కోడింగ్ – డీకోడింగ్ (Coding-Decoding)

కోడింగ్ (Coding) అంటే ఒక పదాన్ని లేదా సంఖ్యను ఒక నియమం ప్రకారం రహస్య రూపంలోకి మార్చడం. డీకోడింగ్ (Decoding) అంటే ఆ రహస్య రూపం నుండి అసలు పదాన్ని కనుక్కోవడం. ఇచ్చిన ఉదాహరణ ద్వారా నియమం పట్టుకుని, కొత్త పదానికి అదే నియమం వర్తింపజేయాలి.

• అక్షరాల స్థానం మార్చే కోడ్ (Letter Shifting): ప్రతి అక్షరాన్ని కొన్ని స్థానాలు ముందుకు లేదా వెనుకకు జరపడం.
• రివర్స్ ఆల్ఫాబెట్ కోడ్: A ↔ Z, B ↔ Y అని మార్చడం.
• అక్షర–సంఖ్య కోడ్: A = 1, B = 2 ... Z = 26 అని సంఖ్యలుగా రాయడం.
• ప్రత్యామ్నాయ కోడ్ (Substitution): ఒక వస్తువు పేరును మరొక పేరుతో పిలవడం.
• సంఖ్యా కోడ్ (Number Code): ఇచ్చిన పదాల కోడ్ ఆధారంగా అక్షరాలకు అంకెలను కనుక్కోవడం.
• వాక్య కోడ్ (Chinese Coding): మూడు వాక్యాలకు ఇచ్చిన కోడ్ల నుండి పదాల కోడ్ కనుక్కోవడం.

సాధించిన ఉదాహరణ ఒక కోడ్ భాషలో CAT = DBU అయితే DOG = ? C → D (+1), A → B (+1), T → U (+1). కాబట్టి D → E, O → P, G → H. జవాబు EPH.

సాధన పద్ధతి

• ముందు ఇచ్చిన పదంలో ప్రతి అక్షరాన్ని కోడ్ అక్షరంతో పోల్చండి.
• అక్షరాల స్థానాల సంఖ్యల మధ్య తేడా రాయండి.
• ఆ నియమాన్ని ప్రశ్నలో పదానికి వర్తింపజేయండి.
• ఎంపికల్లో సరిపోయేది ఎంచుకోండి.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా కోడ్ పదంలో అక్షరాల సంఖ్య అసలు పదంలో అక్షరాల సంఖ్యకు సమానమా కాదా చూడండి. సమానమైతే అక్షరం-అక్షరం మార్పు, కాకపోతే ఇతర నియమం (అక్షరాల మొత్తం వంటివి).

ఈ రకంలో పదంలోని ప్రతి అక్షరాన్ని ఒకే సంఖ్యలో స్థానాలు ముందుకు లేదా వెనుకకు జరుపుతారు. కొన్నిసార్లు ప్రతి అక్షరానికి వేర్వేరు స్థానాలు జరుపుతారు. పరీక్షల్లో అత్యంత సాధారణమైన కోడింగ్ రకం ఇదే.

• స్థిర జరుపు (Constant Shift): అన్ని అక్షరాలకు +1, +2 లేదా −1, −2 మొదలైనవి.
• ఉదాహరణ: MONDAY → NPOEBZ (ప్రతి అక్షరం +1).
• పెరిగే జరుపు (Increasing Shift): మొదటి అక్షరానికి +1, రెండో అక్షరానికి +2, మూడో అక్షరానికి +3...
• ఉదాహరణ: CAT → DCW (C +1 = D, A +2 = C, T +3 = W).
• మార్చి మార్చి (Alternate Shift): ఒక అక్షరానికి +1, తర్వాత దానికి −1, మళ్లీ +1...
• స్థానం ఆధారిత: పదంలో మొదటి అక్షరం, చివరి అక్షరం మార్చడం.
• అక్షరాల తారుమారు: పదంలో అక్షరాలను తిరగేసి రాయడం. ఉదాహరణ: ROSE → ESOR.
• Z దాటితే: Z తర్వాత మళ్లీ A వస్తుంది. ఉదాహరణ: Y + 3 = B (25 + 3 = 28, 28 − 26 = 2).

సాధించిన ఉదాహరణలు

1. FAN = GBO అయితే RAT = ?

ప్రతి అక్షరం +1. R → S, A → B, T → U. జవాబు SBU.

