ప్రబంధ యుగం & అష్టదిగ్గజాలు (Prabandha Age) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రబంధ యుగం & అష్టదిగ్గజాలు (Prabandha Age) (తెలుగు సాహిత్యం (Telugu Literature)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
తెలుగు సాహిత్యంలో "ప్రబంధ యుగం" అని ఎవరి కాలాన్ని పిలుస్తారు?
A. శ్రీకృష్ణదేవరాయల కాలం
B. నన్నయ కాలం
C. తిక్కన కాలం
D. కాకతీయుల కాలం
Answer & explanation
Correct: A — శ్రీకృష్ణదేవరాయల కాలం
శ్రీకృష్ణదేవరాయల కాలాన్ని (16వ శతాబ్దం) ప్రబంధ యుగం అంటారు; ఈ యుగంలో కథను వర్ణనలతో అందంగా చెప్పే ప్రబంధ కావ్యాలు ఎక్కువగా వచ్చాయి, అందుకే దీన్ని స్వర్ణయుగంగా పిలుస్తారు. నన్నయ కాలం 11వ శతాబ్దం, తిక్కన కాలం 13వ శతాబ్దం కాబట్టి అవి కవిత్రయ యుగానికి చెందినవి.
అల్లసాని పెద్దన రచించిన మనుచరిత్ర (స్వారోచిష మనుసంభవం) తొలి ప్రబంధం. ఆముక్తమాల్యద రాయల రచన, వసుచరిత్ర రామరాజభూషణుడిది, పాండురంగ మహాత్మ్యం తెనాలి రామకృష్ణునిది. ఇవన్నీ ప్రముఖ ప్రబంధాలే అయినా తొలి ప్రబంధం మాత్రం మనుచరిత్ర.
శ్రీకృష్ణదేవరాయలు సుమారు 1509 నుండి 1529 వరకు పాలించాడు, అంటే ప్రబంధ యుగం 16వ శతాబ్దంలో ఉంది. 11వ శతాబ్దం నన్నయ కాలం, 13వ శతాబ్దం తిక్కన కాలం; 19వ శతాబ్దం ఆధునిక యుగానికి దగ్గరగా ఉంటుంది కాబట్టి అది ప్రబంధ యుగం కాదు.
రాయల ఆస్థానంలో అష్టదిగ్గజ కవులు భువన విజయం అనే సభలో కొలువుదీరేవారు. వాగనుశాసనుడు నన్నయ బిరుదు; కవి సార్వభౌముడు శ్రీనాథుని బిరుదు, అవి సభ పేర్లు కావు. కాకతీయ మండపం మరో చారిత్రక కట్టడం. ఈ సభ పేరు ప్రబంధ యుగ ప్రశ్నల్లో అడుగుతారు.
ఆముక్తమాల్యద విజయనగర చక్రవర్తి శ్రీకృష్ణదేవరాయల రచన. పెద్దన మనుచరిత్ర, నంది తిమ్మన పారిజాతాపహరణం, తెనాలి రామకృష్ణుడు పాండురంగ మహాత్మ్యం రాశారు. రాజు రచనను, ఆయన ఆస్థాన కవుల రచనలను కలపకుండా గుర్తుంచుకోవాలి.
ఆముక్తమాల్యదను విష్ణుచిత్తీయం అని కూడా అంటారు, ఎందుకంటే ఇది విష్ణుచిత్తుని (పెరియాళ్వార్) కథ. రాజశేఖర చరిత్ర మల్లన రచన, కళాపూర్ణోదయం పింగళి సూరన రచన, హరవిలాసం శ్రీనాథుని రచన. కాబట్టి ఇవి ఈ కావ్యానికి పర్యాయ నామాలు కావు.
"దేశభాషలందు తెలుగు లెస్స" అనే ప్రసిద్ధ పద్యపాదం ఆముక్తమాల్యదలోనిది; తెలుగు అన్ని భాషలకన్నా మధురం అని దీని భావం. మనుచరిత్ర, వసుచరిత్ర, పారిజాతాపహరణం ప్రబంధాలే అయినా ఈ మాట వాటిలోనిది కాదు. ఈ పాదం రాయలకు సంబంధించిన అత్యంత ప్రసిద్ధ ఉదాహరణ.
ఆముక్తమాల్యద కథలో గోదాదేవి ఎవరిని వివాహం చేసుకుంది?
A. వేంకటేశ్వరుడిని
B. శ్రీకృష్ణుడిని (ద్వారకలో)
C. నరసింహుడిని
D. శ్రీరంగనాథుడిని
Answer & explanation
Correct: D — శ్రీరంగనాథుడిని
ఆముక్తమాల్యద కథలో విష్ణుచిత్తుని పెంపుడు కూతురు గోదాదేవి (ఆండాళ్) శ్రీరంగనాథుడిని వివాహం చేసుకుంటుంది. ఆమె ముందుగా ధరించి విడిచిన మాలను స్వామికి ఇచ్చేది కాబట్టి కావ్యానికి ఆముక్తమాల్యద అనే పేరు వచ్చింది. ఇతర దైవాల పేర్లు నోట్స్లోని కథకు సంబంధించినవి కావు.
శ్రీకృష్ణదేవరాయల ఆస్థానంలో ఉన్న గొప్ప కవులను ఏమని పిలుస్తారు?
A. అష్టదిగ్గజాలు
B. నవరత్నాలు
C. పంచకావ్యాలు
D. కవిత్రయం
Answer & explanation
Correct: A — అష్టదిగ్గజాలు
రాయల ఆస్థానంలోని ఎనిమిది మంది గొప్ప కవులను అష్టదిగ్గజాలు అంటారు; ఎనిమిది దిక్కులను మోసే ఏనుగుల్లా సాహిత్యాన్ని మోశారని భావం. కవిత్రయం నన్నయ, తిక్కన, ఎర్రన ముగ్గురు; నవరత్నాలు, పంచకావ్యాలు ఈ సందర్భంలో సరిపోవు.
పాండురంగ మహాత్మ్యం తెనాలి రామకృష్ణుని గొప్ప రచన; ఉద్భటారాధ్య చరిత్ర, ఘటికాచల మహాత్మ్యం కూడా ఆయనవే. పింగళి సూరన రాఘవ పాండవీయం, కళాపూర్ణోదయం రాశాడు; ధూర్జటి శ్రీకాళహస్తి మహాత్మ్యం; రామభద్రుడు రామాభ్యుదయం. కాబట్టి కావ్యం, కవి జతను కచ్చితంగా గుర్తుంచుకోవాలి.