కరెంట్ అఫైర్స్ (Current Affairs) / సూచీలు మరియు నివేదికలు (Indices & Reports)

అంతర్జాతీయ సంస్థల నివేదికలు (Reports by International Organisations)

UN, ప్రపంచ బ్యాంకు, IMF, WTO, WEF, WHO, FAO, UNEP వంటి సంస్థలు ప్రచురించే ముఖ్య నివేదికలు, వాటి పేర్లు – జతలుగా.

6 notes 60 questions

Notes in this chapter

  1. 1ఐక్యరాజ్యసమితి సంస్థలు – వాటి నివేదికలు (UN Agencies & Reports)Read notePractice 11
  2. 2ప్రపంచ బ్యాంకు, IMF నివేదికలు (World Bank & IMF Reports)Read notePractice 11
  3. 3WTO, WEF, OECD నివేదికలు (WTO, WEF & OECD Reports)Read notePractice 10
  4. 4వాతావరణ, పర్యావరణ నివేదికలు – IPCC, UNEP, WMO (Climate Reports)Read notePractice 10
  5. 5ఆరోగ్య, ఆహార, కార్మిక నివేదికలు – WHO, FAO, ILO (Health & Labour Reports)Read notePractice 9
  6. 6భద్రత, మానవ హక్కులు, అసమానత నివేదికలు (SIPRI, Amnesty, Oxfam)Read notePractice 9
By ExamBadi

1. ఐక్యరాజ్యసమితి సంస్థలు – వాటి నివేదికలు (UN Agencies & Reports)

ఐక్యరాజ్యసమితి (UN) కింద ఉన్న ఏజెన్సీలు ఏటా నివేదికలు విడుదల చేస్తాయి. 'ఏ నివేదిక – ఏ సంస్థ' అనే జతలు పరీక్షల్లో చాలా తరచుగా వస్తాయి.

ముఖ్య విషయాలు

  • UNDP (అభివృద్ధి కార్యక్రమం): మానవాభివృద్ధి నివేదిక (Human Development Report – HDR). కేంద్రం న్యూయార్క్.
  • UNICEF: ప్రపంచ పిల్లల స్థితి నివేదిక (State of the World's Children). UNICEF 1946లో ఏర్పడింది.
  • UNFPA (జనాభా నిధి): ప్రపంచ జనాభా స్థితి నివేదిక (State of World Population).
  • UNESCO:
    1. గ్లోబల్ ఎడ్యుకేషన్ మానిటరింగ్ నివేదిక
    2. ప్రధాన కార్యాలయం పారిస్.
  • UNCTAD:
    1. ప్రపంచ పెట్టుబడి నివేదిక (World Investment Report), వాణిజ్యం, అభివృద్ధి నివేదిక
    2. కేంద్రం జెనీవా.
  • UN-Habitat:
    1. ప్రపంచ నగరాల నివేదిక
    2. కేంద్రం నైరోబీ.
  • UNHCR:
    1. శరణార్థుల గ్లోబల్ ట్రెండ్స్ నివేదిక
    2. కేంద్రం జెనీవా.
  • UNODC:
    1. ప్రపంచ మాదక ద్రవ్యాల నివేదిక (World Drug Report)
    2. కేంద్రం వియన్నా.
  • UN ఆర్థిక, సామాజిక వ్యవహారాల శాఖ (UN DESA): ప్రపంచ జనాభా అంచనాలు (World Population Prospects).

గుర్తుంచుకునే చిట్కా UNDP – మానవ అభివృద్ధి; UNICEF – పిల్లలు; UNFPA – జనాభా; UNCTAD – పెట్టుబడి.

2. ప్రపంచ బ్యాంకు, IMF నివేదికలు (World Bank & IMF Reports)

ప్రపంచ బ్యాంకు (World Bank), అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి (IMF) రెండింటి కేంద్ర కార్యాలయం వాషింగ్టన్ డి.సి. (అమెరికా). వీటి నివేదికలు ఆర్థిక కరెంట్ అఫైర్స్‌లో ముఖ్యం.

