నక్షత్రాలు – జీవిత చక్రం & కృష్ణబిలం (Life Cycle of Stars)
Free practice MCQs with answers and explanations for నక్షత్రాలు – జీవిత చక్రం & కృష్ణబిలం (Life Cycle of Stars) in విశ్వం & సౌరకుటుంబం (Universe & Solar System). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
నక్షత్రాలు వెలువరించే శక్తికి కారణమైన ప్రక్రియ ఏది?
A. కేంద్రక విచ్ఛిత్తి (యురేనియం విచ్ఛేదనం)
B. రసాయన దహనం
C. కేంద్రక సంలీనం (హైడ్రోజన్ హీలియంగా మారడం)
D. రేడియోధార్మిక క్షయం
Answer & explanation
Correct: C — కేంద్రక సంలీనం (హైడ్రోజన్ హీలియంగా మారడం)
నక్షత్రాల లోపల హైడ్రోజన్ హీలియంగా మారే కేంద్రక సంలీనం (Nuclear Fusion) వల్ల కాంతి, వేడి వెలువడతాయి. కేంద్రక విచ్ఛిత్తి అణు రియాక్టర్లలో జరుగుతుంది; సాధారణ మంటలాంటి రసాయన దహనం నక్షత్రాల శక్తికి కారణం కాదు.
నక్షత్ర ద్రవ్యరాశికి సంబంధించిన పరిమితిని కనుగొని 1983లో నోబెల్ బహుమతి పొందిన భారత సంతతి శాస్త్రవేత్త ఎవరు?
A. సి.వి. రామన్
B. హోమీ జె. భాభా
C. విక్రమ్ సారాభాయ్
D. సుబ్రహ్మణ్యన్ చంద్రశేఖర్
Answer & explanation
Correct: D — సుబ్రహ్మణ్యన్ చంద్రశేఖర్
సుబ్రహ్మణ్యన్ చంద్రశేఖర్ తెల్ల మరుగుజ్జు నక్షత్రాల గరిష్ట ద్రవ్యరాశి పరిమితి (చంద్రశేఖర్ పరిమితి) కనుగొని 1983లో భౌతికశాస్త్ర నోబెల్ పొందారు. సి.వి. రామన్కు 1930లో నోబెల్ వచ్చింది; భాభా, సారాభాయ్ భారత అంతరిక్ష, అణు కార్యక్రమ స్థాపకులు.
సూర్యుని తర్వాత భూమికి అత్యంత దగ్గరి నక్షత్రం ఏది?
A. ప్రాక్సిమా సెంటారీ
B. సిరియస్
C. ధ్రువ నక్షత్రం
D. ఆల్ఫా ఓరియన్
Answer & explanation
Correct: A — ప్రాక్సిమా సెంటారీ
ప్రాక్సిమా సెంటారీ సుమారు 4.2 కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉన్న, సూర్యుని తర్వాత భూమికి అత్యంత దగ్గరి నక్షత్రం. సిరియస్ రాత్రి ఆకాశంలో అత్యంత ప్రకాశవంతమైనది, కానీ అంత దగ్గర కాదు; ధ్రువ నక్షత్రం ఉత్తర దిశను సూచిస్తుంది.
Correct: C — సూర్యుని ద్రవ్యరాశికి సుమారు 1.4 రెట్లు
చంద్రశేఖర్ పరిమితి సూర్యుని ద్రవ్యరాశికి సుమారు 1.4 రెట్లు. ఈ పరిమితి కంటే ఎక్కువ ద్రవ్యరాశి ఉన్న నక్షత్రం తెల్ల మరుగుజ్జుగా నిలవదు. కాబట్టి 14 రెట్లు లేదా భూమి ద్రవ్యరాశి ఆధారిత ఎంపికలు తప్పు.
నక్షత్రాల రంగు, ఉష్ణోగ్రత గురించి సరైన వాక్యం ఏది?
A. ఎరుపు రంగు నక్షత్రాలు అత్యంత వేడివి
B. పసుపు రంగు నక్షత్రాలు అత్యంత వేడివి
C. రంగుకు ఉష్ణోగ్రతతో సంబంధం లేదు
D. నీలం రంగు నక్షత్రాలు అత్యంత వేడివి; ఎరుపు రంగువి తక్కువ వేడివి
Answer & explanation
Correct: D — నీలం రంగు నక్షత్రాలు అత్యంత వేడివి; ఎరుపు రంగువి తక్కువ వేడివి
నక్షత్రాల రంగు ఉష్ణోగ్రతను సూచిస్తుంది: నీలం అత్యంత వేడి, ఎరుపు తక్కువ వేడి. మన సూర్యుడు పసుపు రంగు నక్షత్రం, మధ్యస్థంగా ఉంటాడు. ఎరుపు అత్యంత వేడి అనే భావన సాధారణంగా వచ్చే తప్పు.
