ఫీడ్‌బ్యాక్ యంత్రాంగం, హార్మోన్ల పట్టిక, నాడీ–హార్మోన్ల పోలిక (Feedback and Comparison)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఫీడ్‌బ్యాక్ యంత్రాంగం, హార్మోన్ల పట్టిక, నాడీ–హార్మోన్ల పోలిక (Feedback and Comparison) in నియంత్రణ & సమన్వయం (Control and Coordination). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
హైపోథాలమస్ స్రవించే విడుదల హార్మోన్లు (Releasing hormones) ఏ గ్రంథిని ప్రేరేపిస్తాయి?
A. పిట్యూటరీ గ్రంథి
B. థైరాయిడ్ గ్రంథి
C. క్లోమం
D. అడ్రినల్ గ్రంథి
Answer & explanation
Correct: A — పిట్యూటరీ గ్రంథి
హైపోథాలమస్ విడుదల హార్మోన్ల ద్వారా పిట్యూటరీ గ్రంథిని హార్మోన్లు విడుదల చేసేలా ప్రేరేపిస్తుంది; ఉదాహరణకు వృద్ధి హార్మోన్ తక్కువైతే వృద్ధి హార్మోన్ విడుదల కారకం పిట్యూటరీని ప్రేరేపిస్తుంది. పట్టికలో థైరాయిడ్, క్లోమం, అడ్రినల్ గ్రంథులకు వేరే హార్మోన్లు ఉన్నాయి.
రక్తంలో చక్కెర స్థాయి పెరిగినప్పుడు శరీరం ఎలా స్పందిస్తుంది?
A. క్లోమం కణాలు ఎక్కువ ఇన్సులిన్ తయారు చేస్తాయి
B. క్లోమం ఇన్సులిన్ స్రావాన్ని ఆపేస్తుంది
C. థైరాయిడ్ ఎక్కువ థైరాక్సిన్ తయారు చేస్తుంది
D. అడ్రినల్ ఎక్కువ అడ్రినలిన్ తయారు చేస్తుంది
Answer & explanation
Correct: A — క్లోమం కణాలు ఎక్కువ ఇన్సులిన్ తయారు చేస్తాయి
ఫీడ్‌బ్యాక్ యంత్రాంగం ప్రకారం క్లోమం కణాలు చక్కెర పెరుగుదలను గుర్తించి ఎక్కువ ఇన్సులిన్ ఉత్పత్తి చేస్తాయి; చక్కెర తగ్గాక స్రావం తగ్గుతుంది. చక్కెర పెరిగినప్పుడు ఇన్సులిన్ ఆపేస్తే చక్కెర మరింత పెరుగుతుంది; థైరాక్సిన్, అడ్రినలిన్ ఈ నియంత్రణతో సంబంధం లేనివి.
C. నాడీ విధానం విద్యుత్ ప్రచోదనాలతో వేగంగా; హార్మోన్ల విధానం రసాయనాలతో నెమ్మదిగా కానీ అన్ని కణాలకూ చేరుతుంది
D. హార్మోన్లు నాడులతో అనుసంధానమైన కణాలకే చేరతాయి
Answer & explanation
Correct: C — నాడీ విధానం విద్యుత్ ప్రచోదనాలతో వేగంగా; హార్మోన్ల విధానం రసాయనాలతో నెమ్మదిగా కానీ అన్ని కణాలకూ చేరుతుంది
నాడీ విధానం నాడులున్న కణాలకే చేరుతుంది కానీ చాలా వేగం; హార్మోన్ల రసాయన సంకేతాలు రక్తంలో వ్యాపించి నాడీ సంబంధం లేని అన్ని కణాలకూ చేరతాయి కానీ నెమ్మదిగా ఉంటాయి. కాబట్టి నాడీ విధానాన్ని నెమ్మదిగా, హార్మోన్లను వేగంగా అనడం తప్పు.
జతపరచండి. (a) హైపోథాలమస్ (b) పిట్యూటరీ (c) క్లోమం (d) థైరాయిడ్ — (i) ఇన్సులిన్ (ii) విడుదల హార్మోన్లు (iii) వృద్ధి హార్మోన్ (iv) థైరాక్సిన్.
A. a–iii, b–ii, c–i, d–iv
B. a–ii, b–iii, c–i, d–iv
C. a–ii, b–i, c–iii, d–iv
D. a–iv, b–iii, c–i, d–ii
Answer & explanation
Correct: B — a–ii, b–iii, c–i, d–iv
హైపోథాలమస్ విడుదల హార్మోన్లు (ii), పిట్యూటరీ వృద్ధి హార్మోన్ (iii), క్లోమం ఇన్సులిన్ (i), థైరాయిడ్ థైరాక్సిన్ (iv) ను స్రవిస్తాయి. ఇతర ఎంపికల్లో హైపోథాలమస్–పిట్యూటరీ జత తారుమారైంది లేదా క్లోమం, థైరాయిడ్ హార్మోన్లు కలిసిపోయాయి.
A. చక్కెర ↑ → ఇన్సులిన్ ↓ → చక్కెర ↑ → ఇన్సులిన్ ↓
B. చక్కెర ↓ → ఇన్సులిన్ ↑ → చక్కెర ↓
C. చక్కెర ↑ → క్లోమం ఇన్సులిన్ ↑ → చక్కెర ↓ → ఇన్సులిన్ స్రావం ↓
D. చక్కెర ↑ → థైరాక్సిన్ ↑ → చక్కెర ↓
Answer & explanation
Correct: C — చక్కెర ↑ → క్లోమం ఇన్సులిన్ ↑ → చక్కెర ↓ → ఇన్సులిన్ స్రావం ↓
ఫీడ్‌బ్యాక్ అంటే ఫలితం స్రావాన్ని తిరిగి నియంత్రించడం: చక్కెర పెరిగితే ఇన్సులిన్ పెరిగి చక్కెరను తగ్గిస్తుంది, తగ్గగానే స్రావం తగ్గుతుంది. చక్కెర పెరిగినప్పుడు ఇన్సులిన్ తగ్గితే నియంత్రణ జరగదు; థైరాక్సిన్ చక్కెర నియంత్రణ హార్మోన్ కాదు.