రక్షణ సంస్కరణలు – CDS, iDEX, స్వదేశీకరణ (Defence Reforms)
Free practice MCQs with answers and explanations for రక్షణ సంస్కరణలు – CDS, iDEX, స్వదేశీకరణ (Defence Reforms) in DRDO & రక్షణ పరికరాలు (DRDO & Equipment). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారతదేశ మొదటి చీఫ్ ఆఫ్ డిఫెన్స్ స్టాఫ్ (CDS) ఎవరు?
A. జనరల్ మనోజ్ నరవణే
B. జనరల్ బిపిన్ రావత్
C. అడ్మిరల్ కరంబీర్ సింగ్
D. ఎయిర్ చీఫ్ మార్షల్ భదౌరియా
Answer & explanation
Correct: B — జనరల్ బిపిన్ రావత్
మొదటి CDS జనరల్ బిపిన్ రావత్; 2020 జనవరి 1న బాధ్యతలు స్వీకరించారు. CDS త్రివిధ దళాల అధిపతి, సైనిక వ్యవహారాల విభాగం (DMA) కార్యదర్శిగా కూడా వ్యవహరిస్తారు.
రక్షణ రంగంలో స్టార్టప్‌లకు, చిన్న సంస్థలకు ప్రోత్సాహం ఇవ్వడానికి 2018లో ప్రారంభించిన కార్యక్రమం ఏది?
A. DMA
B. IGMDP
C. iDEX
D. BIRAC
Answer & explanation
Correct: C — iDEX
iDEX (Innovations for Defence Excellence) 2018లో రక్షణ రంగంలో స్టార్టప్‌లు, చిన్న సంస్థలను ప్రోత్సహించడానికి ప్రారంభమైంది. DMA సైనిక వ్యవహారాల విభాగం, IGMDP క్షిపణి కార్యక్రమం, BIRAC బయోటెక్ సంస్థ.
రక్షణ రంగంలో స్వావలంబన లక్ష్యంగా ఉన్న కార్యక్రమం ఏది?
A. డిజిటల్ ఇండియా
B. స్వచ్ఛ భారత్
C. ఉజ్వల యోజన
D. ఆత్మనిర్భర భారత్
Answer & explanation
Correct: D — ఆత్మనిర్భర భారత్
రక్షణ రంగంలో స్వావలంబన సాధించడం ఆత్మనిర్భర భారత్ లక్ష్యంలో భాగం. తేజస్, విక్రాంత్, స్వదేశీకరణ జాబితాలు ఇందుకు ఉదాహరణలు. డిజిటల్ ఇండియా సాంకేతికతకు, స్వచ్ఛ భారత్ పారిశుద్ధ్యానికి సంబంధించినవి.
CDS పదవిని 2019 ఆగస్టు 15న ఎర్రకోట ప్రసంగంలో ప్రధాని మోదీ ప్రకటించారు; మొదటి CDS రావత్ 2020 జనవరి 1న బాధ్యతలు స్వీకరించారు. 2019 మార్చి 27 మిషన్ శక్తి తేదీ.
సైనిక వ్యవహారాల విభాగం (DMA) 2019 డిసెంబర్‌లో ఏర్పడింది; CDS దాని కార్యదర్శిగా కూడా వ్యవహరిస్తారు. 2019 ఆగస్టు CDS ప్రకటన నెల; 2020 జనవరి CDS బాధ్యతల నెల.
D. ఆ ఆయుధాలను విదేశాల నుండి దిగుమతి చేయకూడదని నిర్ణయించడం
Answer & explanation
Correct: D — ఆ ఆయుధాలను విదేశాల నుండి దిగుమతి చేయకూడదని నిర్ణయించడం
స్వదేశీకరణ జాబితాల్లో పేర్కొన్న ఆయుధాలను విదేశాల నుండి దిగుమతి చేయకూడదని నిర్ణయించారు; దేశీయ పరిశ్రమను ప్రోత్సహించడం దీని లక్ష్యం. ఈ జాబితాలు దిగుమతిని పెంచవు, సైనికుల జీతాలకు సంబంధం లేదు.
