అనువంశికత & పరిసరాలు (Heredity & Environment) · Practice MCQs

Correct: D — సుసంపన్న వాతావరణం (Enriched environment)

అనేక ఉద్దీపనలు, అవకాశాలు ఉండే సుసంపన్న వాతావరణం మేధోవికాసాన్ని పెంచుతుంది. ప్రేమ, ఉద్దీపన లేని వంచిత వాతావరణం వికాసాన్ని అడ్డుకుంటుంది. అందువల్ల బిడ్డకు ఆటలు, సంభాషణ, అవకాశాలు కల్పించడం మేధోవికాసానికి అవసరం.

Correct: A — వికాసాన్ని అడ్డుకుంటుంది

ప్రేమ, ఉద్దీపన లేని వంచిత వాతావరణం వికాసాన్ని అడ్డుకుంటుంది; సుసంపన్న వాతావరణం మాత్రం వికాసాన్ని పెంచుతుంది. కాబట్టి సరైన ఎంపిక 'అడ్డుకుంటుంది'. ప్రేమ లోపించిన వాతావరణంలో పెరిగిన పిల్లల్లో మేధో, భావోద్వేగ వికాసాలు రెండూ దెబ్బతింటాయి.

Correct: B — రూసో; ప్రకృతికి ప్రాధాన్యం

రూసో పిల్లలు సహజంగా మంచివారని చెప్పి ప్రకృతికి (సహజ స్వభావానికి) ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. లాక్, వాట్సన్ పరిసరాల ప్రాధాన్యతను నమ్మినవారు. సమాజం పిల్లలను చెడగొడుతుందనే భావనలో సహజ స్వభావమే మంచిదనే నమ్మకం ఉంది.

Correct: C — జన్యువులు ఒక పరిధిని నిర్ణయిస్తాయి, పరిసరాలు ఆ పరిధిలో ఎక్కడికి చేరాలో నిర్ణయిస్తాయి

ప్రతిచర్య పరిధిలో జన్యువులు సామర్థ్య పరిమితిని (పరిధిని) నిర్ణయిస్తే, పరిసరాలు ఆ పరిధిలో వ్యక్తి ఎక్కడికి చేరుకుంటాడో నిర్ణయిస్తాయి. ఇది ప్రకృతి–పోషణ చర్చకు ఆధునిక సమన్వయ ఆలోచన.

Correct: D — వికాసం అనువంశికత, పరిసరాల పరస్పర చర్య ఫలితం

ఆధునిక అభిప్రాయం ప్రకారం ఒకటి లేకుండా మరొకటి పనిచేయదు; అనువంశికత సామర్థ్య పరిమితి, పరిసరాలు ఆ సామర్థ్యాన్ని ఎంతవరకు వాడుకుంటామో నిర్ణయిస్తాయి. ఒకే కారణమని చెప్పే ఎంపికలు పాత వాదాలు.

Correct: A — ఏకయుగ్మజ కవలలు

ఏకయుగ్మజ కవలలు ఒకే జైగోట్ రెండుగా విడిపోవడం వల్ల ఎల్లప్పుడూ ఒకే లింగంలో ఉంటారు. ద్వియుగ్మజ కవలలు రెండు వేర్వేరు అండాల నుండి పుడతారు కాబట్టి లింగం ఒకటే కావచ్చు లేదా వేరు.

Correct: B — 1920

నోట్స్ ప్రకారం 1920లో పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని మిడ్నాపూర్ ప్రాంతంలో కనుగొన్నారని చెబుతారు. 1869 గాల్టన్ 'Hereditary Genius' ప్రచురించిన సంవత్సరం. కమల–అమల కేసు 20వ శతాబ్దం ఆరంభంలో బయటపడింది, గాల్టన్ గ్రంథం కంటే చాలా తరువాత.

Correct: C — బాల్యంలో మానవ పరిసరాలు లేకపోతే సాధారణ మానవ వికాసం జరగదు

వీరు మనుషుల మధ్య పెంచినా భాష, ప్రవర్తన నేర్చుకోవడం చాలా నెమ్మదిగా జరిగింది; అంటే అనువంశికత ఉన్నా, ముఖ్యంగా బాల్యంలో, సరైన మానవ పరిసరాలు లేకపోతే సాధారణ వికాసం జరగదు. ప్రారంభ బాల్యం 'కీలక కాలం' లాంటిది.

Correct: D — సరైన అవకాశాలు, సమృద్ధి కార్యక్రమాలు (enrichment)

అనువంశికంగా ప్రతిభ ఉన్న పిల్లలకు సరైన అవకాశాలు, enrichment కార్యక్రమాలు ఇస్తే ప్రతిభ వికసిస్తుంది. ప్రతిభ ఉన్నా అవకాశాలు లేకపోతే అది వృథా అవుతుంది. అందుకే జన్యు సామర్థ్యానికి తగిన పరిసరాలు కల్పించడం ఉపాధ్యాయ బాధ్యత.

Correct: A — అలాంటి ముద్ర వేయకూడదు

ఎవరినీ 'అనువంశికంగా తెలివి తక్కువవారు' అని ముద్ర వేయకూడదు; ఇది నైతిక బాధ్యత. పరిసరాలు అనువంశిక సామర్థ్యాన్ని చాలావరకు వెలికితీయగలవు కాబట్టి నిరాశ వద్దు.