ఆర్టికల్స్ 20, 21, 21A, 22 – జీవించే హక్కు & అరెస్టు రక్షణ (Right to Life and Personal Liberty)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆర్టికల్స్ 20, 21, 21A, 22 – జీవించే హక్కు & అరెస్టు రక్షణ (Right to Life and Personal Liberty) in ప్రాథమిక హక్కులు (Fundamental Rights). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఒకే నేరానికి రెండుసార్లు శిక్ష నిషేధం (No Double Jeopardy) ఏ ఆర్టికల్లో ఉంది?
A. ఆర్టికల్ 21
B. ఆర్టికల్ 22
C. ఆర్టికల్ 19
D. ఆర్టికల్ 20
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 20
ఆర్టికల్ 20: గత తేదీ నుండి వర్తించే నేర చట్టాలు ఉండవు, ఒకే నేరానికి రెండుసార్లు శిక్ష ఉండదు, తనకు వ్యతిరేకంగా తానే సాక్ష్యం చెప్పమని బలవంతం చేయరాదు. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్ 20». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
మేనకా గాంధీ కేసు (1978) లో ఆర్టికల్ 21 లోని ‘చట్టం నిర్దేశించిన పద్ధతి’ న్యాయంగా, సహేతుకంగా ఉండాలని సుప్రీంకోర్టు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «1978». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
అరెస్టైనవారిని ఎన్ని గంటల్లో మేజిస్ట్రేట్ ముందు హాజరుపరచాలి (ఆర్టికల్ 22)?
A. 12 గంటలు
B. 48 గంటలు
C. 24 గంటలు
D. 72 గంటలు
Answer & explanation
Correct: C — 24 గంటలు
ఆర్టికల్ 22 ప్రకారం అరెస్టు చేసిన 24 గంటల్లో (ప్రయాణ సమయం మినహా) దగ్గర్లోని మేజిస్ట్రేట్ ముందు హాజరుపరచాలి. సరైన ఎంపిక: «24 గంటలు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ఎ.కె. గోపాలన్ కేసు (1950) లో ఆర్టికల్ 21 ను సంకుచితంగా వివరించారు; మేనకా గాంధీ కేసు (1978) విస్తృత అర్థం ఇచ్చింది. సరైన ఎంపిక: «ఎ.కె. గోపాలన్ కేసు (1950)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
జీవనోపాధి హక్కు ఆర్టికల్ 21 లో భాగమని చెప్పిన కేసు ఏది?
A. మేనకా గాంధీ కేసు
B. ఉన్నికృష్ణన్ కేసు
C. ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985)
D. విశాఖ కేసు
Answer & explanation
Correct: C — ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985)
ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985) (ముంబై ఫుట్పాత్ నివాసులు) లో జీవనోపాధి హక్కు ఆర్టికల్ 21 లో భాగమని సుప్రీంకోర్టు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ఆర్టికల్ 22 గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
(1) ముందస్తు నిర్బంధంలో ఉన్నవారికి అరెస్టు రక్షణలు వర్తించవు.
(2) సలహా మండలి అనుమతి లేకుండా ముందస్తు నిర్బంధం 3 నెలలు మించరాదు.
(3) శత్రు దేశ పౌరులకు ఈ రక్షణలు వర్తిస్తాయి.
సరైనవి ఏవి?
A. (1), (3) మాత్రమే
B. (2), (3) మాత్రమే
C. (1), (2), (3)
D. (1), (2) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — (1), (2) మాత్రమే
ఆర్టికల్ 22 రక్షణలు శత్రు దేశ పౌరులకు, ముందస్తు నిర్బంధంలో ఉన్నవారికి వర్తించవు; ముందస్తు నిర్బంధం సలహా మండలి అనుమతి లేకుండా 3 నెలలు మించరాదు. కాబట్టి (3) తప్పు.
A. ఓల్గా టెల్లిస్ – జీవనోపాధి; పుట్టస్వామి – గోప్యత
B. ఓల్గా టెల్లిస్ – గోప్యత; పుట్టస్వామి – జీవనోపాధి
C. గోపాలన్ – గోప్యత; మేనకా గాంధీ – జీవనోపాధి
D. విశాఖ – జీవనోపాధి; గోపాలన్ – గోప్యత
Answer & explanation
Correct: A — ఓల్గా టెల్లిస్ – జీవనోపాధి; పుట్టస్వామి – గోప్యత
ఓల్గా టెల్లిస్ కేసు (1985) – జీవనోపాధి హక్కు; కె.ఎస్. పుట్టస్వామి కేసు (2017) – గోప్యత హక్కు. సరైన ఎంపిక: «ఓల్గా టెల్లిస్ – జీవనోపాధి; పుట్టస్వామి – గోప్యత». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.