నానో పదార్థాల ప్రత్యేక లక్షణాలు & ఉదాహరణలు (Properties of Nanomaterials)
Free practice MCQs with answers and explanations for నానో పదార్థాల ప్రత్యేక లక్షణాలు & ఉదాహరణలు (Properties of Nanomaterials) in నానో టెక్నాలజీ (Nanotechnology). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
నానో కణాల్లో ఘనపరిమాణానికి సంబంధించి ఏది చాలా ఎక్కువగా ఉంటుంది?
A. సాంద్రత
B. ఉపరితల వైశాల్యం
C. ద్రవీభవన స్థానం ఎప్పుడూ
D. పరమాణు సంఖ్య
Answer & explanation
Correct: B — ఉపరితల వైశాల్యం
నానో కణాలలో ఘనపరిమాణానికి ఉపరితల వైశాల్యం చాలా ఎక్కువ; అందువల్ల రసాయన చర్యలు వేగంగా జరుగుతాయి, లక్షణాలు మారతాయి. పరమాణు సంఖ్య మూలకాన్ని బట్టి స్థిరంగా ఉంటుంది, పరిమాణంతో మారదు. సాంద్రత ప్రధాన కారణం కాదు.
సాధారణ బంగారం పసుపు రంగులో ఉంటుంది, కానీ నానో పరిమాణంలో బంగారు కణాలు ఎరుపు లేదా ఊదా రంగులో కనిపిస్తాయి. ఇది నానో స్థాయిలో లక్షణాలు మారడానికి మంచి ఉదాహరణ. కాబట్టి పసుపు అనేది సాధారణ బంగారం రంగు, నానో బంగారం కాదు.
యాంటీ-బ్యాక్టీరియల్ గుణం కలిగి గాయాల కట్టులు, సాక్సుల్లో వాడే నానో కణాలు ఏవి?
A. టైటానియం డయాక్సైడ్ నానో కణాలు
B. ఇనుప నానో కణాలు
C. కార్బన్ నానో కణాలు
D. వెండి నానో కణాలు
Answer & explanation
Correct: D — వెండి నానో కణాలు
వెండి నానో కణాలు బ్యాక్టీరియాను చంపుతాయి, అందుకే గాయాల కట్టులు, సాక్సులలో వాడతారు. టైటానియం డయాక్సైడ్, జింక్ ఆక్సైడ్ సన్‌స్క్రీన్‌లో UV కిరణాలను అడ్డుకోవడానికి వాడతారు, బ్యాక్టీరియా నాశనానికి కాదు.
సన్‌స్క్రీన్ క్రీములలో టైటానియం డయాక్సైడ్, జింక్ ఆక్సైడ్ నానో కణాలను ఎందుకు వాడతారు?
A. చర్మానికి రంగు ఇవ్వడానికి
B. అతినీలలోహిత (UV) కిరణాలను అడ్డుకోవడానికి
C. బ్యాక్టీరియాను చంపడానికి
D. చర్మాన్ని వేడెక్కించడానికి
Answer & explanation
Correct: B — అతినీలలోహిత (UV) కిరణాలను అడ్డుకోవడానికి
TiO₂, ZnO నానో కణాలు UV కిరణాలను అడ్డుకుంటాయి, అందుకే సన్‌స్క్రీన్‌లో వాడతారు. బ్యాక్టీరియా నాశనం వెండి నానో కణాల గుణం. రంగు ఇవ్వడం లేదా వేడెక్కించడం వాటి ఉద్దేశం కాదు.
క్వాంటం డాట్స్ ఆవిష్కరణకు 2023లో ఏ రంగంలో నోబెల్ బహుమతి లభించింది?
A. భౌతిక శాస్త్రం
B. వైద్య శాస్త్రం
C. రసాయన శాస్త్రం
D. సాహిత్యం
Answer & explanation
Correct: C — రసాయన శాస్త్రం
క్వాంటం డాట్స్ ఆవిష్కరణకు మౌంగి బవెండి, లూయిస్ బ్రూస్, అలెక్సీ ఎకిమోవ్‌లకు 2023లో రసాయన శాస్త్ర నోబెల్ వచ్చింది. క్వాంటం డాట్స్ అతి సూక్ష్మ అర్ధవాహక స్ఫటికాలు; పరిమాణాన్ని బట్టి వాటి రంగు మారుతుంది. గ్రాఫీన్‌కు 2010లో భౌతిక శాస్త్ర నోబెల్ వచ్చింది.
