ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ – PDS నుండి TPDS వరకు (Public Distribution System)
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ – PDS నుండి TPDS వరకు (Public Distribution System) in కనీస మద్దతు ధర & ఆహార భద్రత (MSP & Food Security). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (PDS) లో రేషన్ దుకాణాలను ఏమని పిలుస్తారు?
A. కిసాన్ మండీలు
B. సహకార బ్యాంకులు
C. చౌక ధరల దుకాణాలు (Fair Price Shops)
D. గిడ్డంగి కేంద్రాలు
Answer & explanation
Correct: C — చౌక ధరల దుకాణాలు (Fair Price Shops)
PDS లో రేషన్ దుకాణాలను చౌక ధరల దుకాణాలు (Fair Price Shops) అంటారు; వాటి నిర్వహణ, లబ్ధిదారుల గుర్తింపు, రేషన్ కార్డులు రాష్ట్రాల బాధ్యత. కేంద్రం ధాన్యం సేకరణ, నిల్వ, రవాణా, రాష్ట్రాలకు కేటాయింపు చూస్తుంది.
లక్షిత ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (TPDS) ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
A. 1992
B. 2000
C. 2013
D. 1997 (జూన్)
Answer & explanation
Correct: D — 1997 (జూన్)
లక్షిత ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (TPDS) జూన్ 1997లో ప్రారంభమైంది; ఇందులో కుటుంబాలను BPL, APL గా విభజించారు. 1992లో పునరుద్ధరించిన PDS (RPDS) వచ్చింది. 2000లో అంత్యోదయ అన్న యోజన, 2013లో NFSA వచ్చాయి.
అంత్యోదయ అన్న యోజన (AAY) ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
A. డిసెంబర్ 2000
B. జూన్ 1997
C. సెప్టెంబర్ 2013
D. ఏప్రిల్ 2020
Answer & explanation
Correct: A — డిసెంబర్ 2000
అంత్యోదయ అన్న యోజన డిసెంబర్ 2000లో ప్రారంభమైంది; అత్యంత పేద కుటుంబాలకు నెలకు 35 కిలోల ధాన్యం ఇస్తారు. జూన్ 1997 TPDS ప్రారంభం, సెప్టెంబర్ 2013 NFSA నోటిఫికేషన్, ఏప్రిల్ 2020 PMGKAY ప్రారంభం.
1997 జూన్లో వచ్చిన లక్షిత PDS (TPDS) లో కుటుంబాలను దారిద్ర్య రేఖ దిగువన (BPL), ఎగువన (APL) కుటుంబాలుగా విభజించి లక్ష్యిత లబ్ధిదారులకు సబ్సిడీ ధాన్యం ఇచ్చారు. మిగిలిన విభజనలు TPDS లో లేవు.
వన్ నేషన్ వన్ రేషన్ కార్డ్ (ONORC) ప్రధాన ప్రయోజనం ఎవరికి?
A. వలస కార్మికులకు (దేశంలో ఏ రేషన్ దుకాణంలోనైనా వాటా తీసుకోవచ్చు)
B. పట్టణ వ్యాపారులకు
C. ధనిక కుటుంబాలకు
D. విదేశీ పర్యాటకులకు
Answer & explanation
Correct: A — వలస కార్మికులకు (దేశంలో ఏ రేషన్ దుకాణంలోనైనా వాటా తీసుకోవచ్చు)
ONORC (2019) వలస కార్మికులకు పోర్టబిలిటీ కల్పిస్తుంది; ఆధార్ ఆధారిత బయోమెట్రిక్ (ePoS) ద్వారా దేశంలో ఏ రేషన్ దుకాణంలోనైనా తమ వాటా తీసుకోవచ్చు. మిగిలిన ఎంపికలు ఈ పథకం లబ్ధిదారులు కారు.
RPDS 1992లో, TPDS జూన్ 1997లో, AAY డిసెంబర్ 2000లో, NFSA 2013లో వచ్చాయి; కాబట్టి సరైన క్రమం A, B, C, D. ఇతర క్రమాల్లో TPDS ని RPDS కంటే ముందుగా, లేదా NFSA ని AAY కంటే ముందుగా ఉంచడం తప్పు.
PDS లో కేంద్రం, రాష్ట్రాల బాధ్యతలను జతపరచండి.
1. కేంద్రం
2. రాష్ట్రాలు
A. లబ్ధిదారుల గుర్తింపు, రేషన్ కార్డులు, చౌక ధరల దుకాణాల నిర్వహణ
B. ధాన్యం సేకరణ, నిల్వ, రవాణా, రాష్ట్రాలకు కేటాయింపు
A. 1-A, 2-B
B. రెండూ కేంద్రం బాధ్యత
C. 1-B, 2-A
D. రెండూ రాష్ట్రాల బాధ్యత
Answer & explanation
Correct: C — 1-B, 2-A
కేంద్రం FCI ద్వారా ధాన్యం సేకరణ, నిల్వ, రవాణా, రాష్ట్రాలకు కేటాయింపు చూస్తుంది (B); రాష్ట్రాలు లబ్ధిదారుల గుర్తింపు, రేషన్ కార్డులు, చౌక ధరల దుకాణాల నిర్వహణ చూస్తాయి (A). కాబట్టి 1-B, 2-A. ఇది కేంద్ర-రాష్ట్రాల ఉమ్మడి బాధ్యత కాబట్టి "రెండూ ఒకరిదే" అనడం తప్పు.
C. తప్పుడు లబ్ధిదారుల ఎంపిక (Inclusion/Exclusion errors)
D. రేషన్ కార్డుల డిజిటలీకరణ వల్ల కొత్త లీకేజీలు పెరగడం
Answer & explanation
Correct: D — రేషన్ కార్డుల డిజిటలీకరణ వల్ల కొత్త లీకేజీలు పెరగడం
PDS సమస్యలు లీకేజీలు, బోగస్ కార్డులు, తప్పుడు లబ్ధిదారుల ఎంపిక. రేషన్ కార్డుల డిజిటలీకరణ, ఆధార్ అనుసంధానం ఈ సమస్యలకు పరిష్కారాలుగా చెప్పారు; అది కొత్త లీకేజీలను పెంచదు. అందువల్ల మొదటి ఎంపిక సమస్య కాదు.