ముఖ్య విషయాలు

  • ప్రపంచ బ్యాంకు నివేదికలు:
    1. ప్రపంచ అభివృద్ధి నివేదిక (World Development Report)
    2. గ్లోబల్ ఎకనామిక్ ప్రాస్పెక్ట్స్ (Global Economic Prospects) – సంవత్సరానికి రెండుసార్లు (జనవరి, జూన్)
    3. వలసలు, అభివృద్ధి సంక్షిప్త నివేదిక (Migration and Development Brief)
    4. లాజిస్టిక్స్ పనితీరు సూచీ (LPI)
    5. డూయింగ్ బిజినెస్ నివేదిక (2021లో నిలిపివేశారు)
  • IMF నివేదికలు:
    1. ప్రపంచ ఆర్థిక దృక్పథం (World Economic Outlook – WEO) – ఏప్రిల్, అక్టోబర్‌లలో
    2. గ్లోబల్ ఫైనాన్షియల్ స్టెబిలిటీ రిపోర్ట్
    3. ఫిస్కల్ మానిటర్ (Fiscal Monitor)
    4. ఆర్టికల్ IV సంప్రదింపు నివేదికలు (సభ్య దేశాలతో)
  • స్థాపన:
    1. IMF, ప్రపంచ బ్యాంకు బ్రెట్టన్ వుడ్స్ సమావేశం (1944) ఫలితంగా ఏర్పడ్డాయి
    2. 1945 డిసెంబర్‌లో అమలులోకి వచ్చాయి.
  • ప్రత్యేక హక్కులు:
    1. IMF లో 'ప్రత్యేక డ్రాయింగ్ హక్కులు (SDR)' ఉంటాయి
    2. దీనిని 'పేపర్ గోల్డ్' అంటారు.

సులభమైన ఉదాహరణ

WEO ప్రపంచ ఆర్థిక వృద్ధి అంచనాల రిపోర్ట్ కార్డు లాంటిది; ప్రతి దేశ GDP వృద్ధి అంచనాలు అందులో ఉంటాయి.

3. WTO, WEF, OECD నివేదికలు (WTO, WEF & OECD Reports)

వాణిజ్యం, ఆర్థిక వేదికలు, అభివృద్ధి సహకార సంస్థలు విడుదల చేసే నివేదికలు పరీక్షల్లో వస్తూనే ఉంటాయి.

ముఖ్య విషయాలు

  • WTO (ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ):
    1. 1 జనవరి 1995లో ఏర్పడింది
    2. ప్రధాన కార్యాలయం జెనీవా. నివేదికలు: ప్రపంచ వాణిజ్య నివేదిక (World Trade Report), ప్రపంచ సుంకాల ప్రొఫైల్స్ (World Tariff Profiles). WTO కి ముందు GATT (1947) ఉండేది.
  • WEF (వరల్డ్ ఎకనామిక్ ఫోరం):
    1. 1971లో క్లాస్ ష్వాబ్ స్థాపించారు
    2. కేంద్రం కోలోన్ (జెనీవా). నివేదికలు:
  • గ్లోబల్ రిస్క్స్ రిపోర్ట్ (Global Risks Report)
  • గ్లోబల్ జెండర్ గ్యాప్ రిపోర్ట్
  • ఫ్యూచర్ ఆఫ్ జాబ్స్ రిపోర్ట్
  • ప్రయాణ, పర్యాటక అభివృద్ధి సూచీ
  • OECD (ఆర్థిక సహకార, అభివృద్ధి సంస్థ):
    1. ప్రధాన కార్యాలయం పారిస్. నివేదికలు: OECD ఎకనామిక్ అవుట్‌లుక్
    2. PISA (Programme for International Student Assessment) – 15 ఏళ్ల విద్యార్థుల సామర్థ్యాల పరీక్ష, ప్రతి మూడేళ్లకు.
  • ఇంటర్నేషనల్ ఎనర్జీ ఏజెన్సీ (IEA):
    1. ప్రధాన కార్యాలయం పారిస్
    2. వరల్డ్ ఎనర్జీ అవుట్‌లుక్ ప్రచురిస్తుంది.
  • OPEC:
    1. ప్రధాన కార్యాలయం వియన్నా
    2. వరల్డ్ ఆయిల్ అవుట్‌లుక్ ప్రచురిస్తుంది.

