Phrasal Verbs

క్రియ (Verb) తర్వాత ఒక ప్రిపోజిషన్ లేదా అడ్వర్బ్ చేరితే వచ్చే కొత్త అర్థం గల క్రియా సమూహాన్ని ఫ్రేజల్ వెర్బ్ (Phrasal Verb) అంటారు. చాలాసార్లు కొత్త అర్థం మూల క్రియ అర్థానికి పూర్తిగా భిన్నంగా ఉంటుంది. అందుకే వీటిని బట్టీ పట్టాలి.

• నిర్మాణం: Verb + Particle (Adverb / Preposition). ఉదా: give + up = give up (మానేయడం).
• అర్థం మారడం: 'look' అంటే చూడటం. కానీ 'look after' అంటే జాగ్రత్తగా చూసుకోవడం. 'put' అంటే పెట్టడం. కానీ 'put off' అంటే వాయిదా వేయడం.
• ప్రధాన రకాలు:
  1. Transitive: వెనుక కర్మ (object) అవసరం. ఉదా: She called off the meeting.
  2. Intransitive: కర్మ అవసరం లేదు. ఉదా: The plane took off.
  3. Separable: కర్మను క్రియ, పార్టికిల్ మధ్యలో పెట్టవచ్చు. ఉదా: turn the offer down / turn down the offer.
  4. Inseparable: కర్మ ఎప్పుడూ చివరనే. ఉదా: look after the child (look the child after అనకూడదు).
• సర్వనామం నియమం: కర్మగా pronoun వస్తే separable క్రియల్లో మధ్యలోనే పెట్టాలి. ఉదా: turn it down (turn down it తప్పు).
• Idiom తో తేడా: ఫ్రేజల్ వెర్బ్ ఎప్పుడూ క్రియతోనే మొదలవుతుంది. Idiom అనేది ఏ రకమైన పదాల సమూహమైనా కావచ్చు.

పరీక్షల్లో అత్యధికంగా అడిగే ఫ్రేజల్ వెర్బ్స్ 'look' తో వచ్చేవే. ప్రతి పార్టికిల్‌తో అర్థం మారుతుంది కాబట్టి జాగ్రత్తగా గుర్తుంచుకోండి.

• look after: జాగ్రత్తగా చూసుకోవడం (take care of). ఉదా: She looks after her old parents.
• look for: వెతకడం (search for). ఉదా: I am looking for my pen.
• look into: విచారణ చేయడం (investigate). ఉదా: The police are looking into the theft.
• look up: డిక్షనరీలో వెతకడం, లేదా మెరుగుపడటం. ఉదా: Look up the word in a dictionary.
• look down on: తక్కువగా చూడటం, తిరస్కారం (despise). ఉదా: Do not look down on the poor.
• look up to: గౌరవించడం (respect, admire). ఉదా: Students look up to their teacher.
• look forward to: ఎదురుచూడటం (await eagerly). దీని తర్వాత verb+ing వస్తుంది. ఉదా: I look forward to meeting you.
• look out: జాగ్రత్త! (be careful). ఉదా: Look out! A car is coming.
• look over: పైపైన పరిశీలించడం (examine quickly).
• look through: ఆసాంతం చదవడం/పరిశీలించడం.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా look down on (తక్కువ చేయడం) మరియు look up to (గౌరవించడం) – 'down' అంటే కిందికి చూపు, 'up' అంటే పైకి చూపు అని ఊహించుకోండి.

'get' చాలా రకాల అర్థాల్లో వాడే క్రియ. దీనితో వచ్చే ఫ్రేజల్ వెర్బ్స్ SSC, బ్యాంకింగ్ పరీక్షల్లో తరచూ వస్తాయి.

• get along (with): ఎవరితోనైనా స్నేహంగా ఉండటం. ఉదా: She gets along well with her colleagues.
• get over: అనారోగ్యం, బాధ నుండి కోలుకోవడం (recover). ఉదా: He got over his illness.
• get up: నిద్ర లేవడం. ఉదా: I get up at 5 a.m.
• get away: తప్పించుకోవడం (escape). ఉదా: The thief got away.
• get through: పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత సాధించడం, పని పూర్తి చేయడం. ఉదా: She got through the exam.
• get by: ఎలాగో నెట్టుకురావడం (manage). ఉదా: He gets by on a small salary.
• get on:
  1. బస్సు, రైలు ఎక్కడం
  2. లేదా పురోగతి సాధించడం. ఉదా: How are you getting on?
• get off: బస్సు, రైలు దిగడం. ఉదా: Get off at the next stop.
• get out: బయటకు వెళ్లడం.
• get back: తిరిగి రావడం, తిరిగి పొందడం.
• get rid of: వదిలించుకోవడం (remove). ఉదా: Get rid of bad habits.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా get on (ఎక్కడం) ↔ get off (దిగడం); get up (లేవడం). పరీక్షల్లో 'get along with' తర్వాత with వస్తుందా అనే చిన్న ప్రశ్నలు వస్తాయి.