భారీ నక్షత్రాలు సూపర్ నోవా పేలుడు తర్వాత ఏ రూపాలుగా మారతాయి?
A. న్యూట్రాన్ నక్షత్రం లేదా కృష్ణబిలం
B. తెల్ల మరుగుజ్జు లేదా రెడ్ జెయింట్
C. నెబ్యులా లేదా ప్రోటోస్టార్
D. తోకచుక్క లేదా గ్రహశకలం
Answer & explanation
Correct: A — న్యూట్రాన్ నక్షత్రం లేదా కృష్ణబిలం
భారీ నక్షత్రాలు రెడ్ సూపర్ జెయింట్ దశ తర్వాత సూపర్ నోవాగా పేలి న్యూట్రాన్ నక్షత్రం లేదా కృష్ణబిలంగా మారతాయి. తెల్ల మరుగుజ్జు సూర్యుని వంటి చిన్న/మధ్యస్థ నక్షత్రాల ముగింపు దశ.
A. నెబ్యులా → రెడ్ జెయింట్ → ప్రధాన దశ → తెల్ల మరుగుజ్జు → కృష్ణబిలం
B. ప్రోటోస్టార్ → నెబ్యులా → ప్రధాన దశ → సూపర్ నోవా → న్యూట్రాన్ నక్షత్రం
C. నెబ్యులా → ప్రోటోస్టార్ → ప్రధాన దశ → రెడ్ జెయింట్ → తెల్ల మరుగుజ్జు
D. ప్రధాన దశ → ప్రోటోస్టార్ → రెడ్ జెయింట్ → నెబ్యులా → తెల్ల మరుగుజ్జు
Answer & explanation
Correct: C — నెబ్యులా → ప్రోటోస్టార్ → ప్రధాన దశ → రెడ్ జెయింట్ → తెల్ల మరుగుజ్జు
సూర్యుని వంటి నక్షత్రం వాయు-ధూళి మేఘమైన నెబ్యులా నుండి ప్రోటోస్టార్గా, తర్వాత హైడ్రోజన్ మండే ప్రధాన దశలోకి, ఆపై రెడ్ జెయింట్గా, చివరకు తెల్ల మరుగుజ్జుగా మారుతుంది. సూపర్ నోవా, న్యూట్రాన్ నక్షత్రం, కృష్ణబిలం భారీ నక్షత్రాల ముగింపు.
కింది వాటిలో "చంద్రశేఖర్ పరిమితి" గురించి తప్పు వాక్యం ఏది?
A. ఇది సూర్యుని ద్రవ్యరాశికి సుమారు 1.4 రెట్లు
B. దీన్ని కనుగొన్నందుకు 1983లో భౌతికశాస్త్ర నోబెల్ వచ్చింది
C. దీన్ని కనుగొన్నవారు సుబ్రహ్మణ్యన్ చంద్రశేఖర్
D. ఈ పరిమితి కంటే ఎక్కువ ద్రవ్యరాశి గల నక్షత్రం తెల్ల మరుగుజ్జుగా స్థిరంగా ఉంటుంది
Answer & explanation
Correct: D — ఈ పరిమితి కంటే ఎక్కువ ద్రవ్యరాశి గల నక్షత్రం తెల్ల మరుగుజ్జుగా స్థిరంగా ఉంటుంది
చంద్రశేఖర్ పరిమితిని మించిన ద్రవ్యరాశి గల నక్షత్రం తెల్ల మరుగుజ్జుగా ఉండలేదు; కాబట్టి "స్థిరంగా ఉంటుంది" అనే వాక్యం తప్పు. పరిమితి సూర్యుని ద్రవ్యరాశికి సుమారు 1.4 రెట్లు, నోబెల్ 1983లో.
నక్షత్రాలు, ఖగోళ వస్తువులపై: 1. సిరియస్ రాత్రి ఆకాశంలో అత్యంత ప్రకాశవంతమైన నక్షత్రం 2. ప్రాక్సిమా సెంటారీ సూర్యుని తర్వాత దగ్గరి నక్షత్రం 3. ధ్రువ నక్షత్రం ఉత్తర దిశను సూచిస్తుంది. సరైనవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
మూడూ సరైనవే. సిరియస్ (Dog Star) రాత్రి ఆకాశంలో అత్యంత ప్రకాశవంతమైనది; ప్రాక్సిమా సెంటారీ సుమారు 4.2 కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉన్న దగ్గరి నక్షత్రం; ధ్రువ నక్షత్రం (Polaris) ఉత్తర దిశను సూచిస్తుంది, దాదాపు కదలనట్లు కనిపిస్తుంది.