సమకాలీన పరిణామాలు: కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు మరియు సమాఖ్య వ్యవస్థ · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for సమకాలీన పరిణామాలు: కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు మరియు సమాఖ్య వ్యవస్థ (జాతీయ అంశాలు (National Affairs)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
GST కౌన్సిల్ గురించి సరికాని వాక్యం ఏది?
A. నిర్ణయాలకు సాధారణ మెజారిటీ సరిపోతుంది
B. అధ్యక్షుడు కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి
C. కేంద్రానికి 1/3 ఓట్ల వెయిటేజీ
D. ఇది ఆర్టికల్ 279A ప్రకారం ఏర్పడింది
Answer & explanation
Correct: A — నిర్ణయాలకు సాధారణ మెజారిటీ సరిపోతుంది
GST కౌన్సిల్ నిర్ణయాలకు 3/4 వెయిటెడ్ మెజారిటీ అవసరం, సాధారణ మెజారిటీ కాదు. అధ్యక్షుడు కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి, కేంద్రానికి 1/3, రాష్ట్రాలకు 2/3 వెయిటేజీ, ఆధారం ఆర్టికల్ 279A కాబట్టి ఈ మూడు వాక్యాలు సరైనవి.
ఈ క్రింది వాటిలో రాజ్యాంగంలో ఆర్టికల్ ఆధారం లేని (రాజ్యాంగేతర) సంస్థ ఏది?
A. GST కౌన్సిల్
B. ఆర్థిక సంఘం
C. అంతర్రాష్ట్ర మండలి
D. జాతీయ అభివృద్ధి మండలి (NDC)
Answer & explanation
Correct: D — జాతీయ అభివృద్ధి మండలి (NDC)
జాతీయ అభివృద్ధి మండలి (NDC) 1952లో ఏర్పడిన రాజ్యాంగేతర సంస్థ. GST కౌన్సిల్ ఆర్టికల్ 279Aకి, ఆర్థిక సంఘం ఆర్టికల్ 280కి, అంతర్రాష్ట్ర మండలి ఆర్టికల్ 263కి ఆధారంగా ఉన్నాయి.
A. 11వ షెడ్యూల్ – 18 అంశాలు; 12వ షెడ్యూల్ – 29 అంశాలు
B. 11వ షెడ్యూల్ – 29 అంశాలు; 12వ షెడ్యూల్ – 29 అంశాలు
C. 11వ షెడ్యూల్ – 29 అంశాలు; 12వ షెడ్యూల్ – 18 అంశాలు
D. 11వ షెడ్యూల్ – 18 అంశాలు; 12వ షెడ్యూల్ – 18 అంశాలు
Answer & explanation
Correct: C — 11వ షెడ్యూల్ – 29 అంశాలు; 12వ షెడ్యూల్ – 18 అంశాలు
పంచాయతీలకు సంబంధించిన 11వ షెడ్యూల్‌లో 29 అంశాలు, పురపాలక సంస్థలకు సంబంధించిన 12వ షెడ్యూల్‌లో 18 అంశాలు ఉన్నాయి. 73వ సవరణ పంచాయతీలను (భాగం IX), 74వ సవరణ పురపాలక సంస్థలను (భాగం IXA) ఏర్పాటు చేసింది; సంఖ్యలను తారుమారు చేస్తే సమాధానం తప్పవుతుంది.
పూంఛీ కమిషన్ సిఫార్సులకు సంబంధించి కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) గవర్నర్ పదవీకాలం ఐదేళ్లు స్థిరంగా ఉండాలి. 2) గవర్నర్‌ను అభిశంసన పద్ధతిలో తొలగించాలి. 3) 'స్థానిక అత్యవసర పరిస్థితుల'కు ఆర్టికల్ 355, 356లో పరిమిత ఉపయోగం ఉండాలి. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 1, 2 మరియు 3
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మరియు 3
పూంఛీ కమిషన్ మూడు సూచనలూ చేసింది: గవర్నర్ పదవీకాలం ఐదేళ్లు స్థిరంగా ఉండాలి, తొలగింపు అభిశంసన పద్ధతిలో జరగాలి, స్థానిక అత్యవసర పరిస్థితులకు ఆర్టికల్ 355, 356ను పరిమితంగా వాడాలి. ఇది 2007లో నియమితమై 2010లో నివేదిక ఇచ్చింది.
సర్కారియా కమిషన్ సిఫార్సులకు సంబంధించి సరికాని వాక్యం ఏది?
A. ఆర్టికల్ 356ను మొదటి అస్త్రంగా ఉపయోగించాలి
B. శాశ్వత అంతర్రాష్ట్ర మండలి ఏర్పాటు చేయాలి
C. ఉమ్మడి జాబితా అంశాల్లో రాష్ట్రాలతో సంప్రదింపులు జరపాలి
D. గవర్నర్ నియామకంలో ముఖ్యమంత్రిని సంప్రదించాలి
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 356ను మొదటి అస్త్రంగా ఉపయోగించాలి
సర్కారియా కమిషన్ ఆర్టికల్ 356ను చివరి అస్త్రంగా మాత్రమే ఉపయోగించాలని చెప్పింది, మొదటి అస్త్రంగా కాదు. మిగతా మూడు సిఫార్సులు (శాశ్వత అంతర్రాష్ట్ర మండలి, ఉమ్మడి జాబితాలో సంప్రదింపులు, గవర్నర్ నియామకంలో సీఎం సంప్రదింపు) కమిషన్ చేసినవే.
