Free practice MCQs with answers and explanations for విపత్తు నిర్వహణ చక్రం (Disaster Management Cycle) (విపత్తు భావనలు (Disaster Concepts)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Correct: A — ప్రతిస్పందన (Response)
విపత్తు జరుగుతున్నప్పుడు లేదా వెంటనే చేసే అత్యవసర సహాయ చర్యలను ప్రతిస్పందన అంటారు. ఉపశమనం, సంసిద్ధత విపత్తుకు ముందు చేసే చర్యలు కాగా, పునర్నిర్మాణం విపత్తు తర్వాత జరిగే పునరుద్ధరణ దశలో భాగం.
Revise related study notesCorrect: B — విపత్తుకు ముందు (Pre-disaster)
ఉపశమనం, సంసిద్ధత రెండూ విపత్తు రాకముందే చేసే ముందస్తు చర్యలు. విపత్తు సమయంలో జరిగేది ప్రతిస్పందన; విపత్తు తర్వాత జరిగేది పునరుద్ధరణ (పునరావాసం, పునర్నిర్మాణం). ఈ మూడు కాలాల విభజన పరీక్షల్లో తరచూ అడుగుతారు.
Revise related study notesCorrect: C — నివారణ (Prevention)
నివారణ అంటే నష్టమే జరగకుండా పూర్తిగా అడ్డుకోవడం. కానీ భూకంపం వంటి హజార్డ్స్‌ను ఆపలేము కాబట్టి వాటి విషయంలో నష్టాన్ని తగ్గించే ఉపశమనంపై దృష్టి పెడతారు. ప్రతిస్పందన, పునరావాసం విపత్తు జరిగిన తర్వాతి చర్యలు.
Revise related study notesCorrect: D — IMD (భారత వాతావరణ శాఖ)
తుఫాను, భారీ వర్షం, వడగాలుల హెచ్చరికలు ఇచ్చేది IMD. INCOIS సునామీ, సముద్ర స్థితి హెచ్చరికలు ఇస్తుంది; CWC వరద అంచనాలు ఇస్తుంది; NCS (జాతీయ భూకంప శాస్త్ర కేంద్రం) భూకంపాలను పర్యవేక్షిస్తుంది.
Revise related study notesCorrect: A — INCOIS
సునామీ హెచ్చరికలు ఇచ్చేది హైదరాబాద్‌లోని INCOIS (భారత జాతీయ సముద్ర సమాచార సేవా కేంద్రం). IMD తుఫానులకు, GSI కొండచరియల పటాలకు సంబంధించినవి. NIDM శిక్షణ, పరిశోధనా సంస్థ మాత్రమే, హెచ్చరికలు ఇవ్వదు.
Revise related study notesCorrect: B — నిర్మాణాత్మక (Structural)
భౌతికంగా నిర్మించే భవనాలు, కట్టలు, షెల్టర్లు, డ్యాములు నిర్మాణాత్మక ఉపశమన చర్యలు. భూ వినియోగ ప్రణాళిక, భవన నిబంధనలు, చట్టాలు, అవగాహన, బీమా వంటివి నిర్మాణేతర చర్యలు.
Revise related study notesCorrect: C — పునరావాసం, పునర్నిర్మాణం
పునరుద్ధరణ = పునరావాసం (Rehabilitation) + పునర్నిర్మాణం (Reconstruction). ఉపశమనం, సంసిద్ధత విపత్తుకు ముందు చర్యలు; హెచ్చరిక, తరలింపు ప్రతిస్పందనకు చెందినవి. అందుకే ఇతర జతలు సరికావు.
Revise related study notesCorrect: D — గోల్డెన్ అవర్ (Golden Hour)
ప్రమాదం తర్వాత మొదటి గంటలో వైద్య సహాయం అందితే ప్రాణాలు ఎక్కువగా నిలుస్తాయి కాబట్టి దాన్ని "గోల్డెన్ అవర్" అంటారు. మిగిలిన పేర్లు విపత్తు నిర్వహణలో వాడే పదాలు కావు. ఇది ప్రతిస్పందన దశకు సంబంధించిన భావన.
Revise related study notesCorrect: A — సెండాయ్ ఫ్రేమ్‌వర్క్
విపత్తు తర్వాత తిరిగి కట్టేటప్పుడు తదుపరి విపత్తును తట్టుకునేలా బలంగా నిర్మించాలనే సూత్రం సెండాయ్ ఫ్రేమ్‌వర్క్ (2015–2030) లోనిది. యోకోహామా (1994) నివారణ, సంసిద్ధతపై మొదటి మార్గదర్శకాలు ఇచ్చింది; IDNDR 1990–99 దశాబ్దం.
Revise related study notesCorrect: B — ప్రధానమంత్రి
DM చట్టం ప్రకారం NDMA అధ్యక్షుడు ప్రధానమంత్రి. కేంద్ర హోం కార్యదర్శి అధ్యక్షత వహించేది జాతీయ కార్యనిర్వాహక కమిటీ (NEC)కి; కేబినెట్ కార్యదర్శి అధ్యక్షత వహించేది జాతీయ సంక్షోభ నిర్వహణ కమిటీ (NCMC)కి.
Revise related study notes