తామర ఆకుపై నీరు నిలవకుండా జారిపోయే ప్రభావాన్ని ఏమంటారు, దాని ఆధారంగా ఏమి తయారు చేస్తారు?
A. క్వాంటం ప్రభావం; సౌర ఘటాలు
B. సూపర్ కండక్టివిటీ; MRI యంత్రాలు
C. ఆకార జ్ఞాపకం; కళ్లద్దాల ఫ్రేములు
D. లోటస్ ఎఫెక్ట్; నీరు అంటని పూతలు
Answer & explanation
Correct: D — లోటస్ ఎఫెక్ట్; నీరు అంటని పూతలు
తామర ఆకు ఉపరితలంపై నీరు నిలవక జారిపోవడాన్ని లోటస్ ఎఫెక్ట్ అంటారు; దీని ఆధారంగా నీరు అంటని పూతలు తయారు చేస్తారు. సూపర్ కండక్టివిటీ MRI లో, ఆకార జ్ఞాపకం నిటినాల్ మిశ్రమ లోహంలో కనిపిస్తాయి.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. (1) నానో కణాల్లో ఉపరితల వైశాల్యం ఎక్కువ కాబట్టి రసాయన చర్యలు వేగంగా జరుగుతాయి. (2) బంగారు నానో కణాలు ఎప్పుడూ పసుపు రంగులోనే ఉంటాయి. (3) వెండి నానో కణాలు యాంటీ-బ్యాక్టీరియల్ గుణం కలిగి ఉంటాయి. సరైనవి ఏవి?
A. (1) మరియు (3) మాత్రమే
B. (1) మరియు (2) మాత్రమే
C. (2) మరియు (3) మాత్రమే
D. (1), (2), (3) అన్నీ
Answer & explanation
Correct: A — (1) మరియు (3) మాత్రమే
ఉపరితల వైశాల్యం ఎక్కువ కాబట్టి చర్యలు వేగం – (1) సరైనది; వెండి నానో కణాలు బ్యాక్టీరియాను చంపుతాయి – (3) సరైనది. బంగారు నానో కణాలు ఎరుపు లేదా ఊదా రంగులో కనిపిస్తాయి, కాబట్టి (2) తప్పు.
B. అతి సూక్ష్మ అర్ధవాహక స్ఫటికాలు; పరిమాణాన్ని బట్టి రంగు మారుతుంది
C. వాటికి 2010లో భౌతిక శాస్త్ర నోబెల్ వచ్చింది
D. అవి నీరు అంటని పూతలకు ఆధారం
Answer & explanation
Correct: B — అతి సూక్ష్మ అర్ధవాహక స్ఫటికాలు; పరిమాణాన్ని బట్టి రంగు మారుతుంది
క్వాంటం డాట్స్ అతి సూక్ష్మ అర్ధవాహక స్ఫటికాలు, పరిమాణాన్ని బట్టి రంగు మారుతుంది; వీటికి 2023 రసాయన శాస్త్ర నోబెల్ వచ్చింది. కార్బన్ ఒకే పొర గ్రాఫీన్ (నోబెల్ 2010, భౌతికం). నీరు అంటని పూతలకు ఆధారం లోటస్ ఎఫెక్ట్.
కింది జతలలో సరికానిది ఏది? (అంశం: నానో పదార్థాల ప్రత్యేక లక్షణాలు & ఉదాహరణలు)
A. టైటానియం డయాక్సైడ్ – సన్‌స్క్రీన్
B. వెండి నానో కణాలు – యాంటీ-బ్యాక్టీరియల్
C. బంగారు నానో కణాలు – పసుపు రంగు
D. లోటస్ ఎఫెక్ట్ – తామర ఆకు
Answer & explanation
Correct: C — బంగారు నానో కణాలు – పసుపు రంగు
బంగారు నానో కణాలు ఎరుపు లేదా ఊదా రంగులో కనిపిస్తాయి, పసుపు కాదు; కాబట్టి ఆ జత తప్పు. TiO₂ సన్‌స్క్రీన్‌లో UV ని అడ్డుకుంటుంది, వెండి బ్యాక్టీరియాను చంపుతుంది, లోటస్ ఎఫెక్ట్ తామర ఆకు నుంచి వచ్చింది.