భాషా వికాసం (Language Development) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భాషా వికాసం (Language Development) (శిశు వికాసం (Child Development)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
'అమ్మ వచ్చింది' అనే వాక్యంలో పదాలను వాక్యంగా కూర్చే నియమాలను అధ్యయనం చేసే విభాగం ఏది?
A. ధ్వనిశాస్త్రం (Phonology)
B. వ్యావహారిక శాస్త్రం (Pragmatics)
C. పద నిర్మాణ శాస్త్రం (Morphology)
D. వాక్య నిర్మాణ శాస్త్రం (Syntax)
Answer & explanation
Correct: D — వాక్య నిర్మాణ శాస్త్రం (Syntax)
పదాలను వాక్యాలుగా కూర్చే నియమాలు (వ్యాకరణం) వాక్య నిర్మాణ శాస్త్రం (Syntax) కిందకు వస్తాయి. ఫోనాలజీ శబ్దాలను, మార్ఫాలజీ పద నిర్మాణాన్ని, ప్రాగ్మాటిక్స్ సందర్భానికి తగిన భాషా వినియోగాన్ని చూస్తాయి.
సందర్భానికి తగినట్టు, ఎవరితో ఎలా మాట్లాడాలో తెలుసుకుని భాష వాడే నైపుణ్యాన్ని ఏమంటారు?
A. వ్యావహారిక శాస్త్రం (Pragmatics)
B. అర్థ శాస్త్రం (Semantics)
C. ధ్వనిశాస్త్రం (Phonology)
D. వాక్య నిర్మాణ శాస్త్రం (Syntax)
Answer & explanation
Correct: A — వ్యావహారిక శాస్త్రం (Pragmatics)
ప్రాగ్మాటిక్స్ అంటే సందర్భాన్ని బట్టి భాషను సముచితంగా వాడటం, ఉదా: పెద్దలతో మర్యాదగా మాట్లాడటం. సెమాంటిక్స్ కేవలం పదాలు, వాక్యాల అర్థాన్ని పరిశీలిస్తుంది, వాడే సందర్భాన్ని కాదు.
B. ఏ భాషలో పెరిగే బిడ్డకైనా ఒకేలా ఉంటుంది, చెవిటి పిల్లల్లో ఆలస్యం లేదా తగ్గుతుంది
C. మాతృభాషను బట్టి పూర్తిగా భిన్నంగా మొదలవుతుంది
D. 12 నెలల తర్వాత మాత్రమే మొదలవుతుంది
Answer & explanation
Correct: B — ఏ భాషలో పెరిగే బిడ్డకైనా ఒకేలా ఉంటుంది, చెవిటి పిల్లల్లో ఆలస్యం లేదా తగ్గుతుంది
బబ్లింగ్ ప్రారంభంలో అన్ని భాషల పిల్లల్లో ఒకేలా ఉంటుంది; వినికిడి లేని పిల్లల్లో అది ఆలస్యమవుతుంది లేదా తగ్గుతుంది, ఎందుకంటే వినడం దానికి ఆధారం. క్రమంగా మాతృభాష శబ్దాలకే పరిమితమవుతుంది.
వేలు చూపడం, చేయి ఊపడం వంటి సంజ్ఞలు భాషా వికాసంలో ఎప్పుడు మొదలవుతాయి?
A. పూర్తి వాక్యాలు వచ్చిన తర్వాత
B. పాఠశాల వయసులో
C. పదాలకు ముందే
D. టెలిగ్రాఫిక్ దశ తర్వాత
Answer & explanation
Correct: C — పదాలకు ముందే
సంజ్ఞలు (gestures) పదాలకు ముందే మొదలై భావ వ్యక్తీకరణకు తొలి సాధనాలవుతాయి. కాబట్టి పూర్తి వాక్యాలు, పాఠశాల వయసు, టెలిగ్రాఫిక్ దశ తర్వాత అనే ఎంపికలు కాలక్రమంలో సరికావు.
భాషకు పూర్వపు (Prelinguistic) దశలను సరైన క్రమంలో అమర్చినది ఏది?
A. ఏడుపు → కూత → బబ్లింగ్
B. కూత → ఏడుపు → బబ్లింగ్
C. బబ్లింగ్ → కూత → ఏడుపు
D. ఏడుపు → బబ్లింగ్ → కూత
Answer & explanation
Correct: A — ఏడుపు → కూత → బబ్లింగ్
పుట్టినప్పటి నుండే ఏడుపు ఉంటుంది, సుమారు 6 వారాల నుండి కూత, సుమారు 6 నెలల నుండి బబ్లింగ్. కాబట్టి ఏడుపు → కూత → బబ్లింగ్ సరైన క్రమం, మిగతావి కాలక్రమానికి విరుద్ధం.
