1. TS: ట్యాంక్ బండ్పై సద్దుల బతుకమ్మ వేడుకలు — తొమ్మిది రోజుల పూల పండుగ ముగింపు (18 అక్టోబర్)
ఏమిటి?
తెలంగాణ సాంస్కృతిక గుర్తింపైన పూల పండుగ బతుకమ్మ వేడుకలు 10–18 అక్టోబర్ 2026 వరకు రాష్ట్రవ్యాప్తంగా జరిగాయి; చివరి రోజైన సద్దుల బతుకమ్మను 18 అక్టోబర్న ఘనంగా నిర్వహించారు. హైదరాబాద్లో సచివాలయం ఎదుట ఉన్న అమరవీరుల స్మారక కేంద్రం నుంచి ట్యాంక్ బండ్ వరకు మహా బతుకమ్మ ఊరేగింపు, కళాకారుల ప్రదర్శనలు, బాణసంచా, లేజర్ షో జరిగాయి; బతుకమ్మలను హుస్సేన్ సాగర్ వద్ద నిమజ్జనం చేశారు.
'బతుకమ్మ' అంటే 'బతుకు' + 'అమ్మ' — గౌరీ దేవిని ఆరాధించే పండుగ. మహిళలు తంగేడు, గునుగు వంటి సీజనల్ పూలను గోపురాకారంలో పొరలుగా పేర్చి, పైన పసుపుతో చేసిన గౌరమ్మను ఉంచి, చుట్టూ చేరి పాటలు పాడుతూ ఆడతారు. తొమ్మిది రోజుల పండుగ ఎంగిలిపూల బతుకమ్మతో మొదలై సద్దుల బతుకమ్మతో ముగుస్తుంది; 2014లో రాష్ట్ర ఏర్పాటు తర్వాత దీన్ని రాష్ట్ర పండుగగా అధికారికంగా నిర్వహిస్తున్నారు.
ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?
బతుకమ్మ మహిళల సామూహిక భాగస్వామ్యం, ప్రకృతి ఆరాధన, తెలంగాణ జానపద సంస్కృతిని ప్రతిబింబిస్తుంది. రాష్ట్ర స్థాయి వేడుకలు పర్యాటకాన్ని, స్థానిక కళాకారులకు ఉపాధిని ప్రోత్సహిస్తాయి.
ముఖ్య విషయాలు
- 2026 వేడుకలు:
- 10–18 అక్టోబర్
- సద్దుల బతుకమ్మ — 18 అక్టోబర్.
- హైదరాబాద్ వేడుక:
- అమరవీరుల స్మారక కేంద్రం నుంచి ట్యాంక్ బండ్ వరకు ఊరేగింపు
- హుస్సేన్ సాగర్ వద్ద నిమజ్జనం.
- పేరు అర్థం: బతుకు + అమ్మ — గౌరీ దేవి ఆరాధన.
- మొదటి రోజు:
- ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ
- చివరి రోజు: సద్దుల బతుకమ్మ.
- ప్రధాన పూలు: తంగేడు (రాష్ట్ర పుష్పం), గునుగు మొదలైనవి.
- రాష్ట్ర పండుగ హోదా: 2014 నుంచి అధికారిక రాష్ట్ర పండుగ.
- తెలంగాణ రాష్ట్ర చిహ్నాలు:
- పుష్పం — తంగేడు
- వృక్షం — జమ్మి
- పక్షి — పాలపిట్ట
- జంతువు — జింక.
సులభమైన ఉదాహరణ
ఒక గ్రామంలో మహిళలు తొమ్మిది రోజులు రోజుకో రకం నైవేద్యంతో బతుకమ్మ ఆడి, చివరి రోజు పెద్ద బతుకమ్మను చెరువులో నిమజ్జనం చేసి, సద్దులు (రకరకాల అన్నాలు) పంచుకుంటారు — అదే సద్దుల బతుకమ్మ.
