Free practice MCQs with answers and explanations for దాశరథీ శతకం – కంచర్ల గోపన్న (Dasarathi Satakam) in శతక సాహిత్యం (Satakalu). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
దాశరథీ శతకాన్ని రచించిన కవి ఎవరు?
A. బద్దెన
B. ధూర్జటి
C. కంచర్ల గోపన్న (భక్త రామదాసు)
D. పాల్కురికి సోమనాథుడు
Answer & explanation
Correct: C — కంచర్ల గోపన్న (భక్త రామదాసు)
దాశరథీ శతకం శ్రీరాముని స్తుతించే భక్తి శతకం; దీన్ని భక్త రామదాసుగా పేరుగాంచిన కంచర్ల గోపన్న రాశాడు. బద్దెన సుమతీ శతకం, ధూర్జటి శ్రీకాళహస్తీశ్వర శతకం, పాల్కురికి సోమనాథుడు వృషాధిప శతకం రాశారు.
దాశరథీ శతక మకుటం "దాశరథీ కరుణాపయోనిధీ"; దాశరథి అంటే దశరథుని కుమారుడైన శ్రీరాముడు, కరుణాపయోనిధి అంటే దయ అనే సముద్రం. "నరసింహా దయాపయోనిధీ" నరసింహ శతక మకుటం, ఈ రెండింటినీ కలపకూడదు.
దాశరథి అంటే దశరథుని కుమారుడు శ్రీరాముడు; కాబట్టి దాశరథీ శతకం శ్రీరాముని స్తుతించే భక్తి శతకం. నరసింహ స్వామిపై రాసింది నరసింహ శతకం, శివునిపై రాసినవి శ్రీకాళహస్తీశ్వర, వృషాధిప, సర్వేశ్వర శతకాలు. మకుటంలోని దైవ నామమే శతక దైవాన్ని సూచిస్తుంది.
దాశరథీ శతక మకుటంలోని "కరుణాపయోనిధి" అనే పదానికి అర్థం ఏమిటి?
A. సంపద అనే నది
B. ధైర్యం అనే పర్వతం
C. దయ అనే సముద్రం
D. జ్ఞానం అనే దీపం
Answer & explanation
Correct: C — దయ అనే సముద్రం
పయోనిధి అంటే సముద్రం, కరుణ అంటే దయ; కరుణాపయోనిధి అంటే దయ అనే సముద్రం, అంటే శ్రీరాముడు. నరసింహ శతక మకుటంలో "దయాపయోనిధీ" అని ఉండటం వల్ల రెండు శతకాల మకుటాలను కలపకుండా దేవుని పేరు చూడాలి. నది, పర్వతం, దీపం అర్థాలు సరికావు.
భక్త రామదాసు కొలువులో పనిచేసిన గోల్కొండ నవాబు ఎవరు?
A. ఔరంగజేబు
B. నిజాం ఉల్ ముల్క్
C. ఇబ్రహీం ఆదిల్ షా
D. తానీషా (అబుల్ హసన్ కుతుబ్ షా)
Answer & explanation
Correct: D — తానీషా (అబుల్ హసన్ కుతుబ్ షా)
రామదాసు గోల్కొండ నవాబు తానీషా (అబుల్ హసన్ కుతుబ్ షా) కొలువులో తహసీల్దారుగా పనిచేశాడు. భద్రాచల ఆలయ నిర్మాణానికి ప్రభుత్వ ధనం వాడాడనే ఆరోపణతో గోల్కొండ కోటలో ఖైదయ్యాడని చరిత్ర చెబుతుంది. ఇతర పేర్లు నోట్స్లో రామదాసు కొలువుతో ప్రస్తావించబడలేదు.
కంచర్ల గోపన్న (రామదాసు) ఖమ్మం జిల్లాలోని నేలకొండపల్లికి చెందినవాడని చెబుతారు. ధర్మపురి నరసింహ శతక కర్త శేషప్ప నివాస క్షేత్రం, శ్రీకాళహస్తి ధూర్జటి క్షేత్రం, తిరుమల అన్నమయ్య ఆరాధించిన వేంకటేశ్వరుని క్షేత్రం. భద్రాచలం ఆయన నిర్మించిన రామాలయం ఉన్న చోటు.
రామదాసు గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ఆయన ఖమ్మం జిల్లాలోని నేలకొండపల్లికి చెందినవాడని చెబుతారు.
2. ఆయన గోల్కొండ నవాబు తానీషా కొలువులో తహసీల్దారుగా పనిచేశాడు.
3. దాశరథీ శతకం నీతి శతకం.
ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
1, 2 సరైనవి. 3 తప్పు: దాశరథీ శతకం శ్రీరాముని స్తుతించే భక్తి శతకం, నీతి శతకం కాదు. రామదాసు భద్రాచల ఆలయ నిర్మాణంతో పేరు పొందాడు, ఆరోపణపై గోల్కొండ కోటలో ఖైదయ్యాడు.