AP బడ్జెట్ లోటు భావనలు & FRBM చట్టం (Deficits and FRBM)
Free practice MCQs with answers and explanations for AP బడ్జెట్ లోటు భావనలు & FRBM చట్టం (Deficits and FRBM) in AP బడ్జెట్ & సామాజిక-ఆర్థిక సర్వే (AP Budget & Survey). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
రెవెన్యూ లోటు (Revenue Deficit) అంటే ఏమిటి?
A. రెవెన్యూ ఖర్చు − రెవెన్యూ రాబడి
B. మొత్తం ఖర్చు − మొత్తం రాబడి
C. ద్రవ్య లోటు − వడ్డీ చెల్లింపులు
D. మూలధన ఖర్చు − మూలధన రాబడి
Answer & explanation
Correct: A — రెవెన్యూ ఖర్చు − రెవెన్యూ రాబడి
రెవెన్యూ లోటు = రెవెన్యూ ఖర్చు − రెవెన్యూ రాబడి. అంటే రోజువారీ ఖర్చులకే రాబడి చాలకపోవడం. "ద్రవ్య లోటు − వడ్డీ" ప్రాథమిక లోటు అవుతుంది. రెవెన్యూ లోటును అప్పులతో భర్తీ చేయడం ప్రమాదకరం కాబట్టి FRBM దాన్ని తొలగించాలని చెబుతుంది.
ప్రాథమిక లోటు = ద్రవ్య లోటు − వడ్డీ చెల్లింపులు. వడ్డీ భారం తీసేస్తే ప్రభుత్వం ఆ సంవత్సరం కొత్త కార్యక్రమాల కోసం ఎంత అప్పు చేసిందో ఇది చూపుతుంది. ప్రాథమిక లోటు ఎప్పుడూ ద్రవ్య లోటు కంటే తక్కువ (లేదా సమానం) ఉంటుంది.
AP లో FRBM చట్టం ఏ సంవత్సరంలో (ఉమ్మడి AP లో) చేశారు?
A. 1991
B. 2014
C. 2005
D. 2017
Answer & explanation
Correct: C — 2005
ద్రవ్య బాధ్యత & బడ్జెట్ నిర్వహణ (FRBM) చట్టాన్ని ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ 2005లో చేసింది; విభజన తర్వాత AP దీన్నే కొనసాగిస్తోంది. 2014 విభజన సంవత్సరం, 2017లో GST వచ్చింది, 1991 ఆర్థిక సంస్కరణల సంవత్సరం — ఇవి FRBM సంవత్సరం కావు.
FRBM చట్టం ప్రకారం ద్రవ్య లోటును సాధారణంగా GSDP లో ఎంత శాతం లోపు ఉంచాలనే లక్ష్యం ఉంది?
A. 10% లోపు
B. 0.5% లోపు
C. 6% లోపు
D. 3% లోపు
Answer & explanation
Correct: D — 3% లోపు
నోట్స్ ప్రకారం రాష్ట్రాల FRBM లక్ష్యం ద్రవ్య లోటును సాధారణంగా GSDP లో 3% లోపు ఉంచడం. రెవెన్యూ లోటును పూర్తిగా తొలగించడం (రోజువారీ ఖర్చులకు అప్పు చేయకపోవడం) మరో లక్ష్యం. 0.5% అనేది విద్యుత్ సంస్కరణలకు ఇచ్చిన అదనపు రుణ పరిమితి, ప్రాథమిక లక్ష్యం కాదు.
15వ ఆర్థిక సంఘం విద్యుత్ రంగ సంస్కరణలు చేసే రాష్ట్రాలకు ఇచ్చిన అదనపు రుణ పరిమితి ఎంత (2021-25)?
A. GSDP లో 0.5%
B. GSDP లో 3%
C. GSDP లో 1.5%
D. GSDP లో 5%
Answer & explanation
Correct: A — GSDP లో 0.5%
విద్యుత్ రంగ సంస్కరణలు చేసే రాష్ట్రాలకు GSDP లో అదనంగా 0.5% రుణ పరిమితిని 15వ ఆర్థిక సంఘం (2021-25 కాలానికి) అనుమతించింది. ఇది సాధారణ 3% పరిమితికి అదనంగా వర్తించే సడలింపు.
కేంద్రానికి బకాయి ఉన్న రాష్ట్రాలు కొత్త అప్పులు తీసుకోవాలంటే ఎవరి అనుమతి కావాలి? ఈ నియమం ఏ ఆర్టికల్లో ఉంది?
