పార్లమెంటరీ కమిటీలు – అర్థం & రకాలు (Parliamentary Committees: Types)

Correct: A — మినీ పార్లమెంటులు (చిన్న పార్లమెంటులు)

పార్లమెంటుకు పని ఎక్కువ, సమయం తక్కువ కాబట్టి కొద్దిమంది సభ్యులతో కమిటీలు ఏర్పాటు చేస్తారు. వీటిని ‘మినీ పార్లమెంటులు’ అంటారు. కమిటీలు సభ నియమిస్తుంది లేదా స్పీకర్/ఛైర్మన్ నామినేట్ చేస్తారు.

Correct: C — రెండు – స్థాయీ మరియు తాత్కాలిక

పార్లమెంటరీ కమిటీలు రెండు ప్రధాన రకాలు: స్థాయీ కమిటీలు (Standing – శాశ్వతమైనవి) మరియు తాత్కాలిక కమిటీలు (Ad hoc – నిర్దిష్ట పని కోసం, నివేదిక తర్వాత రద్దు).

Correct: B — మూడు – PAC, అంచనాల సంఘం, COPU

మూడు ఆర్థిక కమిటీలు ఉన్నాయి: ప్రజా పద్దుల సంఘం (PAC), అంచనాల సంఘం, ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల సంఘం (COPU). మంత్రులు సాధారణంగా ఆర్థిక కమిటీల్లో సభ్యులుగా ఉండరు.

Correct: A — ప్రకరణ 105 మరియు 118 ఆధారంగా సభా నియమాలు

కమిటీల గురించి రాజ్యాంగంలో ప్రత్యేక నిబంధనలు లేవు; అవి ప్రకరణ 105 (ప్రత్యేక హక్కులు), ప్రకరణ 118 (సభా నియమాలు) ఆధారంగా సభా నియమాల ద్వారా ఏర్పడతాయి. సరైన ఎంపిక: «ప్రకరణ 105 మరియు 118 ఆధారంగా సభా నియమాలు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: C — మంత్రులు

మంత్రులు సాధారణంగా ఆర్థిక కమిటీల్లో సభ్యులుగా ఉండరు. PAC, అంచనాల సంఘం, COPU లలో మంత్రి సభ్యుడిగా ఉండకూడదు. సరైన ఎంపిక: «మంత్రులు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: B — సంయుక్త పార్లమెంటరీ కమిటీ (JPC)

JPC, బిల్లులపై సెలెక్ట్/సంయుక్త కమిటీలు తాత్కాలిక కమిటీలు. PAC, అంచనాల సంఘం, నియమాల కమిటీ స్థాయీ (శాశ్వత) కమిటీలు. సరైన ఎంపిక: «సంయుక్త పార్లమెంటరీ కమిటీ (JPC)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

Correct: A — సబార్డినేట్ లెజిస్లేషన్ కమిటీ – ఆర్థిక కమిటీ

సబార్డినేట్ లెజిస్లేషన్ కమిటీ పరిశీలన కమిటీల వర్గం (ప్రభుత్వం చేసే నియమాలు, ఉప-చట్టాల పరిశీలన); ఆర్థిక కమిటీ కాదు. ఆర్థిక కమిటీలు PAC, అంచనాల సంఘం, COPU.

Correct: C — (1), (2) మాత్రమే

స్థాయీ కమిటీలు శాశ్వతం, తాత్కాలిక కమిటీలు నివేదిక తర్వాత రద్దవుతాయి. కమిటీల గురించి రాజ్యాంగంలో ప్రత్యేక నిబంధనలు లేవు (ప్రకరణ 105, 118 ఆధారంగా సభా నియమాలు), కాబట్టి (3) తప్పు.

Correct: B — సంయుక్త పార్లమెంటరీ కమిటీ (JPC)

JPC తాత్కాలిక (Ad hoc) విచారణ కమిటీ. PAC, పిటిషన్ల కమిటీ, గృహ వసతి కమిటీ (సేవా కమిటీ) స్థాయీ కమిటీలు. సరైన ఎంపిక: «సంయుక్త పార్లమెంటరీ కమిటీ (JPC)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.