Science, Technology & Defence – Current Affairs · 7 Oct 2026

అణు విద్యుత్ ఉత్పత్తి అణు ఇంధన శాఖ (DAE) పరిధిలో ఉంటుంది; భారత్‌లో అణు విద్యుత్ కేంద్రాలను న్యూక్లియర్ పవర్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్ (NPCIL) నిర్వహిస్తోంది. NTPC (నేషనల్ థర్మల్ పవర్ కార్పొరేషన్) 1975లో స్థాపితమైన ప్రభుత్వ రంగ విద్యుత్ సంస్థ.

NTPC ఇప్పుడు అణు విద్యుత్ రంగంలోకి విస్తరిస్తోంది: మధ్యప్రదేశ్, బిహార్, ఒడిశాలో మూడు గ్రీన్‌ఫీల్డ్ స్థలాలను గుర్తించింది. NTPC–NPCIL సంయుక్త సంస్థ ASHVINI ద్వారా రాజస్థాన్ మహి బాన్స్‌వారా ప్రాజెక్టు ప్రణాళికలో ఉంది.

శిలాజ ఇంధనాలపై ఆధారం తగ్గించి నికర-సున్నా లక్ష్యానికి అణు విద్యుత్ తోడ్పడుతుంది. అణు సంస్థలు, ప్రాజెక్టు ప్రదేశాలు ఇంధన అంశాల్లో అడుగుతారు.

జ్ఞాపకం ట్రిక్: 30 GW లక్ష్యం, 14 రాష్ట్రాలు, 2047; ASHVINI = NTPC + NPCIL జంట సంస్థ; మహి బాన్స్‌వారా 2,800 MW.

NTPC అణు విస్తరణలో మధ్యప్రదేశ్, బిహార్, ఒడిశాలో మూడు గ్రీన్‌ఫీల్డ్ స్థలాలను గుర్తించింది. 2047 నాటికి 14 రాష్ట్రాల్లో 30 GW అణు సామర్థ్యం లక్ష్యం కాగా ASHVINI (49:51) రాజస్థాన్ మహి బాన్స్‌వారా 2,800 MW ప్రాజెక్టు చేపడుతోంది.

🔗 సంబంధిత నోట్స్ (Related Notes):

సెర్చ్ అండ్ రెస్క్యూ ఎక్సర్‌సైజ్ (SAREX) సముద్రంలో ప్రమాదంలో ఉన్న నౌకలు, వ్యక్తులను రక్షించే సన్నద్ధతను పరీక్షించే విన్యాసం. భారత కోస్ట్ గార్డ్ (చట్టం 1978) దేశ సముద్ర శోధన-రక్షణ సమన్వయ సంస్థగా ఉంది. సముద్ర SAR కన్వెన్షన్ 1979 (IMO) అంతర్జాతీయ ఆధారం.

SAREX-2026 ఒడిశాలోని పారాదీప్ తీరంలో కోస్ట్ గార్డ్ నేతృత్వంలో జరిగిన బహుళజాతి విన్యాసం; 24వ NMSAR బోర్డు సమావేశంతో కలిపి నిర్వహించారు. ఇది ద్వైవార్షిక కార్యక్రమం.

హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో అంతర్జాతీయ సహకారం పెరిగి సముద్ర ప్రమాదాల్లో ప్రాణనష్టం తగ్గుతుంది. రక్షణ, భద్రత విన్యాసాల వివరాలు కరెంట్ అఫైర్స్‌లో ఉపయోగపడతాయి.

సముద్రంలో ఒక ఓడ మునిగిపోతుంటే దాని డిస్ట్రెస్ బీకన్ సంకేతాన్ని ఉపగ్రహం పట్టుకుని ఖచ్చితమైన స్థానం చెబుతుంది, దాంతో కోస్ట్ గార్డ్ వెంటనే చేరుకుంటుంది.

SAREX-2026 పారాదీప్ తీరంలో కోస్ట్ గార్డ్ నేతృత్వంలో జరిగిన బహుళజాతి విన్యాసం; 24వ NMSAR బోర్డు సమావేశంతో కలిసి నిర్వహించారు. ఇందులో ISRO MEOLUT ఆధారిత డిస్ట్రెస్ బీకన్ స్థాన నిర్ధారణ పరీక్ష జరిగింది; భారత SRR 4.6 మిలియన్ చ.కి.మీ.

🔗 సంబంధిత నోట్స్ (Related Notes):