GI చట్టం 1999 – నమోదు విధానం & రిజిస్ట్రీ (GI Act 1999)
Free practice MCQs with answers and explanations for GI చట్టం 1999 – నమోదు విధానం & రిజిస్ట్రీ (GI Act 1999) in GI ట్యాగ్లు & హస్తకళలు (GI Tags & Handicrafts). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారతదేశంలో GI రిజిస్ట్రీ ఏ నగరంలో ఉంది?
A. ముంబై
B. ఢిల్లీ
C. చెన్నై
D. హైదరాబాద్
Answer & explanation
Correct: C — చెన్నై
వస్తువుల భౌగోళిక గుర్తింపు చట్టం కింద GI రిజిస్ట్రీ చెన్నైలో ఉంది. అక్కడి అధికారిని ‘రిజిస్ట్రార్ ఆఫ్ జియోగ్రాఫికల్ ఇండికేషన్స్’ అంటారు; దరఖాస్తులు ఇక్కడే నమోదవుతాయి.
GI చట్టం (వస్తువుల భౌగోళిక గుర్తింపు చట్టం) ఏ తేదీ నుండి అమలులోకి వచ్చింది?
A. 15 సెప్టెంబర్ 1999
B. 15 ఆగస్టు 2003
C. 26 జనవరి 2004
D. 15 సెప్టెంబర్ 2003
Answer & explanation
Correct: D — 15 సెప్టెంబర్ 2003
GI చట్టాన్ని పార్లమెంటు 1999లో చేసింది, కానీ అది అమలులోకి వచ్చింది 15 సెప్టెంబర్ 2003 నుండి. ‘చేసింది 1999, అమలు 2003’ అని గుర్తుంచుకోవాలి; ఇతర తేదీలు ఈ చట్టానికి సంబంధించినవి కావు.
GI నమోదు తర్వాత రక్షణ 10 సంవత్సరాలు ఉంటుంది; ఆ తర్వాత ప్రతిసారి 10 ఏళ్లకు పునరుద్ధరించుకోవచ్చు (Renewal). 5, 20, 25 ఏళ్ల కాలాలు ఈ చట్టంలో లేవు. కాబట్టి రక్షణ కాలం, పునరుద్ధరణ నిబంధన రెండింటినీ కలిపి గుర్తుంచుకోవాలి.
D. WTO లోని TRIPS ఒప్పందం ప్రకారం దేశీయ చట్టం చేయాల్సి రావడం
Answer & explanation
Correct: D — WTO లోని TRIPS ఒప్పందం ప్రకారం దేశీయ చట్టం చేయాల్సి రావడం
WTO లోని TRIPS ఒప్పందం ప్రకారం భారత్ తన దేశీయ చట్టం చేయాల్సి వచ్చింది; దాని ఫలితమే 1999 GI చట్టం. UNESCO సమావేశం, సార్క్ ఒప్పందం, ILO తీర్మానం GI చట్టానికి కారణాలు కావు.
GI చట్టం కేంద్ర వాణిజ్య, పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Commerce and Industry) పరిధిలో ఉంది. చేనేత మార్కుల వ్యవహారం వస్త్ర మంత్రిత్వ శాఖ చూస్తుంది; ఇవి రెండింటినీ కలపకూడదు.
GI రిజిస్ట్రీలో నమోదు కోసం దరఖాస్తు చేయడానికి అర్హులు ఎవరు?
A. ఏదైనా ఒక వ్యక్తి మాత్రమే
B. ఉత్పత్తిదారుల సంఘం, సంస్థ లేదా చట్టం ప్రకారం ఏర్పడిన సమూహం
C. విదేశీ కంపెనీలు మాత్రమే
D. పోలీసు శాఖ
Answer & explanation
Correct: B — ఉత్పత్తిదారుల సంఘం, సంస్థ లేదా చట్టం ప్రకారం ఏర్పడిన సమూహం
GI దరఖాస్తును ఉత్పత్తిదారుల సంఘం, సంస్థ లేదా చట్టం ప్రకారం ఏర్పడిన సమూహం చేయవచ్చు, ఎందుకంటే హక్కు సామూహికమైనది. ఉదాహరణకు కొండపల్లి బొమ్మల తయారీదారులు సంఘంగా ఏర్పడి చెన్నై రిజిస్ట్రీకి దరఖాస్తు చేస్తారు.
GI చట్టం గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. చట్టాన్ని 1999లో చేశారు. 2. ఇది 2003 నుండి అమలులోకి వచ్చింది. 3. GI రిజిస్ట్రీ చెన్నైలో ఉంది. 4. రక్షణ 10 ఏళ్లు మాత్రమే, పునరుద్ధరించడం సాధ్యం కాదు.
A. 1, 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మరియు 4 మాత్రమే
C. 1 మరియు 4 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 మరియు 4
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3 మాత్రమే
చట్టం 1999లో చేసి 2003లో అమలులోకి వచ్చింది; రిజిస్ట్రీ చెన్నైలో ఉంది. రక్షణ కాలం 10 ఏళ్లు అయినా ప్రతిసారి 10 ఏళ్లకు పునరుద్ధరించుకోవచ్చు, కాబట్టి 4వ ప్రకటన తప్పు.
కింది సంఘటనలను పాతవి నుండి కొత్తవి వైపు సరైన కాల క్రమంలో అమర్చండి.
A. చట్టం అమలు (2003) → GI చట్టం రూపొందించడం (1999) → డార్జిలింగ్ టీ నమోదు (2004–05)
B. GI చట్టం రూపొందించడం (1999) → చట్టం అమలు (2003) → డార్జిలింగ్ టీ నమోదు (2004–05)
C. డార్జిలింగ్ టీ నమోదు (2004–05) → GI చట్టం రూపొందించడం (1999) → చట్టం అమలు (2003)
D. GI చట్టం రూపొందించడం (1999) → డార్జిలింగ్ టీ నమోదు (2004–05) → చట్టం అమలు (2003)
Answer & explanation
Correct: B — GI చట్టం రూపొందించడం (1999) → చట్టం అమలు (2003) → డార్జిలింగ్ టీ నమోదు (2004–05)
పార్లమెంటు GI చట్టాన్ని 1999లో రూపొందించింది, అది 15 సెప్టెంబర్ 2003న అమలులోకి వచ్చింది, ఆ తర్వాత 2004–05లో డార్జిలింగ్ టీ మొదటి GI ఉత్పత్తిగా నమోదైంది. చట్టం అమలు కాకముందు ఏ ఉత్పత్తినీ నమోదు చేయలేరు కాబట్టి మిగతా వరుసలు తప్పు.
Correct: C — GI చట్టం పరిధి – వస్త్ర మంత్రిత్వ శాఖ
GI చట్టం కేంద్ర వాణిజ్య, పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో ఉంది, వస్త్ర మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో కాదు; వస్త్ర శాఖ హ్యాండ్లూమ్ మార్క్ను చూసుకుంటుంది. మిగతా జతలు సరైనవి: రిజిస్ట్రీ చెన్నై, TRIPS WTOకి చెందినది, WIPO కార్యాలయం జెనీవా.