నిజాం పరిపాలన & అభివృద్ధి (Nizam Administration): నిజాం పాలన – సమస్యలు & ముగింపు (Grievances & End of Nizam Rule)
Free practice MCQs with answers and explanations for నిజాం పాలన – సమస్యలు & ముగింపు (Grievances & End of Nizam Rule) in నిజాం పరిపాలన & అభివృద్ధి (Nizam Administration). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
"వెట్టి చాకిరీ" అంటే ఏమిటి?
A. భూమి పన్ను
B. ఉచిత కూలీ (జీతం లేకుండా పని)
C. సైనిక సేవ
D. వ్యాపార సుంకం
Answer & explanation
Correct: B — ఉచిత కూలీ (జీతం లేకుండా పని)
వెట్టి చాకిరీ అంటే ఉచిత కూలీ; జాగీర్లలో దేశ్ముఖ్లు, దొరలు రైతులతో ఇలా పని చేయించేవారు. భగేలా పద్ధతులతో పాటు ఇది ప్రజల ప్రధాన సమస్య. భూమి పన్ను శిస్తు; ఇది వెట్టి కాదు.
భారత సైన్యం ఆపరేషన్ పోలో (పోలీస్ చర్య) ఎప్పుడు చేపట్టింది?
A. 1947 ఆగస్టు 15–20
B. 1949 జనవరి 1–5
C. 1948 సెప్టెంబర్ 13–17
D. 1950 జనవరి 26–30
Answer & explanation
Correct: C — 1948 సెప్టెంబర్ 13–17
ఆపరేషన్ పోలో 1948 సెప్టెంబర్ 13–17 మధ్య జరిగింది; సెప్టెంబర్ 17న నిజాం లొంగిపోయాడు. 1947 ఆగస్టు 15న భారత్ స్వతంత్రమైనా నిజాం హైదరాబాద్ను స్వతంత్రంగా ఉంచాలని చూశాడు.
హైదరాబాద్ తొలి సివిల్ పాలకుడిగా (సైనిక పాలన తరువాత) ఎవరు వ్యవహరించారు?
A. జె.ఎన్. చౌదరి
B. సాలార్జంగ్ I
C. విశ్వేశ్వరయ్య
D. ఎం.కె. వెల్లోడి
Answer & explanation
Correct: D — ఎం.కె. వెల్లోడి
సైనిక గవర్నర్గా మేజర్ జనరల్ జె.ఎన్. చౌదరి (1948–49) వ్యవహరించిన తరువాత ఎం.కె. వెల్లోడి తొలి సివిల్ పాలకుడు. సాలార్జంగ్ I నిజాం కాలపు దివాన్; విశ్వేశ్వరయ్య ఇంజినీర్.
తెలంగాణ సాయుధ పోరాటం 1946–51 మధ్య జరిగింది; వెట్టి చాకిరీ, జాగీర్దార్ల పీడన వంటి సమస్యలే దీనికి కారణం. 1908 మూసీ వరదలు; 1869–1884 మహబూబ్ అలీఖాన్ మైనారిటీ కాలం.
ఆపరేషన్ పోలో సెప్టెంబర్ 13న మొదలై, సెప్టెంబర్ 17న నిజాం లొంగిపోయాడు; అదే రోజు హైదరాబాద్ భారత్లో విలీనమైంది. 1947 ఆగస్టు 15 భారత స్వాతంత్ర్య దినం. నిజాం లొంగుబాటుతో హైదరాబాద్ సంస్థానం విలీనం పూర్తయింది.
1948–49లో హైదరాబాద్కు సైనిక గవర్నర్గా వ్యవహరించినది ఎవరు?
A. ఎం.కె. వెల్లోడి
B. సాలార్జంగ్ I
C. తుర్రేబాజ్ ఖాన్
D. మేజర్ జనరల్ జె.ఎన్. చౌదరి
Answer & explanation
Correct: D — మేజర్ జనరల్ జె.ఎన్. చౌదరి
ఆపరేషన్ పోలో తరువాత మేజర్ జనరల్ జె.ఎన్. చౌదరి సైనిక గవర్నర్గా (1948–49) వ్యవహరించారు; తరువాత ఎం.కె. వెల్లోడి తొలి సివిల్ పాలకుడు. తుర్రేబాజ్ ఖాన్ 1857 నాటి రెసిడెన్సీ దాడి నాయకుడు.
నిజాం పాలనకు స్పందనగా వచ్చిన ఉద్యమాల్లో లేనిది ఏది?
A. క్విట్ ఇండియా సైనిక చర్య
B. గ్రంథాలయోద్యమం
C. ఆది హిందూ ఉద్యమం
D. ఆర్య సమాజ్
Answer & explanation
Correct: A — క్విట్ ఇండియా సైనిక చర్య
స్పందనల్లో గ్రంథాలయోద్యమం, ఆంధ్ర మహాసభ, ఆది హిందూ ఉద్యమం, ఆర్య సమాజ్, హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్, తెలంగాణ సాయుధ పోరాటం ఉన్నాయి. "క్విట్ ఇండియా సైనిక చర్య" అనేది అలాంటి ఉద్యమం కాదు.
నిజాం పాలనలో ప్రజల సమస్యల గురించి కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) వెట్టి చాకిరీ ఉండేది. 2) ఉర్దూను బలవంతంగా అధికార భాషగా రుద్దారు. 3) సభలు, సంఘాలకు పూర్తి స్వేచ్ఛ ఉండేది. సరైనవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
1, 2 సరైనవి. 3 తప్పు: రాజకీయ, పౌర హక్కులపై నిషేధం ఉండేది (సభలు, సంఘాలపై ఆంక్షలు). కాబట్టి సమాధానం 1, 2 మాత్రమే. ఈ సమస్యలే తెలంగాణ ప్రజా ఉద్యమాలకు కారణమయ్యాయి.
ఈ సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి: A) భారత స్వాతంత్ర్యం (ఆగస్టు 15) B) ఆపరేషన్ పోలో C) జాగీర్దారీ విధానం రద్దు D) తెలంగాణ సాయుధ పోరాటం ముగింపు
A. A, C, B, D
B. B, A, C, D
C. A, B, D, C
D. A, B, C, D
Answer & explanation
Correct: D — A, B, C, D
భారత స్వాతంత్ర్యం 1947 ఆగస్టు 15 (A), ఆపరేషన్ పోలో 1948 సెప్టెంబర్ (B), జాగీర్దారీ రద్దు 1949 (C), సాయుధ పోరాటం 1946–51లో ముగింపు (D). కాబట్టి క్రమం A, B, C, D.
ఆపరేషన్ పోలో తరువాతి పాలకుల జతలలో సరైన జతను గుర్తించండి.
A. జె.ఎన్. చౌదరి – సైనిక గవర్నర్ (1948–49)
B. ఎం.కె. వెల్లోడి – సైనిక గవర్నర్
C. జె.ఎన్. చౌదరి – తొలి సివిల్ పాలకుడు
D. ఉస్మాన్ అలీఖాన్ – సైనిక గవర్నర్
Answer & explanation
Correct: A — జె.ఎన్. చౌదరి – సైనిక గవర్నర్ (1948–49)
మేజర్ జనరల్ జె.ఎన్. చౌదరి సైనిక గవర్నర్గా (1948–49) వ్యవహరించారు; ఎం.కె. వెల్లోడి తొలి సివిల్ పాలకుడు. ఉస్మాన్ అలీఖాన్ నిజాం, తరువాత రాజ్ప్రముఖ్. మిగిలిన ఎంపికలు పదవులను తారుమారు చేశాయి.