A. iDEX (2018) → CDS ప్రకటన (2019 ఆగస్టు) → DMA (2019 డిసెంబర్) → CDS బాధ్యతలు (2020 జనవరి)
B. CDS ప్రకటన (2019) → iDEX (2018) → DMA → CDS బాధ్యతలు
C. DMA (2019 డిసెంబర్) → iDEX (2018) → CDS ప్రకటన → CDS బాధ్యతలు
D. CDS బాధ్యతలు (2020) → CDS ప్రకటన → DMA → iDEX
Answer & explanation
Correct: A — iDEX (2018) → CDS ప్రకటన (2019 ఆగస్టు) → DMA (2019 డిసెంబర్) → CDS బాధ్యతలు (2020 జనవరి)
సరైన కాలక్రమం: 2018లో iDEX, 2019 ఆగస్టు 15న CDS ప్రకటన, 2019 డిసెంబర్‌లో DMA ఏర్పాటు, 2020 జనవరి 1న CDS బాధ్యతలు. ఇతర ఎంపికల్లో ఈ క్రమం తప్పు. ఈ నాలుగు ఘట్టాలు రక్షణ రంగంలో స్వావలంబనకు, త్రివిధ దళాల సమన్వయానికి తీసుకున్న చర్యలు.
CDS గురించి కింది ప్రకటనల్లో సరైనవి ఏవి? 1) త్రివిధ దళాల అధిపతి పదవి. 2) మొదటి CDS జనరల్ బిపిన్ రావత్. 3) DMA కార్యదర్శిగా కూడా వ్యవహరిస్తారు.
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 1, 2, 3
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1, 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2, 3
CDS త్రివిధ దళాల అధిపతి; మొదటి CDS జనరల్ బిపిన్ రావత్; ఆయన DMA కార్యదర్శిగా కూడా వ్యవహరిస్తారు. మూడూ సరైనవి. CDS పదవిని 2019 ఆగస్టు 15న ఎర్రకోట ప్రసంగంలో ప్రకటించారు; రావత్ 2020 జనవరి 1న బాధ్యతలు చేపట్టారు.
ఆత్మనిర్భర భారత్ రక్షణ సంస్కరణల జతల్లో తప్పుగా ఉన్నది ఏది?
A. iDEX – స్టార్టప్‌లకు ప్రోత్సాహం
B. స్వదేశీకరణ జాబితాలు – నిర్దిష్ట ఆయుధాల దిగుమతి నిషేధం
C. iDEX – సైన్యంలోకి విదేశీ ఆయుధాల దిగుమతి
D. DAP – ఆయుధాల కొనుగోలు నియమావళి
Answer & explanation
Correct: C — iDEX – సైన్యంలోకి విదేశీ ఆయుధాల దిగుమతి
iDEX రక్షణ రంగంలో స్టార్టప్‌లు, చిన్న సంస్థలను ప్రోత్సహిస్తుంది; విదేశీ ఆయుధాల దిగుమతి దాని లక్ష్యం కాదు. కాబట్టి మొదటి జత తప్పు. స్వదేశీకరణ జాబితాలు దిగుమతిని నిషేధిస్తాయి; DAP కొనుగోలు నియమావళి.
రక్షణ రంగంలో భారత్ తీసుకున్న చర్యలకు సంబంధించి కింది ప్రకటనల్లో సరైనవి ఏవి? 1) DAP లో 'బై (ఇండియన్-IDDM)' విభాగానికి ప్రాధాన్యం. 2) ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో బ్రహ్మోస్ వంటి వ్యవస్థల ఎగుమతి ప్రారంభమైంది. 3) OFB ని 2021లో 7 సంస్థలుగా మార్చారు.
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2, 3
రక్షణ సేకరణ ప్రక్రియ (DAP) లో 'బై (ఇండియన్-IDDM)' కు ప్రాధాన్యం ఉంది; బ్రహ్మోస్ వంటి వ్యవస్థల ఎగుమతి ప్రారంభమైంది; 2021 అక్టోబర్ 1న OFB ని 7 సంస్థలుగా మార్చారు. మూడూ సరైనవి.