గుర్తుంచుకునే చిట్కా WTO, WEF = జెనీవా; OECD, IEA, UNESCO = పారిస్; OPEC, UNODC = వియన్నా.

4. వాతావరణ, పర్యావరణ నివేదికలు – IPCC, UNEP, WMO (Climate Reports)

వాతావరణ మార్పులపై అంతర్జాతీయ నివేదికలు ఇచ్చే సంస్థలు, వాటి నివేదికల పేర్లు పర్యావరణ, కరెంట్ అఫైర్స్ రెండింటిలోనూ ముఖ్యం.

ముఖ్య విషయాలు

  • IPCC (ప్రభుత్వాంతర వాతావరణ మార్పుల ప్యానెల్):
    1. 1988లో WMO, UNEP కలిసి స్థాపించాయి
    2. కేంద్రం జెనీవా.
  • ఇది అంచనా నివేదికలు (Assessment Reports) విడుదల చేస్తుంది.
  • ఆరవ అంచనా నివేదిక (AR6) 2021-23 మధ్య విడుదలైంది
  • సంశ్లేషణ నివేదిక 2023 మార్చిలో.
  • 2007 నోబెల్ శాంతి బహుమతి ఐపీసీసీ, అల్ గోర్ లకు సంయుక్తంగా వచ్చింది.
  • UNEP:
    1. ఉద్గారాల అంతరం నివేదిక (Emissions Gap Report), అనుసరణ అంతరం నివేదిక, గ్లోబల్ ఎన్విరాన్‌మెంట్ అవుట్‌లుక్
    2. కేంద్రం నైరోబీ (కెన్యా).
  • WMO (ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ):
    1. ప్రపంచ వాతావరణ స్థితి నివేదిక (State of the Global Climate)
    2. కేంద్రం జెనీవా.
  • FAO:
    1. ప్రపంచ అడవుల స్థితి (State of the World's Forests)
    2. ప్రపంచ అటవీ వనరుల అంచనా
    3. కేంద్రం రోమ్.
  • IUCN:
    1. రెడ్ లిస్ట్ (అంతరించే జాతులు)
    2. కేంద్రం గ్లాండ్ (స్విట్జర్లాండ్).
  • WWF: లివింగ్ ప్లానెట్ నివేదిక.
  • UNCCD: ఎడారీకరణ నివారణ సంస్థ (కేంద్రం బాన్, జర్మనీ).

5. ఆరోగ్య, ఆహార, కార్మిక నివేదికలు – WHO, FAO, ILO (Health & Labour Reports)

ఆరోగ్యం, ఆహారం, ఉపాధి రంగాల్లో అంతర్జాతీయ సంస్థలు ఇచ్చే నివేదికలను కూడా జతలుగా గుర్తుంచుకోవాలి.