A. గవర్నర్ అనుమతి; ఆర్టికల్ 202
B. కేంద్ర ప్రభుత్వ అనుమతి; ఆర్టికల్ 293
C. ఆర్థిక సంఘం అనుమతి; ఆర్టికల్ 280
D. రిజర్వ్ బ్యాంక్ అనుమతి; ఆర్టికల్ 270
Answer & explanation
Correct: B — కేంద్ర ప్రభుత్వ అనుమతి; ఆర్టికల్ 293
ఆర్టికల్ 293 ప్రకారం కేంద్రానికి రుణ బకాయి ఉన్న రాష్ట్రాలు కొత్తగా అప్పు తీసుకోవాలంటే కేంద్ర ప్రభుత్వ అనుమతి అవసరం. ఇదే రాష్ట్రాల అప్పులపై కేంద్ర నియంత్రణకు రాజ్యాంగ ఆధారం. ఆర్థిక సంఘం అప్పులకు అనుమతి ఇవ్వదు, కేవలం సిఫారసులు చేస్తుంది.
బడ్జెట్ వెలుపలి అప్పులు (Off-budget Borrowings) అంటే ఏమిటి?
A. ప్రజల నుండి సేకరించే పన్నులు
B. RBI ఇచ్చే గ్రాంట్లు
C. ప్రభుత్వ సంస్థలు/కార్పొరేషన్ల ద్వారా తీసుకునే అప్పులు
D. ప్రైవేట్ సంస్థలు తీసుకునే అప్పులు
Answer & explanation
Correct: C — ప్రభుత్వ సంస్థలు/కార్పొరేషన్ల ద్వారా తీసుకునే అప్పులు
బడ్జెట్ పత్రాల్లో చూపకుండా ప్రభుత్వ సంస్థలు/కార్పొరేషన్ల ద్వారా తీసుకునే అప్పులను బడ్జెట్ వెలుపలి అప్పులు అంటారు. కేంద్రం వీటిని కూడా రాష్ట్ర రుణ పరిమితిలో లెక్కించడం మొదలుపెట్టింది, తద్వారా అప్పుల పరిమితిని తప్పించుకోవడం నివారించవచ్చు.
ఒక రాష్ట్రంలో రెవెన్యూ ఖర్చు ₹80, రెవెన్యూ రాబడి ₹60, వడ్డీ చెల్లింపులు ₹10 అనుకోండి. రెవెన్యూ లోటు ఎంత?
A. ₹20
B. ₹10
C. ₹30
D. ₹140
Answer & explanation
Correct: A — ₹20
రెవెన్యూ లోటు = రెవెన్యూ ఖర్చు − రెవెన్యూ రాబడి = 80 − 60 = ₹20. వడ్డీ ₹10 ఇక్కడ లెక్కలోకి నేరుగా రాదు; అది ప్రాథమిక లోటు లెక్కింపులో (ద్రవ్య లోటు − వడ్డీ) మాత్రమే ఉపయోగపడుతుంది. రెండింటినీ కలపడం సరైన పద్ధతి కాదు.
ద్రవ్య లోటు (Fiscal Deficit) ₹50 కోట్లు, వడ్డీ చెల్లింపులు ₹18 కోట్లు అయితే ప్రాథమిక లోటు ఎంత?
A. ₹68 కోట్లు
B. ₹32 కోట్లు
C. ₹18 కోట్లు
D. ₹50 కోట్లు
Answer & explanation
Correct: B — ₹32 కోట్లు
ప్రాథమిక లోటు = ద్రవ్య లోటు − వడ్డీ చెల్లింపులు = 50 − 18 = ₹32 కోట్లు. వడ్డీని కలిపితే (68) తప్పు అవుతుంది. ద్రవ్య లోటు ప్రభుత్వం చేయాల్సిన మొత్తం అప్పును సూచిస్తుంది; దానిలో వడ్డీ భాగాన్ని మినహాయిస్తే ప్రాథమిక లోటు వస్తుంది.
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి.
1. ద్రవ్య లోటు ప్రభుత్వం చేయాల్సిన మొత్తం అప్పును సూచిస్తుంది.
2. ప్రాథమిక లోటు ఎల్లప్పుడూ ద్రవ్య లోటు కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది.
3. FRBM రెవెన్యూ లోటు తొలగింపును లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 3 మాత్రమే
ద్రవ్య లోటు = మొత్తం అప్పు అవసరం, FRBM లక్ష్యం రెవెన్యూ లోటు తొలగింపు — ఈ రెండు సరైనవి. ప్రాథమిక లోటు = ద్రవ్య లోటు − వడ్డీ కాబట్టి అది ద్రవ్య లోటు కంటే తక్కువ (లేదా సమానం), ఎక్కువ కాదు. అందువల్ల ప్రవచనం 2 తప్పు.