1. PEN = NCL అయితే TOP = ?

P → N (−2), E → C (−2), N → L (−2). కాబట్టి T → R, O → M, P → N. జవాబు RMN.

1. BOX = CQA అయితే CAR = ?

B → C (+1), O → Q (+2), X → A (+3, 24 + 3 = 27 → 1). కాబట్టి C → D (+1), A → C (+2), R → U (+3). జవాబు DCU.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా ప్రతి అక్షరం క్రింద దాని సంఖ్య రాసి తేడా చూడండి. అన్ని అక్షరాల్లో తేడా ఒకటే అయితే స్థిర జరుపు. తేడాలు +1, +2, +3 అని పెరుగుతుంటే పెరిగే జరుపు.

ఈ కోడ్‌లో ప్రతి అక్షరానికి బదులు ఆల్ఫాబెట్‌లో వ్యతిరేక వైపు ఉన్న అక్షరం వస్తుంది. అంటే A కి Z, B కి Y, C కి X ఇలా. రెండు అక్షరాల స్థానాల మొత్తం ఎప్పుడూ 27 ఉంటుంది.

• జతలు: A–Z, B–Y, C–X, D–W, E–V, F–U, G–T, H–S, I–R, J–Q, K–P, L–O, M–N.
• సూత్రం: ఒక అక్షరం స్థానం n అయితే దాని వ్యతిరేక అక్షరం స్థానం 27 − n.
• సులభ పద్ధతి: ఆల్ఫాబెట్‌ను రెండు వరుసలుగా రాయండి. A నుండి M వరకు పైన, Z నుండి N వరకు కింద.
• ABCDEFGHIJKLM
• ZYXWVUTSRQPON
• పదం మార్చడం: ప్రతి అక్షరానికి దాని వ్యతిరేక అక్షరం రాయండి.
• కలయిక కోడ్: రివర్స్ ఆల్ఫాబెట్‌తో పాటు పదాన్ని తిరగేసి రాయమని కూడా అడుగుతారు.

సాధించిన ఉదాహరణలు

1. CAT ను రివర్స్ ఆల్ఫాబెట్ కోడ్‌లో రాయండి.

C (3) → 27 − 3 = 24 = X. A (1) → 26 = Z. T (20) → 7 = G. జవాబు XZG.

1. DOG → ?

D (4) → 23 = W. O (15) → 12 = L. G (7) → 20 = T. జవాబు WLT.

1. 'SUN' → 'HFM' అని కోడ్ రాశారు. ఏ నియమం?

S (19) ↔ H (8): 19 + 8 = 27. U (21) ↔ F (6): 21 + 6 = 27. N (14) ↔ M (13): 14 + 13 = 27. ఇది రివర్స్ ఆల్ఫాబెట్ కోడ్.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా ఇచ్చిన కోడ్‌లో రెండు అక్షరాల స్థానాల మొత్తం 27 వస్తే అది రివర్స్ ఆల్ఫాబెట్ కోడ్. ఇది నిర్ధారణకు ఒక వేగవంతమైన పరీక్ష.

ఈ రకంలో ప్రతి అక్షరానికి దాని స్థాన సంఖ్య (A = 1, B = 2 ... Z = 26) ఇవ్వడం లేదా ఆ సంఖ్యల మొత్తం తీసుకోవడం వంటి నియమాలు ఉంటాయి. కొన్నిసార్లు సంఖ్యల వరుస నుండి పదాన్ని తిరిగి కనుక్కోవాలి.

• స్థాన సంఖ్య: A1, B2, C3, ... Z26.
• సంఖ్యల వరుస కోడ్: BOOK → 2 15 15 11 (B = 2, O = 15, O = 15, K = 11).
• మొత్తం (Sum) కోడ్: CAT → 3 + 1 + 20 = 24. DOG → 4 + 15 + 7 = 26.
• డీకోడింగ్: 8 5 12 12 15 అనే సంఖ్యలు ఉంటే H E L L O → HELLO.
• గుణకారం/ఇతర నియమాలు: స్థాన సంఖ్యను రెట్టింపు చేయడం, 1 కలపడం వంటివి కూడా ఇవ్వవచ్చు.
• విలోమ కోడ్: స్థాన సంఖ్య 27 నుండి తీసివేసి కోడ్ చేయడం (A = 26, B = 25).

