శతకం అంటే ఏమిటి? – లక్షణాలు (Meaning & Features of Sataka)

Correct: A — వంద పద్యాల సమూహం

శతకం అంటే "శత" (వంద) పద్యాల సమూహం; ఒకే కవి ఒకే విషయంపై, ఒకే ఛందస్సులో, ప్రతి పద్యం చివర మకుటంతో రాస్తాడు. రెండు పాదాల పద్యం ద్విపద, కథ ఆధారిత వర్ణనల కావ్యం ప్రబంధం, పాటల నాటకం యక్షగానం. కాబట్టి శతకం ఈ మూడూ కాదు.

Correct: B — ప్రతి పద్యం చివర పునరావృతమయ్యే పదం లేదా వాక్యం

మకుటం అంటే శతకంలోని ప్రతి పద్యం చివర పునరావృతమయ్యే పదం లేదా వాక్యం; ఇదే ఆ శతకానికి గుర్తింపు. ఉదాహరణకు వేమన శతకంలో "విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ", సుమతీ శతకంలో "సుమతీ". మొదటి అక్షరం, ఊరి పేరు, పాదాల సంఖ్య మకుటానికి సంబంధం లేనివి.

Correct: C — భక్తి శతకాలు, నీతి శతకాలు

శతకాలను విషయం ఆధారంగా భక్తి శతకాలు (దేవుడిని స్తుతిస్తూ: దాశరథీ, నరసింహ, శ్రీకాళహస్తీశ్వర) మరియు నీతి శతకాలు (మంచి నడవడిని బోధించేవి: వేమన, సుమతీ) అని రెండు రకాలుగా చెబుతారు. ఇతర వర్గీకరణలు నోట్స్‌లో లేవు.

Correct: A — వేమన శతకం, సుమతీ శతకం

నీతి శతకాల్లో ముఖ్యమైనవి వేమన, సుమతీ శతకాలు. దాశరథీ, నరసింహ, శ్రీకాళహస్తీశ్వర, సర్వేశ్వర, వృషాధిప శతకాలు దేవుణ్ణి స్తుతించే భక్తి శతకాలు. కాబట్టి భక్తి శతకాలను కలిపిన ఇతర ఎంపికలు నీతి శతకాలు కావు.

Correct: B — కవి తన ఇష్టదైవాన్ని లేదా పాఠకుణ్ణి సంబోధిస్తూ చెబుతాడు కాబట్టి

శతకాల్లో కవి తన ఇష్టదైవాన్ని (దాశరథీ, నరసింహా, శ్రీకాళహస్తీశ్వరా) లేదా పాఠకుణ్ణి (సుమతీ, వినుర వేమ) సంబోధిస్తూ చెబుతాడు, అందువల్ల మకుటం సంబోధనగా వస్తుంది. ఇది ఛందస్సు నియమం కాదు; యతి స్థానానికి లేదా గద్యానికి దీనికి సంబంధం లేదు.

Correct: C — ఆటవెలది, కందం, ఉత్పలమాల, చంపకమాల, శార్దూలం, మత్తేభం వంటివి

శతకాల్లో ఆటవెలది (వేమన), కందం (సుమతీ), ఉత్పలమాల, చంపకమాల (దాశరథీ, నరసింహ), శార్దూలం, మత్తేభం (శ్రీకాళహస్తీశ్వర) వంటి పద్యాలు వాడారు. శతకం పద్య ప్రక్రియ కాబట్టి గద్యం మాత్రమే అనడం తప్పు; ద్విపద లేదా యక్షగాన పాటలు ప్రధాన శతక రూపం కాదు.

Correct: A — 1, 2 మాత్రమే

శతకం వంద పద్యాల సమూహం, ప్రతి పద్యం చివర మకుటం ఉంటుంది; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. అన్ని శతకాలు భక్తి శతకాలు కావు: వేమన, సుమతీ శతకాలు నీతి శతకాలు. కాబట్టి 3 తప్పు.

Correct: B — వేమన శతకం

వేమన శతకం నీతి శతకం (నీతి, వైరాగ్యం, కులమత భేదాల ఖండన); దాశరథీ, నరసింహ, శ్రీకాళహస్తీశ్వర శతకాలు దేవుణ్ణి స్తుతించే భక్తి శతకాలు. కాబట్టి భక్తి శతకం కానిది వేమన శతకం.