ఏడాది బిడ్డ 'బాల్' అంటే 'బాల్ కావాలి' అని అర్థం. ఇది ఏ దశ?
A. ద్విపద దశ
B. టెలిగ్రాఫిక్ దశ
C. కూత దశ
D. హోలోఫ్రాస్టిక్ దశ
Answer & explanation
Correct: D — హోలోఫ్రాస్టిక్ దశ
ఒక్క పదంతో వాక్యం అర్థం చెప్పడం (12–18 నెలలు) హోలోఫ్రాస్టిక్ దశ లక్షణం. ద్విపద దశలో 'బాల్ ఇవ్వు' వంటి రెండు పదాలు, టెలిగ్రాఫిక్ దశలో ఇంకా ఎక్కువ పదాలు వాడతారు.
'అమ్మ రా', 'పాప అన్నం' వంటి రెండు పదాల కలయికలు సుమారు ఏ వయసులో కనిపిస్తాయి?
A. సుమారు 6–8 నెలలు
B. సుమారు 3–4 సంవత్సరాలు
C. సుమారు 18–24 నెలలు
D. సుమారు 6 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: C — సుమారు 18–24 నెలలు
ద్విపద దశ సుమారు 18–24 నెలల మధ్య ఉంటుంది. 6–8 నెలలు బబ్లింగ్ కాలం, 3–4 ఏళ్లకు పూర్తి వాక్యాలు, ప్రశ్నలు వాడతారు. ఏక పద దశ తర్వాత వచ్చే ఈ దశలో బిడ్డ రెండు పదాలను కలిపి భావాన్ని స్పష్టంగా చెప్పగలుగుతాడు, ఉదా: 'పాప అన్నం' అంటే 'పాపకు అన్నం కావాలి'.
బిడ్డ 'పలికే పదాల కంటే అర్థం చేసుకునే పదాలు ఎక్కువ' అనే విషయం దేన్ని సూచిస్తుంది?
A. వ్యక్తీకరణ గ్రహణం కంటే ముందు ఉంటుంది
B. గ్రహణ శక్తి వ్యక్తీకరణ కంటే ముందు ఉంటుంది
C. పిల్లలు ఏమీ అర్థం చేసుకోరు
D. భాష నేర్చుకోవడంలో వినికిడి అవసరం లేదు
Answer & explanation
Correct: B — గ్రహణ శక్తి వ్యక్తీకరణ కంటే ముందు ఉంటుంది
బిడ్డ చెప్పే పదాల కంటే అర్థం చేసుకునే పదాలు ఎల్లప్పుడూ ఎక్కువ, అంటే గ్రహణం (comprehension) వ్యక్తీకరణకు ముందు నడుస్తుంది. ఇది LSRW లో 'వినడం' ముందు ఉండటంతో సరిపోతుంది.
స్కిన్నర్ ప్రకారం మొదట చిన్న ప్రయత్నాలనూ బలపరచి క్రమంగా సరైన పదాల వైపు నడిపించే ప్రక్రియ ఏది?
A. సార్వత్రిక వ్యాకరణం
B. ముద్రణ
C. ఆకృతీకరణ (Shaping)
D. సమతౌల్యీకరణ
Answer & explanation
Correct: C — ఆకృతీకరణ (Shaping)
ఆకృతీకరణలో లక్ష్య ప్రవర్తనకు దగ్గరగా వచ్చిన ప్రతి చిన్న ప్రయత్నాన్ని బలపరచి సరైన పదం వైపు నడిపిస్తారు. సార్వత్రిక వ్యాకరణం చామ్స్కీ భావన, ముద్రణ లోరెంజ్ భావన, సమతౌల్యీకరణ పియాజే భావన.
భాషా వికాసంలో 'పోషణ (Nurture)' కీలకమని ఏ సిద్ధాంతం నొక్కి చెబుతుంది?
A. చామ్స్కీ నేటివిస్ట్ సిద్ధాంతం
B. స్కిన్నర్ ప్రవర్తనావాద సిద్ధాంతం
C. పియాజే పరిపక్వత సిద్ధాంతం
D. కోల్బర్గ్ నైతిక సిద్ధాంతం
Answer & explanation
Correct: B — స్కిన్నర్ ప్రవర్తనావాద సిద్ధాంతం
స్కిన్నర్ భాషను పరిసరాల నుండి అనుకరణ, బలపరచడం ద్వారా నేర్చుకునేదిగా చూశాడు, అందుకే పోషణకు ప్రాధాన్యం. చామ్స్కీ సహజ సామర్థ్యాన్ని (nature) నొక్కి చెప్పాడు.