బ్యాంకింగ్ & బీమా సేవలు – జాతీయీకరణ నుండి UPI వరకు (Banking and Insurance Sector)

Correct: B — 1 ఏప్రిల్ 1935

RBI 1 ఏప్రిల్ 1935న హిల్టన్ యంగ్ కమిషన్ సిఫార్సుతో స్థాపించబడింది; 1949లో జాతీయీకరణ జరిగింది. 19 జూలై 1969 మొదటి బ్యాంకుల జాతీయీకరణ తేదీ, 1980 రెండో విడత జాతీయీకరణ సంవత్సరం.

Correct: C — 14

19 జూలై 1969న ₹50 కోట్లకు పైగా డిపాజిట్లు ఉన్న 14 బ్యాంకులను ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ జాతీయీకరించారు. 1980లో మరో 6 బ్యాంకులు చేరాయి. 12 అనేది 2020 విలీనాల తర్వాత ప్రభుత్వ రంగ బ్యాంకుల సంఖ్య.

Correct: D — 28 ఆగస్టు 2014

జన్ ధన్ యోజన 28 ఆగస్టు 2014న ప్రారంభమైంది; ప్రతి కుటుంబానికి బ్యాంకు ఖాతా ఇవ్వడం దీని లక్ష్యం. ముద్ర యోజన (8 ఏప్రిల్ 2015), డిజిటల్ ఇండియా (1 జూలై 2015) తర్వాత ప్రారంభమైన కార్యక్రమాలు.

Correct: A — 1956

LIC 1956లో జీవిత బీమా జాతీయీకరణతో ఏర్పడింది. GIC 1972లో సాధారణ బీమా జాతీయీకరణతో వచ్చింది. 1993 మల్హోత్రా కమిటీ, 1999 IRDA చట్టం సంవత్సరాలు; ఈ కమిటీ సిఫార్సుతోనే బీమా రంగం ప్రైవేటుకు తెరుచుకుంది.

Correct: C — 12

1 ఏప్రిల్ 2020 నుండి 10 బ్యాంకులను 4గా విలీనం చేశారు; దీంతో ప్రభుత్వ రంగ బ్యాంకుల సంఖ్య 12కు తగ్గింది. 14 అనేది 1969 జాతీయీకరణ సంఖ్య, 20 అనేది 1969, 1980 జాతీయీకరణల మొత్తం.

Correct: D — 2016; NPCI

UPI (Unified Payments Interface) 2016లో ప్రారంభమైంది; దీన్ని నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (NPCI) అభివృద్ధి చేసింది. RBI నియంత్రణ చేస్తుంది కానీ వేదికను NPCI రూపొందించింది; SEBI మూలధన మార్కెట్, IRDAI బీమా నియంత్రణ సంస్థలు.

Correct: A — హైదరాబాద్; 1999

IRDAI (బీమా నియంత్రణ, అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ) ప్రధాన కార్యాలయం హైదరాబాద్‌లో ఉంది; IRDA చట్టం 1999. ముంబైలో SEBI ఉంది (1992 చట్టబద్ధ హోదా). 1956 LIC, 1972 GIC సంవత్సరాలు.

Correct: B — 1991 మరియు 1998

నరసింహం కమిటీ-I 1991లో, కమిటీ-II 1998లో బ్యాంకింగ్ సంస్కరణలను సిఫార్సు చేశాయి. 1993 మల్హోత్రా కమిటీ (బీమా), 2014 నచికేత్ మోర్ కమిటీ (పేమెంట్, స్మాల్ ఫైనాన్స్ బ్యాంకులు) వేరే కమిటీలు.

Correct: A — RBI – LIC – 14 బ్యాంకుల జాతీయీకరణ – GIC

RBI 1935, LIC 1956, 14 బ్యాంకుల జాతీయీకరణ 1969, GIC 1972. కాబట్టి వరుస RBI – LIC – 14 బ్యాంకులు – GIC. GIC (1972) 1969 జాతీయీకరణ తర్వాత వచ్చింది; 1980లో మరో 6 బ్యాంకులు చేరాయి.

Correct: B — SEBI – బీమా రంగ నియంత్రణ

బీమా రంగాన్ని నియంత్రించేది IRDAI; SEBI మూలధన (సెక్యూరిటీస్) మార్కెట్ నియంత్రణ సంస్థ (1988లో ఏర్పాటు, 1992లో చట్టబద్ధ హోదా). అందువల్ల 'SEBI – బీమా' తప్పు జత. PFRDA పింఛన్లను, NPCI UPIని చూస్తాయి.