తాజా మార్పు
18 అక్టోబర్ 2026: హైదరాబాద్ ట్యాంక్ బండ్పై సద్దుల బతుకమ్మ వేడుకలతో తొమ్మిది రోజుల బతుకమ్మ పండుగ ముగింపు.
బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-19
2. NCC లిమిటెడ్ (నాగార్జున కన్స్ట్రక్షన్ కంపెనీ) వ్యవస్థాపకుడు, పద్మశ్రీ డా. ఎ.వి.ఎస్. రాజు కన్నుమూత
ఏమిటి?
నాగార్జున కన్స్ట్రక్షన్ కంపెనీ (NCC లిమిటెడ్) వ్యవస్థాపకుడు, చైర్మన్ ఎమెరిటస్ డా. అల్లూరి వెంకట సత్యనారాయణ రాజు (ఎ.వి.ఎస్. రాజు) 89 ఏళ్ల వయసులో 13 అక్టోబర్ 2026న హైదరాబాద్లో కన్నుమూశారు. 1956లో వ్యాపార జీవితం ప్రారంభించిన ఆయన 1978లో నాగార్జున కన్స్ట్రక్షన్ కంపెనీని స్థాపించారు; ఇది భవనాలు, రహదారులు, నీటిపారుదల, విద్యుత్ వంటి మౌలిక సదుపాయాల రంగంలో దేశంలోని ప్రముఖ సంస్థల్లో ఒకటిగా ఎదిగింది.
వాణిజ్యం–పరిశ్రమల రంగంలో సేవలకు కేంద్ర ప్రభుత్వం 2010లో పద్మశ్రీతో సత్కరించింది. బిల్డర్స్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియా జీవిత సాఫల్య పురస్కారం (2006), ఆచార్య నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయం గౌరవ డి.లిట్ (2008) అందుకున్నారు. ఆయన కవిగానూ గుర్తింపు పొందారు.
ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?
తెలుగు రాష్ట్రాల నుంచి జాతీయ స్థాయి మౌలిక సదుపాయాల సంస్థను నిర్మించిన పారిశ్రామికవేత్తగా ఆయన జీవితం యువ వ్యవస్థాపకులకు ప్రేరణ. పరీక్షల్లో 'ఇటీవల మరణించిన ప్రముఖులు' విభాగంలో ఇలాంటి ప్రశ్నలు తరచూ వస్తాయి.
ముఖ్య విషయాలు
- పూర్తి పేరు: డా. అల్లూరి వెంకట సత్యనారాయణ రాజు (ఎ.వి.ఎస్. రాజు).
- మరణం:
- 13 అక్టోబర్ 2026, హైదరాబాద్
- వయసు 89.
- సంస్థ: నాగార్జున కన్స్ట్రక్షన్ కంపెనీ (NCC లిమిటెడ్) — 1978లో స్థాపన.
- పద్మశ్రీ: 2010 (వాణిజ్యం–పరిశ్రమలు).
- ఇతర గౌరవాలు:
- BAI జీవిత సాఫల్య పురస్కారం (2006)
- ఆచార్య నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయం గౌరవ డి.లిట్ (2008).
- ఇతర తెలుగు మౌలిక సంస్థలు: GMR (జి.ఎం. రావు), MEIL (పి.పి. రెడ్డి), GVK (జి.వి. కృష్ణారెడ్డి).
సులభమైన ఉదాహరణ
చిన్న కాంట్రాక్టు పనులతో మొదలుపెట్టిన ఒక వ్యక్తి దశాబ్దాల కృషితో దేశవ్యాప్తంగా రహదారులు, భవనాలు నిర్మించే సంస్థగా దాన్ని తీర్చిదిద్దితే — అది ఎ.వి.ఎస్. రాజు ప్రస్థానానికి దగ్గరగా ఉంటుంది.
తాజా మార్పు
13 అక్టోబర్ 2026: NCC లిమిటెడ్ వ్యవస్థాపకుడు, పద్మశ్రీ డా. ఎ.వి.ఎస్. రాజు హైదరాబాద్లో కన్నుమూత.
బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-19