ముఖ్య విషయాలు

  • WHO (ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ):
    1. 7 ఏప్రిల్ 1948లో ఏర్పడింది (ప్రపంచ ఆరోగ్య దినోత్సవం ఏప్రిల్ 7)
    2. కేంద్రం జెనీవా.
  • ప్రపంచ ఆరోగ్య గణాంకాలు (World Health Statistics)
  • ప్రపంచ క్షయ నివేదిక (Global TB Report)
  • ప్రపంచ మలేరియా నివేదిక (World Malaria Report)
  • FAO (ఆహార, వ్యవసాయ సంస్థ):
    1. 1945లో ఏర్పడింది
    2. కేంద్రం రోమ్.
  • ప్రపంచంలో ఆహార భద్రత, పోషణ స్థితి నివేదిక (SOFI)
  • ఆహార ఔట్‌లుక్
  • ILO (అంతర్జాతీయ కార్మిక సంస్థ):
    1. 1919లో ఏర్పడింది
    2. కేంద్రం జెనీవా
    3. 1969లో నోబెల్ శాంతి బహుమతి వచ్చింది.
  • ప్రపంచ ఉపాధి, సామాజిక అవుట్‌లుక్ (World Employment and Social Outlook)
  • ఇండియా ఎంప్లాయ్‌మెంట్ రిపోర్ట్ (ILO, IHD కలిసి)
  • ప్రపంచ బ్యాంకు: పేదరికంపై నివేదికలు.
  • UN విమెన్: మహిళల ప్రగతి నివేదిక.
  • యునెస్కో: అక్షరాస్యత, విద్యపై గ్లోబల్ మానిటరింగ్ నివేదిక.

సులభమైన ఉదాహరణ

WHO ఆరోగ్యాన్ని, FAO పంటలు–ఆహారాన్ని, ILO పనిచేసే వారి పరిస్థితిని పరీక్షించే డాక్టర్లు లాంటివి.

  • ఇతర సంస్థలు:
    1. UNAIDS (HIV/AIDS నివేదికలు, కేంద్రం జెనీవా), ప్రపంచ ఆహార కార్యక్రమం WFP (కేంద్రం రోమ్
    2. 2020 నోబెల్ శాంతి బహుమతి పొందింది).

6. భద్రత, మానవ హక్కులు, అసమానత నివేదికలు (SIPRI, Amnesty, Oxfam)

కొన్ని స్వచ్ఛంద, పరిశోధన సంస్థలు కూడా అంతర్జాతీయ స్థాయిలో నివేదికలు ఇస్తాయి. ఇవి ఐక్యరాజ్యసమితి సంస్థలు కావు కానీ పరీక్షల్లో ముఖ్యమైనవి.

ముఖ్య విషయాలు

  • SIPRI (స్టాక్‌హోమ్ అంతర్జాతీయ శాంతి పరిశోధన సంస్థ):
    1. స్వీడన్ కేంద్రం
    2. సైనిక వ్యయం, ఆయుధ బదిలీలు, అణ్వాయుధాల నిల్వలపై ఏటా నివేదిక (SIPRI Yearbook) ఇస్తుంది.
  • అమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్ (Amnesty International):
    1. మానవ హక్కుల సంస్థ
    2. 1961లో స్థాపన
    3. కేంద్రం లండన్. 1977 నోబెల్ శాంతి బహుమతి పొందింది.
  • హ్యూమన్ రైట్స్ వాచ్: న్యూయార్క్ కేంద్రంగా ప్రపంచ నివేదిక ఇస్తుంది.
  • ఆక్స్‌ఫామ్ (Oxfam):
    1. అసమానత్వంపై నివేదిక
    2. దావోస్ సమావేశాల సమయంలో విడుదలవుతుంది.
  • ట్రాన్స్‌పరెన్సీ ఇంటర్నేషనల్: అవినీతి అవగాహన సూచీ.
  • రిపోర్టర్స్ వితౌట్ బోర్డర్స్: పత్రికా స్వేచ్ఛ సూచీ.
  • ప్రపంచ నిరాశ్రయుల అంతర్గత స్థానభ్రంశ నివేదిక (IDMC): జెనీవా కేంద్రంగా పనిచేసే సంస్థ.
  • ఇంటర్నేషనల్ రెడ్ క్రాస్ (ICRC):
    1. జెనీవా
    2. హెన్రీ డునాంట్ స్థాపకుడు
    3. 1901 మొదటి నోబెల్ శాంతి బహుమతి పొందారు.
  • ప్రపంచ ఆర్థిక అసమానత:
    1. అసమానత నివేదికలను కొన్ని సంస్థలు ఇస్తాయి
    2. ఇవి సంస్థల అంచనాలే, అధికారిక ప్రభుత్వ గణాంకాలు కావు అని గుర్తుంచుకోండి.