సాధించిన ఉదాహరణలు

1. MATHS అనే పదాన్ని సంఖ్యలుగా రాయండి.

M = 13, A = 1, T = 20, H = 8, S = 19. జవాబు 13-1-20-8-19.

1. 'DAD' కోడ్ 4 + 1 + 4 = 9 అయితే 'BAG' కోడ్?

B = 2, A = 1, G = 7. మొత్తం = 10.

1. 3 15 4 5 అనే కోడ్ ఏ పదం?

3 = C, 15 = O, 4 = D, 5 = E. జవాబు CODE.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా ఆల్ఫాబెట్ స్థాన సంఖ్యలు EJOTY (5, 10, 15, 20, 25) ఆధారంగా గుర్తుపెట్టుకోండి. సంఖ్య 26 దాటితే 26 తీసివేయండి. కోడ్‌లో రెండు అంకెలు కలిసి ఉన్న సంఖ్యలను (15, 20) విడదీసి చూడకుండా ఒకే అక్షరంగా భావించండి.

ఈ రకంలో ఒక వస్తువును వేరే వస్తువు పేరుతో పిలుస్తారు. ఉదాహరణకు 'ఎరుపును నీలం అని పిలుస్తే...' అనే రకం. ప్రశ్నలో ఇచ్చిన క్రమాన్ని జాగ్రత్తగా అనుసరించాలి. ఇక్కడ అసలు వస్తువు ఏదో ముందు గుర్తించి, దానికి కొత్త పేరు చూడాలి.

• పద్ధతి: ప్రశ్న అడిగిన వస్తువు నిజంగా ఏ రంగు/వస్తువు అని ముందు రాయండి. తర్వాత దానికి ఇచ్చిన కొత్త పేరు కనుక్కోండి.
• శృంఖలం: ఎరుపు = నీలం, నీలం = ఆకుపచ్చ అంటే ఎరుపును ఆకుపచ్చ అనరు. ప్రతి జత ఒక్క అడుగే.
• నిజమైన పేరు: 'ఆకాశం' రంగు (నిజంగా నీలం) అడిగితే, నీలానికి ఇచ్చిన కొత్త పేరు చూడాలి.

సాధించిన ఉదాహరణలు

1. ఎరుపును నీలం అని, నీలాన్ని ఆకుపచ్చ అని, ఆకుపచ్చను పసుపు అని, పసుపును తెలుపు అని, తెలుపును నలుపు అని పిలుస్తే గడ్డి రంగును ఏమంటారు?

గడ్డి నిజంగా ఆకుపచ్చ. ఆకుపచ్చను 'పసుపు' అంటారు. జవాబు పసుపు.

1. ఆకాశం రంగు ఏమంటారు?

ఆకాశం నిజంగా నీలం. నీలాన్ని 'ఆకుపచ్చ' అంటారు. జవాబు ఆకుపచ్చ.

1. పాలు రంగు ఏమంటారు?

పాలు నిజంగా తెలుపు. తెలుపును 'నలుపు' అంటారు. జవాబు నలుపు.

1. బల్లను కుర్చీ అని, కుర్చీని కిటికీ అని, కిటికీని తలుపు అని పిలిస్తే మనం కూర్చునేది ఏమంటారు?

కూర్చునేది నిజంగా కుర్చీ. కుర్చీని 'కిటికీ' అంటారు. జవాబు కిటికీ.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా ఇలాంటి ప్రశ్నల్లో తప్పులు జరగడానికి కారణం ప్రశ్నను హడావిడిగా చదవడం. 'ఏ వస్తువు నిజమైనది?', 'దాన్ని ఏమంటారు?' అనే రెండు అడుగులు విడిగా రాసి సాధించండి.

ఈ రకంలో రెండు మూడు వాక్యాలకు కోడ్‌లు ఇస్తారు. వాటిలో కామన్ పదాలను పట్టుకుని, ఒక్కో పదానికి కోడ్ కనుక్కోవాలి. పరీక్షల్లో కొత్తగా అనిపించినా పద్ధతి తెలిస్తే సులభం.

• కామన్ పదం పద్ధతి: రెండు వాక్యాల్లో ఉమ్మడిగా ఉన్న పదం, రెండు కోడ్‌లలో ఉమ్మడిగా ఉన్న కోడ్ పదానికి సమానం.
• తొలగింపు పద్ధతి: ఒక పదం కోడ్ తెలిసాక, ఆ వాక్యంలో మిగిలిన పదాల కోడ్ తేలిపోతాయి.
• క్రమం ముఖ్యం కాదు: కోడ్‌లో పదాల క్రమం వాక్యంలోని క్రమంతో సమానంగా ఉండకపోవచ్చు.
• కామన్ లేకపోతే: ప్రశ్నలో అడిగిన పదానికి ఎన్ని వాక్యాల్లో కనిపిస్తుందో చూడండి.

