నాడీ వ్యవస్థ – న్యూరాన్ & మెదడు (Neuron and Brain)
Free practice MCQs with answers and explanations for నాడీ వ్యవస్థ – న్యూరాన్ & మెదడు (Neuron and Brain) in రక్తప్రసరణ, విసర్జన & నాడీ వ్యవస్థ (Circulatory & Nervous System). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
నాడీ కణంలో సమాచారాన్ని పంపే (బయటకు తీసుకెళ్లే) భాగం ఏది?
A. డెండ్రైట్
B. ఆక్సాన్ (Axon)
C. కణదేహం
D. సినాప్స్
Answer & explanation
Correct: B — ఆక్సాన్ (Axon)
ఆక్సాన్ సమాచారాన్ని నాడీ కణం నుండి పంపుతుంది; డెండ్రైట్లు సమాచారాన్ని స్వీకరిస్తాయి. కణదేహం కేంద్రకం గల భాగం; సినాప్స్ అంటే రెండు నాడీ కణాల మధ్య సంధి.
శరీర సమతుల్యత, కదలికల సమన్వయాన్ని నియంత్రించే మెదడు భాగం ఏది?
A. పెద్ద మెదడు
B. మజ్జాముఖం
C. చిన్న మెదడు (Cerebellum)
D. హైపోథలామస్
Answer & explanation
Correct: C — చిన్న మెదడు (Cerebellum)
చిన్న మెదడు శరీర సమతుల్యత, కదలికల సమన్వయాన్ని చూస్తుంది. పెద్ద మెదడు ఆలోచన, జ్ఞాపకశక్తికి; మజ్జాముఖం గుండె కొట్టుకోవడం, శ్వాస వంటి అనైచ్ఛిక చర్యలకు; హైపోథలామస్ ఉష్ణోగ్రత, ఆకలి, దాహానికి సంబంధించినవి.
గుండె కొట్టుకోవడం, శ్వాస వంటి అనైచ్ఛిక చర్యలను నియంత్రించే మెదడు భాగం ఏది?
A. పెద్ద మెదడు
B. చిన్న మెదడు
C. పీయూష గ్రంథి
D. మజ్జాముఖం (Medulla oblongata)
Answer & explanation
Correct: D — మజ్జాముఖం (Medulla oblongata)
మజ్జాముఖం గుండె కొట్టుకోవడం, శ్వాస, వాంతి, తుమ్ము వంటి అనైచ్ఛిక చర్యలను నియంత్రిస్తుంది. పెద్ద మెదడు ఆలోచనకు, చిన్న మెదడు సమతుల్యతకు సంబంధించినవి. పీయూష గ్రంథి అంతఃస్రావ గ్రంథి, మెదడు భాగం కాదు.
మానవునిలో కపాల నాడుల (Cranial nerves) జతల సంఖ్య ఎంత?
A. 12 జతలు
B. 31 జతలు
C. 8 జతలు
D. 24 జతలు
Answer & explanation
Correct: A — 12 జతలు
మానవునిలో 12 జతల కపాల నాడులు, 31 జతల వెన్నుపాము నాడులు ఉంటాయి. 31 సంఖ్య వెన్నుపాము నాడులకు చెందినది; 8, 24 జతలు ఇక్కడ సరైనవి కావు. కపాల నాడులు పరిధీయ నాడీ వ్యవస్థలో భాగం, మెదడు నుండి నేరుగా బయలుదేరుతాయి.
ప్రతిక్షేప చర్యలు ఆలోచన లేకుండా వేగంగా జరుగుతాయి; వాటి కేంద్రం వెన్నుపాము. పెద్ద మెదడు ఆలోచన, జ్ఞాపకశక్తికి; చిన్న మెదడు సమతుల్యతకు; హైపోథలామస్ ఉష్ణోగ్రత, ఆకలి, దాహానికి సంబంధించినవి.
శరీర ఉష్ణోగ్రత, ఆకలి, దాహాన్ని నియంత్రించే మెదడు భాగం ఏది?
A. మజ్జాముఖం
B. చిన్న మెదడు
C. పెద్ద మెదడు
D. హైపోథలామస్
Answer & explanation
Correct: D — హైపోథలామస్
హైపోథలామస్ శరీర ఉష్ణోగ్రత, ఆకలి, దాహాన్ని నియంత్రిస్తుంది. మజ్జాముఖం గుండె, శ్వాస వంటి చర్యలను; చిన్న మెదడు సమతుల్యతను; పెద్ద మెదడు ఆలోచన, జ్ఞాపకశక్తిని నియంత్రిస్తాయి.
ఆపద సమయంలో శరీరాన్ని సిద్ధం చేసే నాడీ వ్యవస్థ భాగం ఏది?
A. సహానుభూత నాడీ వ్యవస్థ (Sympathetic)
B. పరానుభూత నాడీ వ్యవస్థ
C. కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ మాత్రమే
D. కపాల నాడులు మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — సహానుభూత నాడీ వ్యవస్థ (Sympathetic)
స్వయం చోదక నాడీ వ్యవస్థలో సహానుభూత భాగం ఆపద సమయంలో శరీరాన్ని సిద్ధం చేస్తుంది; పరానుభూత భాగం విశ్రాంతి సమయంలో సాధారణ స్థితికి తెస్తుంది. కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ, కపాల నాడులు ఈ రెండు భాగాల వర్గీకరణకు చెందవు.
కింది వాటిలో పరిధీయ నాడీ వ్యవస్థకు (PNS) చెందినది ఏది?
A. మెదడు
B. కపాల నాడులు
C. వెన్నుపాము
D. చిన్న మెదడు
Answer & explanation
Correct: B — కపాల నాడులు
పరిధీయ నాడీ వ్యవస్థలో కపాల నాడులు, వెన్నుపాము నాడులు ఉంటాయి. కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థలో మెదడు, వెన్నుపాము ఉంటాయి; చిన్న మెదడు మెదడులో భాగం. కాబట్టి కపాల నాడులు మాత్రమే PNS కు చెందినవి.
ఆలోచన, జ్ఞాపకశక్తి, తెలివి పెద్ద మెదడు విధులు; చిన్న మెదడు సమతుల్యత, కదలికల సమన్వయానికి సంబంధించినది. అందువల్ల 'చిన్న మెదడు – ఆలోచన' తప్పు జత. మజ్జాముఖం గుండె, శ్వాసను; హైపోథలామస్ ఉష్ణోగ్రతను నియంత్రిస్తాయి.
ప్రతిక్షేప చర్య మార్గం గ్రాహకం → జ్ఞాన నాడి → వెన్నుపాము → చాలక నాడి → కండరం. ఇందులో సమాచారం వెన్నుపాము వద్దే ప్రాసెస్ అవుతుంది, పెద్ద మెదడు ద్వారా కాదు; అందుకే వేగంగా జరుగుతుంది. ఇతర ఎంపికల్లో నాడుల క్రమం తప్పుగా ఉంది.