వైకల్యం – అర్థం, జనాభా లెక్కలు (Disability: Meaning & Census)
Free practice MCQs with answers and explanations for వైకల్యం – అర్థం, జనాభా లెక్కలు (Disability: Meaning & Census) in వృద్ధులు & దివ్యాంగుల సమస్యలు (Elderly & Disabled). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం భారతదేశంలో దివ్యాంగుల సంఖ్య సుమారు ఎంత?
A. 10.4 కోట్లు
B. 1.01 కోట్లు
C. 2.68 కోట్లు (సుమారు 2.21%)
D. 12 కోట్లు
Answer & explanation
Correct: C — 2.68 కోట్లు (సుమారు 2.21%)
2011 లెక్కల ప్రకారం దివ్యాంగులు సుమారు 2.68 కోట్లు (జనాభాలో సుమారు 2.21%). 10.4 కోట్లు వృద్ధుల సంఖ్య, 1.01 కోట్లు బాల కార్మికుల సంఖ్య కాబట్టి వివిధ అంశాల గణాంకాలను కలపకూడదు.
దివ్యాంగ్ అనే పదాన్ని వాడాలని సూచించిన ప్రధానమంత్రి ఎవరు?
A. మన్మోహన్ సింగ్
B. అటల్ బిహారీ వాజపేయి
C. రాజీవ్ గాంధీ
D. నరేంద్ర మోదీ
Answer & explanation
Correct: D — నరేంద్ర మోదీ
2015 డిసెంబర్లో ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ వికలాంగులను గౌరవంగా సంబోధించడానికి దివ్యాంగ్ అనే పదాన్ని వాడాలని సూచించారు. మిగతా ముగ్గురు ఈ పదాన్ని సూచించినవారు కాదు.
అంతర్జాతీయ వికలాంగుల దినోత్సవం డిసెంబర్ 3. సుగమ్య భారత్ అభియాన్ కూడా 2015 డిసెంబర్ 3న ప్రారంభమైంది. అక్టోబర్ 1 వృద్ధుల దినోత్సవం, జూన్ 12 బాల కార్మిక వ్యతిరేక దినం, నవంబర్ 20 సార్వత్రిక బాలల దినోత్సవం.
బెంచ్మార్క్ వైకల్యం (Benchmark Disability) అంటే కనీసం ఎంత శాతం వైకల్యం?
A. 20%
B. 40%
C. 60%
D. 80%
Answer & explanation
Correct: B — 40%
బెంచ్మార్క్ వైకల్యం అంటే కనీసం 40% వైకల్యం ఉన్నవారు; వీరు ప్రభుత్వ ప్రయోజనాలు, రిజర్వేషన్లకు అర్హులు. 20% లేదా 60%, 80% నోట్స్లో నిర్వచనంగా లేవు. ఈ 40% పరిమితి రిజర్వేషన్లు, ప్రభుత్వ ప్రయోజనాలు పొందడానికి కనీస అర్హతగా ఉపయోగపడుతుంది.
ఐక్యరాజ్య సమితి వికలాంగుల హక్కుల ఒప్పందం (UNCRPD)ను ఏ సంవత్సరంలో ఆమోదించారు, భారత్ ఎప్పుడు ధ్రువీకరించింది?
A. 1989లో ఆమోదం; భారత్ 1992లో ధ్రువీకరణ
B. 2015లో ఆమోదం; భారత్ 2016లో ధ్రువీకరణ
C. 2006లో ఆమోదం; భారత్ 2007లో ధ్రువీకరణ
D. 1995లో ఆమోదం; భారత్ 2002లో ధ్రువీకరణ
Answer & explanation
Correct: C — 2006లో ఆమోదం; భారత్ 2007లో ధ్రువీకరణ
UNCRPD 2006లో ఆమోదం పొందగా, భారత్ 2007లో ధ్రువీకరించింది. 1989–1992 UN బాలల హక్కుల ఒప్పందం (UNCRC) కాలాలు; 2016లో భారత్ ఈ ఒప్పందానికి అనుగుణంగా RPwD చట్టం తెచ్చింది.
దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం ప్రత్యేక శాఖగా ఏ సంవత్సరంలో ఏర్పడింది?
A. 1995
B. 2007
C. 2021
D. 2012
Answer & explanation
Correct: D — 2012
దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం 2012లో ప్రత్యేక శాఖగా ఏర్పడింది; 2016లో దివ్యాంగజన్ అని పేరు మార్చారు. 1995 PwD చట్టం సంవత్సరం, 2007 భారత్ UNCRPD ధ్రువీకరణ సంవత్సరం.
రాష్ట్ర జాబితా (State List)లోని ఎంట్రీ 9 దేనికి సంబంధించింది?
A. వికలాంగులు, పని చేయలేని వారి సహాయం
B. రక్షణ
C. విదేశీ వ్యవహారాలు
D. అణుశక్తి
Answer & explanation
Correct: A — వికలాంగులు, పని చేయలేని వారి సహాయం
రాష్ట్ర జాబితాలోని ఎంట్రీ 9 వికలాంగులు, పని చేయలేని వారికి సహాయానికి సంబంధించింది; అందువల్ల వీరి సంక్షేమంలో రాష్ట్రాలకు పాత్ర ఉంటుంది. రక్షణ, విదేశీ వ్యవహారాలు, అణుశక్తి కేంద్ర జాబితా అంశాలు.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. 2011 లెక్కల్లో దివ్యాంగులు జనాభాలో సుమారు 2.21%.
2. బెంచ్మార్క్ వైకల్యం అంటే కనీసం 40% వైకల్యం.
3. భారత్ UNCRPD ని 2006లో ధ్రువీకరించింది.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
2.21% గణాంకం (2011 లెక్కలు), 40% బెంచ్మార్క్ నిర్వచనం సరైనవి. UNCRPD 2006లో ఆమోదం పొందింది; భారత్ 2007లో ధ్రువీకరించింది, అంటే ధ్రువీకరణ ఆమోదం తర్వాత జరిగింది; కాబట్టి ప్రకటన 3 తప్పు.
A. భారత్ ధ్రువీకరణ – UNCRPD ఆమోదం – దివ్యాంగ్ పదం సూచన – దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం ఏర్పాటు
B. UNCRPD ఆమోదం – దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం ఏర్పాటు – భారత్ ధ్రువీకరణ – దివ్యాంగ్ పదం సూచన
C. దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం ఏర్పాటు – UNCRPD ఆమోదం – భారత్ ధ్రువీకరణ – దివ్యాంగ్ పదం సూచన
D. UNCRPD ఆమోదం – భారత్ ధ్రువీకరణ – దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం ఏర్పాటు – దివ్యాంగ్ పదం సూచన
Answer & explanation
Correct: D — UNCRPD ఆమోదం – భారత్ ధ్రువీకరణ – దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం ఏర్పాటు – దివ్యాంగ్ పదం సూచన
క్రమం: UNCRPD ఆమోదం (2006), భారత్ ధ్రువీకరణ (2007), విభాగం ఏర్పాటు (2012), దివ్యాంగ్ పదం సూచన (2015 డిసెంబర్). ఒప్పందం ఆమోదం లేకుండా ధ్రువీకరణ జరగదు కాబట్టి మొదటి రెండు ఎంపికల క్రమం తప్పు.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ఆర్టికల్ 41 వైకల్యం సందర్భంలో ప్రభుత్వ సహాయాన్ని సూచిస్తుంది.
2. అంతర్జాతీయ వికలాంగుల దినోత్సవం అక్టోబర్ 1.
3. దివ్యాంగుల సాధికారత విభాగం 2012లో ప్రత్యేక శాఖగా ఏర్పడింది.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: A — 1 మరియు 3 మాత్రమే
ఆర్టికల్ 41, 2012 ప్రత్యేక శాఖ ఏర్పాటు సరైన సమాచారాలు. అంతర్జాతీయ వికలాంగుల దినోత్సవం డిసెంబర్ 3; అక్టోబర్ 1 వృద్ధుల దినోత్సవం కాబట్టి ప్రకటన 2 తప్పు.