1658 సముగఢ్ యుద్ధంలో ఔరంగజేబు ఎవరిని ఘోరంగా ఓడించాడు?
A. దారా షికోహ్
B. షా షుజా
C. మురాద్ బక్ష్
D. రాజా జస్వంత్ సింగ్
Answer & explanation
Correct: A — దారా షికోహ్
ఆగ్రా సమీపంలో జరిగిన సముగఢ్ నిర్ణయాత్మక పోరులో ఔరంగజేబు దారా షికోహ్ను ఓడించాడు; దారా చివరికి 1659 దేవరాయ్ వద్ద పూర్తిగా ఓడి ఉరితీయబడ్డాడు. జస్వంత్ సింగ్ ధర్మత్ (1658) యుద్ధంలో ఓడాడు; షుజా బెంగాల్, మురాద్ గుజరాత్ సుబేదార్లు.
ఔరంగజేబు హిందువులపై 'జిజియా' పన్నును తిరిగి విధించిన సంవత్సరం ఏది?
A. క్రీ.శ. 1658
B. క్రీ.శ. 1679
C. క్రీ.శ. 1675
D. క్రీ.శ. 1686
Answer & explanation
Correct: B — క్రీ.శ. 1679
అక్బర్ 1564లో రద్దు చేసిన జిజియాను ఔరంగజేబు 1679లో పునరుద్ధరించాడు. 1658 అతని పట్టాభిషేకం, 1675 గురు తేజ్ బహదూర్ అమరత్వం, 1686 బీజాపూర్ ఆక్రమణ సంవత్సరాలు; ఈ సంవత్సరాలను గందరగోళపరచకూడదు.
సిక్కులను 'ఖల్సా' సైనిక దళంగా మార్చి మొఘలులపై పోరాడిన పదవ సిక్కు గురువు ఎవరు?
A. గురు తేజ్ బహదూర్
B. గురు అర్జున్ దేవ్
C. గురు నానక్
D. గురు గోవింద్ సింగ్
Answer & explanation
Correct: D — గురు గోవింద్ సింగ్
తండ్రి తేజ్ బహదూర్ అమరత్వానికి ప్రతీకారంగా గురు గోవింద్ సింగ్ సిక్కులను ఖల్సాగా తీర్చిదిద్ది మొఘలులతో నిరంతర పోరాటం చేశారు. తేజ్ బహదూర్ తొమ్మిదవ గురువు (1675 చాందినీ చౌక్), అర్జున్ దేవ్ ఐదవ గురువు (జహంగీర్ కాలం).
ఔరంగజేబు దక్కన్లో చివరి 25 ఏళ్లు గడిపి నిరాశతో అహ్మద్నగర్ వద్ద మరణించాడు; ఔరంగాబాద్ సమీపంలోని ఖుల్దాబాద్లో షేక్ బుర్హానుద్దీన్ సమాధి ఆవరణలో ఖననం చేశారు. అంటే మరణ స్థలం, ఖననం స్థలం వేర్వేరు; ఢిల్లీ, ఆగ్రాల్లో కాదు.
ఔరంగాబాద్లోని 'బీబీ కా మఖ్బరా'ను ఔరంగజేబు ఎవరి జ్ఞాపకార్థం నిర్మించాడు?
A. ముంతాజ్ మహల్
B. నూర్జహాన్
C. రబియా-ఉద్-దౌరానీ (దిల్రాస్ బాను బేగం)
D. హాజీ బేగం
Answer & explanation
Correct: C — రబియా-ఉద్-దౌరానీ (దిల్రాస్ బాను బేగం)
ఔరంగజేబు తన భార్య రబియా-ఉద్-దౌరానీ జ్ఞాపకార్థం తాజ్మహల్ నమూనాలో బీబీ కా మఖ్బరాను చౌకగా నిర్మించడంతో దీన్ని 'దక్కన్ తాజ్' అని, తాజ్ పేలవ నకలు అని అంటారు. ముంతాజ్ తాజ్మహల్కు, హాజీ బేగం హుమాయూన్ సమాధికి సంబంధించినవారు.
మొఘల్ పరిపాలనలో సర్కార్ (జిల్లా) స్థాయి సైనిక అధికారి, శాంతిభద్రతల పరిరక్షకుడు ఎవరు?
A. షిక్దార్
B. కొత్వాల్
C. పట్వారీ
D. ఫౌజ్దార్
Answer & explanation
Correct: D — ఫౌజ్దార్
ఫౌజ్దార్ సర్కార్ స్థాయి సైనిక అధికారి; షిక్దార్ పరగణా అధిపతి, కొత్వాల్ నగర పోలీస్ కమిషనర్, పట్వారీ గ్రామ భూ రికార్డుల అధికారి. సర్కార్ స్థాయి రెవెన్యూ అధికారి అమల్ గుజార్ అని కూడా గుర్తుంచుకోవాలి.
మొఘల్ కాలంలో పశ్చిమ తీరంలోని సూరత్ ఓడరేవును ఏ పేరుతో పిలిచేవారు?
A. దక్కన్ తాజ్
B. బాబుల్ మక్కా (మక్కా ద్వారం)
C. షాజహానాబాద్
D. దీన్పనాహ్
Answer & explanation
Correct: B — బాబుల్ మక్కా (మక్కా ద్వారం)
సూరత్ హజ్ యాత్రికులు బయలుదేరే ప్రధాన ఓడరేవు కావడంతో 'బాబుల్ మక్కా' అనేవారు; తూర్పు తీరంలో హూగ్లీ ప్రముఖ ఓడరేవు. 'దక్కన్ తాజ్' బీబీ కా మఖ్బరా, షాజహానాబాద్, దీన్పనాహ్ నగరాల పేర్లు.
విలాస జీవనం వల్ల 'రంగీలా' అని పిలవబడిన, నాదిర్ షా దండయాత్ర కాలపు మొఘల్ చక్రవర్తి ఎవరు?
A. జహందర్ షా
B. ఫరూఖ్సియార్
C. ముహమ్మద్ షా
D. మొదటి బహదూర్ షా
Answer & explanation
Correct: C — ముహమ్మద్ షా
ముహమ్మద్ షా (1719–1748) 'రంగీలా'; అతని కాలంలోనే హైదరాబాద్, బెంగాల్, అవధ్ స్వతంత్ర రాజ్యాలయ్యాయి, 1739లో నాదిర్ షా దండెత్తి మయూర సింహాసనం, కోహినూర్ దోచుకెళ్లాడు. జహందర్ షా 'తోలుబొమ్మ రాజు', బహదూర్ షా I 'షా-ఇ-బేఖబర్'.
చివరి మొఘల్ చక్రవర్తి రెండవ బహదూర్ షా జాఫర్ను బ్రిటిష్ వారు ఏ ప్రదేశానికి ప్రవాసానికి పంపారు?
A. రంగూన్ (బర్మా)
B. కలకత్తా
C. అండమాన్
D. లండన్
Answer & explanation
Correct: A — రంగూన్ (బర్మా)
1857 తర్వాత హడ్సన్ హుమాయూన్ సమాధి వద్ద బహదూర్ షాను పట్టుకోగా, ఆయనను బర్మాలోని రంగూన్కు పంపారు; అక్కడి జైలులోనే 1862లో మరణించడంతో మొఘల్ పాలన శాశ్వతంగా ముగిసింది. కలకత్తా, అండమాన్, లండన్ ఈ ప్రవాస స్థలాలు కావు.