సాధించిన ఉదాహరణ ఒక కోడ్ భాషలో:

• 'ram eats mango' = 'ta ki mo'
• 'mango is sweet' = 'mo pa ru'
• 'ram is tall' = 'pa ta zu'

'tall' కోడ్ ఏమిటి? అడుగులు:

• 1, 2 వాక్యాల్లో కామన్ పదం mango
• కోడ్‌లలో కామన్ mo. కాబట్టి mango = mo.
• 1, 3 వాక్యాల్లో కామన్ ram
• కోడ్‌లలో కామన్ ta. కాబట్టి ram = ta.
• 2, 3 వాక్యాల్లో కామన్ is
• కోడ్‌లలో కామన్ pa. కాబట్టి is = pa.
• మూడో వాక్యం: ram (ta), is (pa), tall → మిగిలిన కోడ్ zu. కాబట్టి tall = zu.

జవాబు zu. అలాగే eats = ki, sweet = ru.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా ప్రతి వాక్యం కింద దాని కోడ్ రాసి, కామన్ పదాల చుట్టూ గుర్తు పెట్టండి. ఒక పదం కోడ్ ఖచ్చితంగా తెలిసిన వెంటనే మిగతా వాక్యాల్లో కూడా దాన్ని కొట్టివేయండి.

ఈ రకంలో కొన్ని పదాలకు సంఖ్యలను కోడ్‌గా ఇస్తారు. వాటి నుండి ప్రతి అక్షరానికి ఏ అంకె వస్తుందో కనుక్కుని, కొత్త పదానికి కోడ్ రాయాలి. అలాగే కోడింగ్ ప్రశ్నల్లో వేగంగా సాధించే కొన్ని చిట్కాలు కూడా ఇక్కడ చూద్దాం.

• ఇచ్చిన పదాలు: ROSE = 6821, CHAIR = 73456, PREACH = 961473.
• అక్షరాల అంకెలు: ROSE నుండి R = 6, O = 8, S = 2, E = 1. CHAIR నుండి C = 7, H = 3, A = 4, I = 5, R = 6. PREACH ఈ విలువలతో సరిపోతుంది: P = 9, R = 6, E = 1, A = 4, C = 7, H = 3.
• కామన్ అక్షరం: రెండు పదాల్లో ఉమ్మడిగా ఉన్న అక్షరం (R) రెండు కోడ్‌లలో ఒకే అంకె (6) గా ఉంటుంది.
• ప్రశ్న: SEARCH కోడ్ ఏమిటి? S = 2, E = 1, A = 4, R = 6, C = 7, H = 3. జవాబు 214673.

సాధన చిట్కాలు

• ఇచ్చిన కోడ్‌లు రాసి, ఉమ్మడి అక్షరాలకు గుర్తు పెట్టండి.
• ప్రతి అక్షరం కింద దాని అంకె రాసి, ప్రశ్నలో పదానికి వాటిని పెట్టండి.
• అక్షరం–అక్షరం మార్పు, స్థాన సంఖ్య, మొత్తం వంటివి ఒకదాని తర్వాత మరొకటి పరీక్షించండి.
• కోడ్ పదం పొడవు, అసలు పదం పొడవు ఒకటేనా అని చూడండి.
• ఎంపికల్లో ఒక్కో కోడ్ రెండో ఎంపికతో ఎంత భిన్నంగా ఉందో చూసి, తొలగింపు పద్ధతి వాడండి.

మరో ఉదాహరణ ఒక కోడ్‌లో SUN = TVO అయితే MOON = ? S → T, U → V, N → O అంటే ప్రతి అక్షరం +1. కాబట్టి M → N, O → P, O → P, N → O. జవాబు NPPO.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా కోడింగ్ ప్రశ్నల్లో కోడ్ నియమం చాలా సందర్భాల్లో +1, +2, −1, −2 లేదా వ్యతిరేక అక్షరం – ఈ నాలుగింటిలో ఒకటే. అందుకే ముందు వాటిని పరీక్షించండి.