'put', 'take' అనే క్రియలతో ఎన్నో ముఖ్యమైన ఫ్రేజల్ వెర్బ్స్ ఏర్పడతాయి. వీటి అర్థాలు గుర్తుంచుకుంటే సినానిమ్స్ ప్రశ్నలకూ ఉపయోగపడతాయి.

• Put తో:
  1. put off: వాయిదా వేయడం (postpone). ఉదా: Never put off today's work till tomorrow.
  2. put up with: సహించడం (tolerate). ఉదా: I cannot put up with this noise.
  3. put out: మంటను ఆర్పడం (extinguish). ఉదా: Firemen put out the fire.
  4. put on: దుస్తులు ధరించడం; బరువు పెరగడం.
  5. put down: అణచివేయడం; రాసుకోవడం.
  6. put forward: సలహా లేదా ప్రతిపాదన ఇవ్వడం (suggest).
  7. put away: దాచిపెట్టడం, సర్దడం.
• Take తో:
  1. take after: తల్లిదండ్రులను పోలి ఉండటం (resemble). ఉదా: He takes after his father.
  2. take off: విమానం గాల్లోకి లేవడం; దుస్తులు తీయడం. ఉదా: The plane took off at 6 a.m.
  3. take over: బాధ్యతలు చేపట్టడం (assume control).
  4. take up: కొత్త అలవాటు/హాబీ మొదలుపెట్టడం. ఉదా: She took up painting.
  5. take in: మోసం చేయడం (deceive); అర్థం చేసుకోవడం.
  6. take to: ఇష్టపడటం మొదలుపెట్టడం.
  7. take back: తిరిగి తీసుకోవడం; మాటను వెనక్కి తీసుకోవడం.

ఈ ఐదు క్రియలతో వచ్చే ఫ్రేజల్ వెర్బ్స్ కూడా పరీక్షల్లో చాలా సార్లు కనిపిస్తాయి. ఒక్కో క్రియకు 3–4 ముఖ్యమైనవి చూద్దాం.

• Make:
  1. make up = కల్పించడం, లేదా తగాదా తర్వాత కలిసిపోవడం
  2. make out = అర్థం చేసుకోవడం, స్పష్టంగా చూడటం.
• Break:
  1. break down: యంత్రం పనిచేయకపోవడం. ఉదా: The car broke down.
  2. break out: యుద్ధం, అగ్ని, వ్యాధి అకస్మాత్తుగా మొదలవడం. ఉదా: A fire broke out.
  3. break up: విడిపోవడం, ముగియడం.
  4. break in / break into: బలవంతంగా లోపలికి ప్రవేశించడం.
• Call:
  1. call off: రద్దు చేయడం (cancel). ఉదా: The match was called off due to rain.
  2. call for: డిమాండ్ చేయడం, అవసరం కావడం.
  3. call on: సందర్శించడం (visit).
  4. call up: ఫోన్ చేయడం, లేదా సైన్యానికి పిలవడం.
• Turn:
  1. turn down = తిరస్కరించడం (reject)
  2. turn up = కనిపించడం, వచ్చి చేరడం
  3. turn out = ఫలితంగా తేలడం.
• Run:
  1. run out of = అయిపోవడం (ఉదా: run out of money)
  2. run into = అనుకోకుండా కలవడం
  3. run over = వాహనం ఎక్కించడం
  4. run away = పారిపోవడం.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా break out (అకస్మాత్తుగా మొదలు) ≠ break down (పనిచేయకపోవడం). ఈ రెండింటి మధ్య గందరగోళం పరీక్షల్లో ఎక్కువ.

పైన చెప్పినవి కాకుండా పరీక్షల్లో తరచూ వచ్చే మరికొన్ని ఫ్రేజల్ వెర్బ్స్ ఇవి. చివరలో ప్రశ్నలు సాల్వ్ చేసే చిట్కాలు కూడా ఉన్నాయి.

• give up: వదిలేయడం (quit). give in: లొంగిపోవడం (surrender).
• bring up: పిల్లలను పెంచడం. bring about: కారణమవడం (cause). bring out: ప్రచురించడం (publish).
• carry on: కొనసాగించడం. carry out: అమలు చేయడం (execute).
• set off / set out: ప్రయాణం మొదలుపెట్టడం. set up: స్థాపించడం (establish).
• hold on: కాసేపు ఆగడం (wait). hold up: ఆలస్యం చేయడం, లేదా దోచుకోవడం.
• cut down: తగ్గించడం (reduce). fall out: గొడవ పడటం.
• come across: అనుకోకుండా దొరకడం. come up with: ఆలోచన తట్టడం, పరిష్కారం చెప్పడం.
• go through: క్షుణ్ణంగా పరిశీలించడం, లేదా అనుభవించడం. pass away: మరణించడం.

సాల్వ్ చేసే చిట్కాలు

• ముందు వాక్యం సందర్భం (context) చదివి సరైన అర్థం ఊహించండి.
• ఒకే క్రియతో ఉన్న ఆప్షన్లలో పార్టికిల్ మాత్రమే మారుతుంది. వాక్యానికి సరిపోయే అర్థం చూడండి.
• 'look forward to', 'object to', 'used to' తర్వాత to ప్రిపోజిషన్ కాబట్టి verb+ing వాడాలి.