ఫ్యామిలీ కోర్టులు, ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులు & ప్రత్యేక కోర్టులు (Family and Fast-Track Courts)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఫ్యామిలీ కోర్టులు, ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులు & ప్రత్యేక కోర్టులు (Family and Fast-Track Courts) in కింది కోర్టులు & లోక్ అదాలత్‌లు (Subordinate Courts & Lok Adalats). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఫ్యామిలీ కోర్టుల చట్టం ఏ సంవత్సరంలో వచ్చింది?
A. 1987
B. 1984
C. 2008
D. 2015
Answer & explanation
Correct: B — 1984
ఫ్యామిలీ కోర్టుల చట్టం 1984లో వచ్చింది. విడాకులు, భరణం, పిల్లల సంరక్షణ, వివాహ సంబంధ ఆస్తి వివాదాలను ఫ్యామిలీ కోర్టులు విచారిస్తాయి; రాజీకి ప్రాధాన్యం ఇస్తాయి.
ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులు ఏ ఆర్థిక సంఘం సిఫార్సు మేరకు ప్రారంభమయ్యాయి?
A. 14వ ఆర్థిక సంఘం
B. 7వ ఆర్థిక సంఘం
C. 11వ ఆర్థిక సంఘం
D. 15వ ఆర్థిక సంఘం
Answer & explanation
Correct: C — 11వ ఆర్థిక సంఘం
ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులు 11వ ఆర్థిక సంఘం సిఫార్సు మేరకు 2000–01 నుండి ప్రారంభమయ్యాయి; సెషన్స్ కోర్టుల్లో పెండింగ్ కేసులను, ముఖ్యంగా అండర్ ట్రయల్ ఖైదీల కేసులను త్వరగా పరిష్కరించడం లక్ష్యం.
ఫ్యామిలీ కోర్టును ఏర్పాటు చేయడం తప్పనిసరి అయిన నగరాల జనాభా పరిమితి ఎంత?
A. 5 లక్షలకు పైగా
B. 1 కోటికి పైగా
C. 50 వేలకు పైగా
D. 10 లక్షలకు పైగా
Answer & explanation
Correct: D — 10 లక్షలకు పైగా
ఫ్యామిలీ కోర్టుల చట్టం 1984 ప్రకారం 10 లక్షలకు పైగా జనాభా ఉన్న ప్రతి నగరంలో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం హైకోర్టుతో సంప్రదించి ఫ్యామిలీ కోర్టును ఏర్పాటు చేయాలి. న్యాయవాది తప్పనిసరి కాదు.
కోర్టుల్లో పెండింగ్ కేసుల సమాచారాన్ని అందించే జాతీయ వ్యవస్థ ఏది?
A. జాతీయ న్యాయ నియామకాల కమిషన్ (NJAC)
B. జాతీయ న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థ (NALSA)
C. జాతీయ న్యాయ డేటా గ్రిడ్ (NJDG)
D. జాతీయ మానవ హక్కుల కమిషన్ (NHRC)
Answer & explanation
Correct: C — జాతీయ న్యాయ డేటా గ్రిడ్ (NJDG)
ఈ-కోర్టుల ప్రాజెక్ట్ (కోర్టుల కంప్యూటరీకరణ, ఆన్‌లైన్ కేసు స్థితి, వీడియో కాన్ఫరెన్స్ విచారణ) లో భాగంగా జాతీయ న్యాయ డేటా గ్రిడ్ (NJDG) ద్వారా పెండింగ్ కేసుల సమాచారం అందుబాటులో ఉంది.
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) ఫ్యామిలీ కోర్టు 10 లక్షల పైబడి జనాభా ఉన్న నగరాల్లో తప్పనిసరి. 2) ఫ్యామిలీ కోర్టులో న్యాయవాది తప్పనిసరి కాదు. 3) ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులు 12వ ఆర్థిక సంఘం సిఫార్సు మేరకు ప్రారంభమయ్యాయి. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మరియు 3
D. 1 మరియు 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ప్రవచనాలు 1, 2 సరైనవి. ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులు 11వ ఆర్థిక సంఘం సిఫార్సు మేరకు 2000–01 నుండి ప్రారంభమయ్యాయి, 12వ సంఘం కాదు; కాబట్టి ప్రవచనం 3 తప్పు.
కింది వాటిలో ఫ్యామిలీ కోర్టులు విచారించని అంశం ఏది?
A. మరణశిక్ష పడే హత్య కేసులు
B. విడాకులు
C. భరణం (Maintenance)
D. పిల్లల సంరక్షణ (Custody)
Answer & explanation
Correct: A — మరణశిక్ష పడే హత్య కేసులు
ఫ్యామిలీ కోర్టులు విడాకులు, భరణం, పిల్లల సంరక్షణ, వివాహ సంబంధ ఆస్తి వివాదాలను విచారిస్తాయి; రాజీకి ప్రాధాన్యం ఇస్తాయి. హత్య వంటి తీవ్ర క్రిమినల్ కేసులు సెషన్స్ కోర్టు పరిధిలో ఉంటాయి.
కింది చట్టం – కోర్టు/అంశం జతలలో సరైనది కానిది ఏది?
A. వాణిజ్య కోర్టుల చట్టం 2015 – వాణిజ్య వివాదాలు
B. SC/ST (అత్యాచారాల నిరోధక) చట్టం 1989 – వినియోగదారుల వివాదాలు
C. వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం 2019 – జిల్లా, రాష్ట్ర, జాతీయ కమిషన్లు
D. POCSO చట్టం 2012 – పిల్లలపై లైంగిక నేరాలు
Answer & explanation
Correct: B — SC/ST (అత్యాచారాల నిరోధక) చట్టం 1989 – వినియోగదారుల వివాదాలు
SC/ST (అత్యాచారాల నిరోధక) చట్టం 1989 కింద ప్రత్యేక కోర్టులు ఉంటాయి; వినియోగదారుల వివాదాలను వినియోగదారుల కమిషన్లు (చట్టం 2019) విచారిస్తాయి. కాబట్టి మొదటి జత తప్పు.
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) అత్యాచారం, POCSO కేసుల కోసం ఫాస్ట్ ట్రాక్ ప్రత్యేక కోర్టులు 2019 నుండి కేంద్ర ప్రాయోజిత పథకంగా ఏర్పడ్డాయి. 2) ఈ-కోర్టుల ప్రాజెక్ట్ కోర్టుల కంప్యూటరీకరణకు సంబంధించింది. 3) జాతీయ న్యాయ డేటా గ్రిడ్ (NJDG) ద్వారా పెండింగ్ కేసుల సమాచారం అందుబాటులో లేదు. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ప్రవచనాలు 1, 2 సరైనవి. NJDG ద్వారా పెండింగ్ కేసుల సమాచారం అందుబాటులో ఉంది; కాబట్టి ప్రవచనం 3 తప్పు. ఈ-కోర్టుల ప్రాజెక్ట్ లో ఆన్‌లైన్ కేసు స్థితి, వీడియో కాన్ఫరెన్స్ విచారణ కూడా ఉన్నాయి.