Free practice MCQs with answers and explanations for భారతదేశంలో ఆదాయపు పన్ను (Income Tax in India) in పన్నుల వ్యవస్థ – ప్రత్యక్ష & పరోక్ష పన్నులు (Taxation). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారత్లో ఆదాయపు పన్నును 1860లో మొదటిసారి ప్రవేశపెట్టినవారు ఎవరు?
A. ఆడమ్ స్మిత్
B. జేమ్స్ విల్సన్
C. లార్డ్ కర్జన్
D. ఆర్థర్ లాఫర్
Answer & explanation
Correct: B — జేమ్స్ విల్సన్
1860లో జేమ్స్ విల్సన్ భారతదేశంలో ఆదాయపు పన్నును ప్రవేశపెట్టారు. ఆ రోజును గుర్తు చేసుకుంటూ ప్రతి సంవత్సరం జూలై 24ను ఆదాయపు పన్ను దినోత్సవంగా జరుపుతారు. మిగిలిన పేర్లు పన్నుల సిద్ధాంతాలతో లేదా ఇతర చారిత్రక అంశాలతో ముడిపడినవి.
ఆదాయపు పన్ను దినోత్సవం (Income Tax Day) ఏ రోజున జరుపుకుంటారు?
A. 31 జూలై
B. 1 ఏప్రిల్
C. 24 జూలై
D. 24 ఆగస్టు
Answer & explanation
Correct: C — 24 జూలై
భారత్లో 1860లో ఇదే రోజు (24 జూలై) ఆదాయపు పన్ను ప్రవేశపెట్టినందుకు గుర్తుగా ఆదాయపు పన్ను దినోత్సవం జరుపుతారు. 31 జూలై సాధారణంగా ITR దాఖలు గడువుగా వినిపించే తేదీ, 1 ఏప్రిల్ ఆర్థిక సంవత్సరం ప్రారంభం.
ఆదాయపు పన్ను చట్టంలో ఆదాయానికి ఎన్ని శీర్షికలు (Heads of Income) ఉన్నాయి?
A. 3
B. 4
C. 7
D. 5
Answer & explanation
Correct: D — 5
ఆదాయ శీర్షికలు ఐదు: జీతం, ఇంటి ఆస్తి ఆదాయం, వ్యాపారం/వృత్తి లాభాలు, మూలధన లాభాలు, ఇతర వనరుల ఆదాయం. మొత్తం ఆదాయాన్ని ఈ ఐదు శీర్షికల కింద విడివిడిగా లెక్కించి కలిపి పన్ను నిర్ణయిస్తారు.
PAN (Permanent Account Number) లో ఎన్ని అంకెలు/అక్షరాలు ఉంటాయి?
A. 8
B. 12
C. 16
D. 10 (ఆల్ఫాన్యూమరిక్)
Answer & explanation
Correct: D — 10 (ఆల్ఫాన్యూమరిక్)
PAN పది అక్షరాల ఆల్ఫాన్యూమరిక్ సంఖ్య (అక్షరాలు, అంకెలు కలిపి). TDS అంటే మూలం వద్దే పన్ను కోత, ITR అంటే రిటర్న్ దాఖలు. 12 అంకెలు ఆధార్ సంఖ్యకు ఉంటాయి, PANకు కాదు.
ఆదాయపు పన్ను చట్టం 1961 స్థానంలో వచ్చిన ఆదాయపు పన్ను చట్టం 2025 ఏ తేదీ నుంచి అమలులోకి వస్తుందని నోట్స్ చెబుతోంది?
A. 1 ఏప్రిల్ 2025
B. 1 ఏప్రిల్ 2026
C. 1 జనవరి 2026
D. 1 ఏప్రిల్ 1962
Answer & explanation
Correct: B — 1 ఏప్రిల్ 2026
ఆదాయపు పన్ను చట్టం 1961 (అమలు 1 ఏప్రిల్ 1962 నుంచి) స్థానంలో 2025 చట్టం 1 ఏప్రిల్ 2026 నుంచి అమలవుతుంది. కొత్త చట్టంలో అసెస్మెంట్ ఇయర్, ప్రీవియస్ ఇయర్ స్థానంలో పన్ను సంవత్సరం (Tax Year) అనే పదం వస్తుంది.
