2, 3 అన్నీ
కేశనాళికల రంధ్రాల ద్వారా కొంత ప్లాస్మా బయటకు వచ్చి ఏర్పడే శోషరసం రక్త ప్లాస్మా లాంటిదే, కానీ రంగులేనిది, తక్కువ ప్రొటీన్లు కలిగి ఉంటుంది. ఇది ప్రేగుల కొవ్వును రవాణా చేసి, అదనపు ద్రవాన్ని రక్తంలోకి చేర్చి, పెద్ద సిరల్లో కలుస్తుంది.
B. ఫ్లోయం రవాణా కేవలం భౌతిక శక్తులతో జరుగుతుంది, ATP అవసరం ఉండదు
C. పదార్థాలు పైకి, కిందికి రెండు దిశల్లో కదులుతాయి
D. సుక్రోజ్ వంటి పదార్థాలను రవాణా చేస్తుంది
Answer & explanation
Correct: B — ఫ్లోయం రవాణా కేవలం భౌతిక శక్తులతో జరుగుతుంది, ATP అవసరం ఉండదు
జైలం రవాణాను సరళ భౌతిక శక్తులతో వివరించవచ్చు; కానీ ఫ్లోయంలో సుక్రోజ్ను చేర్చడానికి ATP శక్తి వాడతారు. అందువల్ల ATP అవసరం లేదనే ప్రకటన తప్పు. మిగతా ప్రకటనలు ఫ్లోయం నిర్మాణం, దిశలకు సంబంధించిన సరైన విషయాలు.
కృత్రిమ మూత్రపిండం (హీమోడయాలసిస్)కు సహజ మూత్రపిండ పనితీరుతో ఉన్న ప్రధాన తేడా ఏమిటి?
A. దీనిలో రక్తం నుండి వ్యర్థాలు తొలగవు
B. దీనిలో డయాలసిస్ ద్రవానికి రక్తంతో వేరే ద్రవాభిసరణ పీడనం ఉంటుంది
C. దీనిలో పునఃశోషణ ఉండదు
D. దీనిలో వ్యాపనం జరగదు
Answer & explanation
Correct: C — దీనిలో పునఃశోషణ ఉండదు
కృత్రిమ మూత్రపిండంలో వ్యర్థాలు వ్యాపనం ద్వారా డయాలసిస్ ద్రవంలోకి చేరతాయి; ద్రవానికి రక్తంతో సమాన ద్రవాభిసరణ పీడనం ఉంటుంది, నత్రజని వ్యర్థాలు ఉండవు. సహజ నెఫ్రాన్లో గ్లూకోజ్, నీరు వంటివి పునఃశోషించబడతాయి; దీనిలో అది లేదు.
మూత్ర ఏర్పాటుపై ప్రకటనలు:
1. వడపోత ద్రవంలోని గ్లూకోజ్, అమైనో ఆమ్లాలు, లవణాలు, చాలా నీరు తిరిగి శోషించబడతాయి.
2. తిరిగి శోషించే నీటి పరిమాణం శరీరంలో అదనపు నీరు, విసర్జించాల్సిన కరిగిన వ్యర్థాలపై ఆధారపడుతుంది.
3. మూత్రాశయం కండరయుతం, నాడీ నియంత్రణలో ఉంటుంది.
సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2, 3 అన్నీ
నెఫ్రాన్లో ఉపయోగకర పదార్థాలు ఎంపికగా తిరిగి శోషించబడతాయి; నీటి శోషణ శరీర అవసరాన్ని బట్టి మారుతుంది. మూత్రాశయం కండరయుతం కాబట్టి నాడీ నియంత్రణలో ఉండి మూత్ర విసర్జనను నియంత్రించగలం. మూడూ సరైనవి.