వాతావరణ సదస్సులు – COP (Climate Summits) · Practice MCQs

Correct: B — పారిస్‌లో దేశాలు తమ లక్ష్యాలు తామే నిర్ణయించుకుంటాయి; క్యోటోలో పై నుండి విధించారు

పారిస్ ఒప్పందంలో ప్రతి దేశం NDC రూపంలో తన లక్ష్యాన్ని స్వయంగా నిర్ణయించుకుంటుంది, క్యోటోలో లక్ష్యాలు అభివృద్ధి చెందిన దేశాలపై విధించారు. క్యోటో 1997 నాటిది, పారిస్ 2015 నాటిది, అందువల్ల కాలక్రమం తప్పుగా చెప్పిన ఎంపిక సరికాదు. పారిస్‌లో అభివృద్ధి చెందిన దేశాల ఆర్థిక సాయం నిబంధన ఉంది.

Correct: A — ఆర్టికల్ 6

పారిస్ ఒప్పందంలో ఆర్టికల్ 6 కార్బన్ మార్కెట్లు, దేశాల మధ్య సహకారాన్ని, ఆర్టికల్ 8 నష్టం–హానిని వివరిస్తాయి. COP29 బాకులో ఆర్టికల్ 6 నియమాలు ఖరారయ్యాయి. ఆర్టికల్ 2, 15 ఈ అంశాలకు చెందినవిగా నోట్స్‌లో లేవు, కాబట్టి సరైన సమాధానం ఆర్టికల్ 6.

Correct: A — COP28 (2023)

ప్రపంచ సమీక్ష ప్రతి ఐదేళ్లకు ప్రపంచ పురోగతిని అంచనా వేస్తుంది; మొదటిది దుబాయ్ COP28 (2023)లో పూర్తయింది. COP21 (2015) ఒప్పందం ఆమోదించిన సదస్సు, COP26 (2021) గ్లాస్గో ఒప్పంద సదస్సు, COP29 (2024) 300 బిలియన్ డాలర్ల లక్ష్యం సదస్సు.

Correct: D — శిలాజ ఇంధనాల నుండి దశలవారీగా దూరం జరగడం (transition away)

COP28లో శిలాజ ఇంధనాల నుండి దశలవారీగా దూరం జరగడం (transition away)పై ఒప్పందం కుదిరింది. తక్షణ నిషేధం విధించలేదు. 'పరిష్కారం లేని బొగ్గు విద్యుత్ దశలవారీ తగ్గింపు (phase down)' అనేది ముందు COP26 గ్లాస్గోలో వచ్చిన నిర్ణయం, దాన్ని COP28 నిర్ణయంతో కలపకూడదు.

Correct: C — నష్టం, హాని నిధి ఏర్పాటు

COP27 షర్మ్ ఎల్ షేక్‌లో నష్టం, హాని నిధి ఏర్పాటుకు ఒప్పందం కుదిరింది; ఆ నిధిని COP28లో ప్రారంభించారు. కార్బన్ మార్కెట్ నియమాలు, 300 బిలియన్ డాలర్ల లక్ష్యం COP29 (బాకు, 2024) ఫలితాలు; మొదటి ప్రపంచ సమీక్ష COP28 (2023)లో పూర్తయింది.

Correct: B — 2035 నాటికి ఏటా 300 బిలియన్ డాలర్లు

COP29లో NCQG కింద 2035 నాటికి ఏటా 300 బిలియన్ డాలర్ల వాతావరణ నిధి లక్ష్యం ఖరారైంది. 2020 నాటికి ఏటా 100 బిలియన్ డాలర్ల హామీ కోపెన్‌హాగెన్ (2009) నాటిది. 500 GW శిలాజేతర సామర్థ్యం, 2070 నికర శూన్యం భారత్ పంచామృత లక్ష్యాలు.

Correct: B — 45%

నవీకరించిన NDC (2022)లో 2030 నాటికి ఉద్గార తీవ్రత 45% తగ్గింపు, సంచిత విద్యుత్ సామర్థ్యంలో 50% శిలాజేతర వనరులు లక్ష్యాలు. 33–35% తగ్గింపు 2015 INDC లక్ష్యం; 50% అనేది శిలాజేతర సామర్థ్యానికి సంబంధించిన సంఖ్య, తీవ్రత తగ్గింపుది కాదు.

Correct: A — గురుగ్రామ్ (భారత్)

ISA ప్రధాన కార్యాలయం భారత్‌లోని గురుగ్రామ్‌లో ఉంది; దాన్ని 30 నవంబర్ 2015న పారిస్‌లో మోదీ, ఫ్రాన్స్ అధ్యక్షుడు ఒలాండ్ కలిసి ప్రారంభించారు. ప్రారంభ వేదిక పారిస్ అయినా ప్రధాన కార్యాలయం గురుగ్రామ్. నైరోబి UNEP కేంద్రం కాగా, అబుదాబి ISA కార్యాలయం కాదు.

Correct: D — 2019 UN వాతావరణ చర్య సదస్సు

CDRIని భారత్ 2019 UN వాతావరణ చర్య సదస్సులో ప్రారంభించింది. 2015 పారిస్ సదస్సులో ప్రారంభమైనది ISA. 2021 గ్లాస్గోలో పంచామృతం ప్రకటన జరిగింది. 2009 కోపెన్‌హాగెన్‌లో BASIC గ్రూప్ ఏర్పడింది. ఈ సంస్థలను సందర్భాలతో జతచేసి గుర్తుంచుకోవాలి.

Correct: C — బాసెల్ ఒప్పందం (1989)

బాసెల్ ఒప్పందం (1989) ప్రమాదకర వ్యర్థాల సరిహద్దు రవాణాను నియంత్రిస్తుంది. స్టాక్‌హోమ్ ఒప్పందం (2001) దీర్ఘకాలం నిలిచే సేంద్రీయ కాలుష్య కారకాలను (POPs), మినమాటా (2013) పాదరసాన్ని, CITES (1973) అరుదైన జీవజాతుల అంతర్జాతీయ వాణిజ్యాన్ని నియంత్రిస్తాయి.