Correct: C — రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు (రాష్ట్ర జాబితా)
వ్యవసాయ ఆదాయం కేంద్ర ఆదాయపు పన్ను నుంచి మినహాయింపు పొందింది; దానిపై పన్ను వేసే అధికారం రాష్ట్ర జాబితాలో ఉంది. ఆదాయపు పన్ను అనేది కేంద్ర జాబితా అంశమైనా, వ్యవసాయ ఆదాయం దీనికి మినహాయింపు.
ఆదాయపు పన్ను ఆదాయాన్ని కేంద్రం, రాష్ట్రాలు పంచుకునే ఏర్పాటు ఏ రాజ్యాంగ అధికరణం కింద ఉంది?
A. ఆర్టికల్ 271
B. ఆర్టికల్ 265
C. ఆర్టికల్ 112
D. ఆర్టికల్ 270
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 270
ఆర్టికల్ 270 ప్రకారం ఆదాయపు పన్ను వంటి కేంద్ర పన్నులు విభాజ్య నిధి (Divisible Pool) లో భాగమై కేంద్రం-రాష్ట్రాల మధ్య పంచబడతాయి. ఆర్టికల్ 271 సర్చార్జ్కు సంబంధించింది, దాని ఆదాయం పంచరు.
భారత ఆదాయపు పన్ను గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. భారత్లో ఆదాయపు పన్నును 1860లో ప్రవేశపెట్టారు.
2. వ్యవసాయ ఆదాయానికి కేంద్ర ఆదాయపు పన్ను నుంచి మినహాయింపు ఉంది.
3. ఆదాయపు పన్ను ఆదాయాన్ని ఆర్టికల్ 271 ప్రకారం రాష్ట్రాలతో పంచుతారు.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
1 సరైనది (జేమ్స్ విల్సన్, 1860). 2 సరైనది (వ్యవసాయ ఆదాయంపై పన్ను రాష్ట్ర జాబితా అంశం). 3 తప్పు: పంపిణీ ఆర్టికల్ 270 కింద జరుగుతుంది; ఆర్టికల్ 271 సర్చార్జ్కు సంబంధించింది, దాని ఆదాయం రాష్ట్రాలతో పంచరు.
కింది వాటిని కాలక్రమానుసారం (పాత నుంచి కొత్తకు) అమర్చండి.
1. కొత్త పన్ను విధానం ఐచ్ఛికంగా ప్రవేశం
2. భారత్లో ఆదాయపు పన్ను ప్రారంభం
3. కార్పొరేట్ పన్ను 22%కి తగ్గింపు
4. కొత్త పన్ను విధానం డిఫాల్ట్ కావడం
A. 2 – 1 – 3 – 4
B. 3 – 2 – 1 – 4
C. 2 – 3 – 4 – 1
D. 2 – 3 – 1 – 4
Answer & explanation
Correct: D — 2 – 3 – 1 – 4
ఆదాయపు పన్ను ప్రారంభం 1860; కార్పొరేట్ పన్ను తగ్గింపు సెప్టెంబర్ 2019; కొత్త విధానం ఐచ్ఛికంగా 2020-21 బడ్జెట్లో; అదే డిఫాల్ట్గా 2023-24 నుంచి. కాబట్టి క్రమం 2–3–1–4.
ఆదాయపు పన్ను చట్టం 1961, 2025 గురించి సరైన ప్రకటన ఏది?
A. 1961 చట్టం 1 ఏప్రిల్ 1960 నుంచి అమలైంది
B. 2025 చట్టం 1 ఏప్రిల్ 2025 నుంచి అమలులోకి వచ్చింది
C. 2025 చట్టంలో ఆదాయ శీర్షికలు రద్దయ్యాయి
D. 2025 చట్టంలో అసెస్మెంట్ ఇయర్, ప్రీవియస్ ఇయర్ బదులు 'పన్ను సంవత్సరం' అనే పదం వాడతారు
Answer & explanation
Correct: D — 2025 చట్టంలో అసెస్మెంట్ ఇయర్, ప్రీవియస్ ఇయర్ బదులు 'పన్ను సంవత్సరం' అనే పదం వాడతారు
1961 చట్టం 1 ఏప్రిల్ 1962 నుంచి అమలైంది; 2025 చట్టం 1 ఏప్రిల్ 2026 నుంచి అమలవుతుంది. కొత్త చట్టంలో అసెస్మెంట్ ఇయర్/ప్రీవియస్ ఇయర్ స్థానంలో పన్ను సంవత్సరం (Tax Year) ఉంటుంది. ఆదాయ శీర్షికలు రద్దయినట్టు నోట్స్లో లేదు.