ప్రాథమిక హక్కులు (Fundamental Rights) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రాథమిక హక్కులు (Fundamental Rights) (హక్కులు, ఆదేశిక సూత్రాలు & విధులు (Rights, DPSP & Duties)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
ప్రాథమిక హక్కులకు విరుద్ధమైన చట్టాలు చెల్లవని చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 13
B. ఆర్టికల్ 12
C. ఆర్టికల్ 14
D. ఆర్టికల్ 32
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 13
ఆర్టికల్ 13 ప్రాథమిక హక్కులకు విరుద్ధమైన చట్టాలు చెల్లవని చెబుతుంది; న్యాయ సమీక్ష అధికారానికి ఇదే ఆధారం. ఆర్టికల్ 12 ‘రాజ్యం’ నిర్వచనం. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్ 13». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
కింది వాటిలో భారత పౌరులకు మాత్రమే వర్తించే ఆర్టికల్స్ ఏవి?
A. 14, 20, 21, 22
B. 23, 24, 25, 26
C. 15, 16, 19, 29, 30
D. 21, 25, 32
Answer & explanation
Correct: C — 15, 16, 19, 29, 30
ఆర్టికల్స్ 15, 16, 19, 29, 30 భారత పౌరులకే వర్తిస్తాయి; మిగతావి విదేశీయులతో సహా అందరికీ వర్తిస్తాయి. సరైన ఎంపిక: «15, 16, 19, 29, 30». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
అత్యవసర పరిస్థితిలో ఎప్పుడూ నిలిపివేయలేని ఆర్టికల్స్ ఏవి?
A. ఆర్టికల్స్ 14, 15
B. ఆర్టికల్స్ 20, 21
C. ఆర్టికల్స్ 19, 22
D. ఆర్టికల్స్ 25, 26
Answer & explanation
Correct: B — ఆర్టికల్స్ 20, 21
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితిలో కూడా ఆర్టికల్స్ 20, 21 ను నిలిపివేయలేరు (44వ సవరణ). ఆర్టికల్ 358 ప్రకారం ఆర్టికల్ 19 నిలిచిపోతుంది. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్స్ 20, 21». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
15(4) (వెనుకబడిన తరగతులు, SC, ST లకు ప్రత్యేక నిబంధనలు) – 1వ సవరణ 1951; 15(5) – 93వ సవరణ 2005; 15(6) EWS – 103వ సవరణ 2019. సరైన ఎంపిక: «1వ సవరణ (1951)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
పదోన్నతుల్లో SC, ST లకు రిజర్వేషన్ (16(4A)) ను ఏ సవరణ చేర్చింది?
A. 77వ సవరణ (1995)
B. 93వ సవరణ (2005)
C. 103వ సవరణ (2019)
D. 1వ సవరణ (1951)
Answer & explanation
Correct: A — 77వ సవరణ (1995)
16(4A) – SC, ST లకు పదోన్నతుల్లో రిజర్వేషన్ – 77వ సవరణ, 1995. సరైన ఎంపిక: «77వ సవరణ (1995)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
భారతరత్న, పద్మ అవార్డులు బిరుదులు కావని ఏ కేసులో సుప్రీంకోర్టు చెప్పింది?
A. ఇంద్రా సాహ్ని కేసు (1992)
B. మేనకా గాంధీ కేసు (1978)
C. బాలాజీ రాఘవన్ కేసు (1996)
D. విశాఖ కేసు (1997)
Answer & explanation
Correct: C — బాలాజీ రాఘవన్ కేసు (1996)
బాలాజీ రాఘవన్ కేసు (1996) లో భారతరత్న, పద్మ అవార్డులు బిరుదులు కావని, వాటిని పేరుకు ముందు/వెనుక వాడకూడదని సుప్రీంకోర్టు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «బాలాజీ రాఘవన్ కేసు (1996)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
‘సార్వభౌమత్వం, సమగ్రత’ కారణాన్ని 19(2) లో చేర్చిన సవరణ ఏది?
A. 1వ సవరణ (1951)
B. 16వ సవరణ (1963)
C. 44వ సవరణ (1978)
D. 97వ సవరణ (2011)
Answer & explanation
Correct: B — 16వ సవరణ (1963)
19(2) లో ‘దేశ సార్వభౌమత్వం, సమగ్రత’ కారణాన్ని 16వ సవరణ (1963) చేర్చింది. 97వ సవరణ 19(1)(c) లో ‘సహకార సంఘాలు’ చేర్చింది. సరైన ఎంపిక: «16వ సవరణ (1963)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
శ్రేయా సింఘాల్ కేసు (2015) లో ఆన్లైన్ పోస్టులకు అరెస్టుకు వీలిచ్చే IT చట్టం సెక్షన్ 66A ను వాక్ స్వాతంత్ర్యానికి విరుద్ధమని కొట్టివేశారు. సరైన ఎంపిక: «శ్రేయా సింఘాల్ కేసు (2015)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ఎ.కె. గోపాలన్ కేసు (1950) లో ఆర్టికల్ 21 ను సంకుచితంగా వివరించారు; మేనకా గాంధీ కేసు (1978) విస్తృత అర్థం ఇచ్చింది. సరైన ఎంపిక: «ఎ.కె. గోపాలన్ కేసు (1950)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
జీవనోపాధి హక్కు ఆర్టికల్ 21 లో భాగమని చెప్పిన కేసు ఏది?
A. మేనకా గాంధీ కేసు
B. ఉన్నికృష్ణన్ కేసు
C. ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985)
D. విశాఖ కేసు
Answer & explanation
Correct: C — ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985)
ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985) (ముంబై ఫుట్పాత్ నివాసులు) లో జీవనోపాధి హక్కు ఆర్టికల్ 21 లో భాగమని సుప్రీంకోర్టు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.