ఒకే దేశం – ఒకే ఎన్నిక అంశంపై కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) ఉన్నత స్థాయి కమిటీ 2023 సెప్టెంబర్‌లో ఏర్పడింది. 2) కమిటీ నివేదిక 2024 మార్చిలో వచ్చింది. 3) తదుపరి రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు 2024 డిసెంబర్‌లో పార్లమెంటులో ప్రవేశపెట్టారు. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మరియు 3
నోట్స్ ప్రకారం కమిటీ 2023 సెప్టెంబర్‌లో నియమితమైంది, నివేదిక 2024 మార్చిలో ఇచ్చింది, ఆ తర్వాత రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లును 2024 డిసెంబర్‌లో పార్లమెంటులో ప్రవేశపెట్టారు. మూడు వాక్యాలూ సరైనవి; కమిటీ అధ్యక్షుడు రామ్‌నాథ్ కోవింద్.
A. ఆర్టికల్ 261 – ఒక రాష్ట్ర పత్రాలకు ఇతర రాష్ట్రాల్లో గుర్తింపు
B. ఆర్టికల్ 263 – అంతర్రాష్ట్ర మండలి ఏర్పాటు
C. ఆర్టికల్ 262 – అంతర్రాష్ట్ర మండలి
D. ఆర్టికల్ 131 – రాష్ట్రాల మధ్య వివాదాలపై సుప్రీంకోర్టు ఒరిజినల్ అధికార పరిధి
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 262 – అంతర్రాష్ట్ర మండలి
ఆర్టికల్ 262 అంతర్రాష్ట్ర నదీ జలాల వివాదాల పరిష్కారానికి సంబంధించినది; అంతర్రాష్ట్ర మండలి ఆర్టికల్ 263లో ఉంది. కాబట్టి మొదటి జత తప్పు. 261 (పూర్తి విశ్వాసం, గౌరవం), 131 (సుప్రీంకోర్టు ఒరిజినల్ అధికారం) జతలు సరైనవి.
ఈ క్రింది కేసులను కాలక్రమంలో అమర్చండి: 1) పంజాబ్ గవర్నర్ బిల్లుల కేసు 2) ఎస్.ఆర్. బొమ్మై 3) నబమ్ రెబియా 4) రామేశ్వర్ ప్రసాద్
A. 2, 3, 4, 1
B. 2, 4, 3, 1
C. 4, 2, 3, 1
D. 2, 4, 1, 3
Answer & explanation
Correct: B — 2, 4, 3, 1
ఎస్.ఆర్. బొమ్మై (1994), రామేశ్వర్ ప్రసాద్ (2006, బీహార్ శాసనసభ రద్దు రాజ్యాంగ విరుద్ధం), నబమ్ రెబియా (2016, అరుణాచల్ గవర్నర్ అధికారాలపై పరిమితులు), పంజాబ్ గవర్నర్ బిల్లుల కేసు (2023) అనేది సరైన క్రమం.
ఆర్థిక సంబంధాలపై కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) GST వల్ల నష్టపోయిన రాష్ట్రాలకు ఐదేళ్లు (జూన్ 2022 వరకు) పరిహారం ఇచ్చారు. 2) NITI ఆయోగ్ 2015లో ప్రణాళికా సంఘం స్థానంలో వచ్చింది. 3) రాష్ట్రాలు రుణాలు తీసుకోవడంపై ఆర్టికల్ 293 పరిమితులు ఉన్నాయి. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
మూడు వాక్యాలూ నోట్స్‌కు అనుగుణంగా సరైనవి: GST పరిహారం ఐదేళ్లు (జూన్ 2022 వరకు), NITI ఆయోగ్ 2015లో ప్రణాళికా సంఘం (1950) స్థానంలో ఏర్పడింది, రాష్ట్రాల రుణాలపై ఆర్టికల్ 293, FRBM చట్టాలు పరిమితులు విధిస్తాయి.
డీలిమిటేషన్‌కు సంబంధించి కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) 84వ సవరణ (2001) ప్రకారం 2026 తర్వాత తొలి జనగణన వరకు లోక్‌సభ సీట్ల సంఖ్య స్థిరం. 2) జనాభా నియంత్రణ చేసిన దక్షిణ రాష్ట్రాలు సీట్లు కోల్పోతాయనే ఆందోళన ఉంది. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మాత్రమే
B. 2 మాత్రమే
C. రెండూ తప్పు
D. 1 మరియు 2 రెండూ
Answer & explanation
Correct: D — 1 మరియు 2 రెండూ
రెండు వాక్యాలూ సరైనవి: 84వ సవరణ 2026 తర్వాత తొలి జనగణన వరకు సీట్ల సంఖ్యను స్థిరంగా ఉంచింది; జనాభా తగ్గించిన దక్షిణ రాష్ట్రాలకు పునర్విభజనతో సీట్లు తగ్గి రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం తగ్గుతుందనే ఆందోళన సమాఖ్య చర్చలో ఉంది.