విద్యుత్ ఆవేశం, ప్రవాహం & విభవాంతరం (Charge, Current and Potential Difference)
Free practice MCQs with answers and explanations for విద్యుత్ ఆవేశం, ప్రవాహం & విభవాంతరం (Charge, Current and Potential Difference) in విద్యుత్ & అయస్కాంతత్వం (Electricity & Magnetism). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఎలక్ట్రాన్ ఆవేశం ఏ రకానికి చెందినది?
A. రుణావేశం
B. ధనావేశం
C. ఆవేశం ఉండదు
D. ధన, రుణ రెండూ
Answer & explanation
Correct: A — రుణావేశం
ఎలక్ట్రాన్ ఆవేశం సుమారు 1.6 × 10⁻¹⁹ కూలూంబ్ మరియు అది రుణావేశం. ప్రోటాన్ ఆవేశం అంతే పరిమాణంతో ధనావేశం; న్యూట్రాన్కు ఆవేశం ఉండదు. ఒక వస్తువులో ఎలక్ట్రాన్లు ఎక్కువైతే అది రుణావేశం పొందుతుంది.
విద్యుత్ ప్రవాహం అంటే ఆవేశ ప్రవాహ రేటు (I = Q/t); దీని ప్రమాణం ఆంపియర్ (A). వోల్ట్ విభవాంతర ప్రమాణం, ఓమ్ నిరోధ ప్రమాణం, కూలూంబ్ ఆవేశ ప్రమాణం. ఈ నాలుగు ప్రమాణాలను జతలుగా గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం.
విద్యుత్ ప్రవాహాన్ని కొలిచే అమ్మీటర్ను వలయంలో ఎలా కలుపుతారు?
A. సమాంతరంగా (Parallel)
B. వలయం బయట
C. శ్రేణిలో (Series)
D. ఘటానికి మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — శ్రేణిలో (Series)
అమ్మీటర్ను వలయంలో శ్రేణిలో కలుపుతారు, ఎందుకంటే మొత్తం ప్రవాహం దాని గుండా వెళ్లాలి. వోల్ట్మీటర్ను మాత్రం కొలవాల్సిన భాగానికి సమాంతరంగా కలుపుతారు. ఈ తేడాను గుర్తుంచుకుంటే సంధాన ప్రశ్నలు సులభమవుతాయి.
న్యూట్రాన్కు విద్యుదావేశం ఉండదు; ప్రోటాన్ ధనావేశం, ఎలక్ట్రాన్ రుణావేశం కలిగి ఉంటాయి. పరమాణువులో ఈ మూడు కణాల ఆవేశాలను గుర్తుంచుకోవడం విద్యుత్ శాస్త్రానికి పునాది.
విద్యుత్ వలయంలో సంప్రదాయ ప్రవాహ దిశ, ఎలక్ట్రాన్ల నిజమైన దిశ ఏవి?
A. సంప్రదాయం: రుణ నుండి ధనకు; ఎలక్ట్రాన్లు: ధన నుండి రుణకు
B. రెండూ ధన నుండి రుణకు
C. సంప్రదాయం: ధన నుండి రుణ టెర్మినల్కు; ఎలక్ట్రాన్లు: రుణ నుండి ధన టెర్మినల్కు
D. రెండూ రుణ నుండి ధనకు
Answer & explanation
Correct: C — సంప్రదాయం: ధన నుండి రుణ టెర్మినల్కు; ఎలక్ట్రాన్లు: రుణ నుండి ధన టెర్మినల్కు
సంప్రదాయ విద్యుత్ ప్రవాహ దిశ ధన టెర్మినల్ నుండి రుణ టెర్మినల్ వైపు ఉంటుంది, కానీ ఎలక్ట్రాన్లు నిజానికి రుణ నుండి ధన టెర్మినల్ వైపు కదులుతాయి. ఈ రెండు దిశలు వ్యతిరేకం అనే విషయం తరచూ అడుగుతారు.
వలయంలో రెండు బిందువుల మధ్య విభవాంతరాన్ని కొలవడానికి వోల్ట్మీటర్ను ఎలా కలుపుతారు?
A. శ్రేణిలో
B. ఘటం చుట్టూ శ్రేణిలో మాత్రమే
C. ఎర్త్కు కలుపుతారు
D. సమాంతరంగా
Answer & explanation
Correct: D — సమాంతరంగా
వోల్ట్మీటర్ను కొలవాల్సిన రెండు బిందువులకు సమాంతరంగా కలుపుతారు; అందువల్ల వలయంలోని ప్రవాహానికి అంతరాయం కలగదు. అమ్మీటర్ను మాత్రం శ్రేణిలో కలుపుతారు; ఈ రెండు పరికరాల సంధానాన్ని కలగలపకూడదు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. ఎలక్ట్రాన్ రుణావేశం కలిగి ఉంటుంది.
2. ప్రోటాన్ ఆవేశం ఎలక్ట్రాన్ ఆవేశానికి సమాన పరిమాణం, వ్యతిరేక రకం.
3. న్యూట్రాన్ ధనావేశం కలిగి ఉంటుంది.
సరైన వాక్యాలు ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ఎలక్ట్రాన్ రుణావేశం (≈1.6 × 10⁻¹⁹ C), ప్రోటాన్ అంతే పరిమాణంతో ధనావేశం కలిగి ఉంటాయి. న్యూట్రాన్కు ఆవేశం ఉండదు, కాబట్టి వాక్యం 3 తప్పు. కాబట్టి మొదటి రెండు వాక్యాలే సరైనవి, మూడోది తప్పు అని నిర్ధారించవచ్చు.
కూలూంబ్ నియమం (F = k q₁q₂/r²) ప్రకారం, రెండు ఆవేశాల మధ్య దూరాన్ని రెట్టింపు చేస్తే వాటి మధ్య బలం ఎంత అవుతుంది?
A. నాలుగో వంతు
B. సగం
C. రెట్టింపు
D. నాలుగు రెట్లు
Answer & explanation
Correct: A — నాలుగో వంతు
కూలూంబ్ బలం దూరం వర్గానికి విలోమానుపాతంలో ఉంటుంది (F ∝ 1/r²). దూరం రెట్టింపైతే (2)² = 4 రెట్లు తగ్గి, బలం నాలుగో వంతు అవుతుంది. సగం అని భావించడం విలోమ వర్గ నియమాన్ని విస్మరించడం వల్ల వచ్చే పొరపాటు.