అఖిల భారత సర్వీసులు – ఆర్టికల్ 312 (All India Services)
Free practice MCQs with answers and explanations for అఖిల భారత సర్వీసులు – ఆర్టికల్ 312 (All India Services) in పరిపాలన & ఆర్థిక సంబంధాలు (Administrative & Financial Relations). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ప్రస్తుత అఖిల భారత సర్వీసులు ఏవి?
A. IAS, IPS, IFoS
B. IAS, IPS, IRS
C. IFS, IPS, IRS
D. IAS, IFS, IRTS
Answer & explanation
Correct: A — IAS, IPS, IFoS
అఖిల భారత సర్వీసులు: IAS (భారత పరిపాలనా సర్వీసు), IPS (భారత పోలీసు సర్వీసు), IFoS (భారత అటవీ సర్వీసు, 1966లో ఏర్పాటు). IRS, IFS (విదేశీ సర్వీసు) కేంద్ర సర్వీసులు, అఖిల భారత సర్వీసులు కావు.
కొత్త అఖిల భారత సర్వీసు ఏర్పాటుకు ఏ సభ తీర్మానం అవసరం (ఆర్టికల్ 312)?
A. లోక్‌సభ
B. రాజ్యసభ
C. రాష్ట్ర శాసనసభ
D. రాష్ట్ర శాసనమండలి
Answer & explanation
Correct: B — రాజ్యసభ
ఆర్టికల్ 312 ప్రకారం జాతీయ ప్రయోజనం కోసం అవసరమని రాజ్యసభ హాజరై ఓటు వేసిన సభ్యుల్లో 2/3 మెజారిటీతో తీర్మానం చేయాలి; తర్వాత పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా కొత్త సర్వీసు ఏర్పాటు చేయవచ్చు.
IAS, IPS 1947లో ICS, ఇండియన్ పోలీస్ (IP)ల స్థానంలో ఏర్పడ్డాయి. అఖిల భారత సర్వీసుల చట్టం 1951 వీటిని నియంత్రిస్తుంది. ఈ రెండింటినీ రాజ్యాంగమే పార్లమెంటు ఏర్పాటు చేసిన సర్వీసులుగా గుర్తించింది. సర్దార్ పటేల్ వీటిని బలంగా సమర్థించి భారత సివిల్ సర్వీసుల పితామహుడిగా పిలవబడ్డారు.
అఖిల భారత సర్వీసు అధికారుల తుది క్రమశిక్షణ చర్యలు (Dismissal, Removal) ఎవరు తీసుకుంటారు?
A. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం
B. కేంద్ర ప్రభుత్వం
C. రాష్ట్ర PSC
D. హైకోర్టు
Answer & explanation
Correct: B — కేంద్ర ప్రభుత్వం
అఖిల భారత సర్వీసులను UPSC పరీక్ష ద్వారా ఎంపిక చేసి కేంద్రం (రాష్ట్రపతి) నియమిస్తుంది; రాష్ట్ర కేడర్‌కు కేటాయిస్తారు, రోజువారీ నియంత్రణ రాష్ట్రానిది. కానీ తుది క్రమశిక్షణ చర్యలు కేంద్ర ప్రభుత్వమే తీసుకోగలదు.
అఖిల భారత సర్వీసులపై సరైన వాక్యాలు: 1. IFoS 1966లో ఏర్పడింది. 2. అఖిల భారత న్యాయ సర్వీసు ఇప్పటివరకు ఏర్పడలేదు. 3. ఏప్రిల్ 21 జాతీయ సివిల్ సర్వీసుల దినోత్సవం. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
మూడు వాక్యాలూ సరైనవే. IFoS 1966లో ఏర్పడింది; 42వ సవరణ (1976) అఖిల భారత న్యాయ సర్వీసుకు అవకాశం కల్పించినా అది ఇంకా ఏర్పడలేదు; ఏప్రిల్ 21 జాతీయ సివిల్ సర్వీసుల దినోత్సవం.
ఆర్టికల్ 312 ప్రకారం కొత్త అఖిల భారత సర్వీసు ఏర్పాటు క్రమం ఏది?
A. లోక్‌సభ సాధారణ మెజారిటీ → రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వు
B. రాజ్యసభ 2/3 తీర్మానం → పార్లమెంటు చట్టం
C. రాష్ట్రాల సగం ఆమోదం → పార్లమెంటు చట్టం
D. సుప్రీంకోర్టు సలహా → రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వు
Answer & explanation
Correct: B — రాజ్యసభ 2/3 తీర్మానం → పార్లమెంటు చట్టం
ఆర్టికల్ 312 ప్రకారం జాతీయ ప్రయోజనం కోసం అవసరమని రాజ్యసభ హాజరై ఓటు వేసిన సభ్యుల్లో 2/3 మెజారిటీతో తీర్మానం చేయాలి; తర్వాత పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా కొత్త సర్వీసు ఏర్పాటు. తర్వాత పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా కొత్త సర్వీసు ఏర్పడుతుంది; ఉదాహరణకు IFoS 1966లో ఏర్పడింది.