రుద్రదేవుడు – కాకతీయ స్వాతంత్ర్యం & వేయి స్తంభాల గుడి (Rudradeva / Prataparudra I)
Free practice MCQs with answers and explanations for రుద్రదేవుడు – కాకతీయ స్వాతంత్ర్యం & వేయి స్తంభాల గుడి (Rudradeva / Prataparudra I) in కాకతీయులు (Kakatiyas). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
కాకతీయులను పూర్తి స్వతంత్ర రాజ్యంగా ప్రకటించిన రాజు ఎవరు?
A. మొదటి బేతరాజు
B. మహాదేవుడు
C. గణపతిదేవుడు
D. రుద్రదేవుడు
Answer & explanation
Correct: D — రుద్రదేవుడు
రెండో ప్రోలరాజు కుమారుడు రుద్రదేవుడు (సుమారు 1158–1195) కాకతీయులను పూర్తి స్వతంత్ర రాజ్యంగా ప్రకటించాడు; కాబట్టి స్వతంత్ర రాజ్య స్థాపకుడు. మహాదేవుడు ఆయన తమ్ముడు; గణపతిదేవుడు మహాదేవుడి కుమారుడు.
వేయి స్తంభాల గుడి (రుద్రేశ్వరాలయం) హనుమకొండలో రుద్రదేవుడు 1163లో కట్టించాడు. పాలంపేటలో రామప్ప ఆలయం ఉంది; ఘనపురంలో కోటగుళ్లు ఉన్నాయి; ఓరుగల్లు కోట కాకతీయ తోరణాలకు ప్రసిద్ధి.
రుద్రదేవుడు సంస్కృతంలో 'నీతిసారం' రాశాడని చెబుతారు. నృత్త రత్నావళి జాయప సేనాని; ప్రతాపరుద్రీయం విద్యానాథుడు; బసవ పురాణం పాల్కురికి సోమనాథుడి రచన. కాబట్టి రుద్రదేవుడి రచనగా నీతిసారం మాత్రమే చెప్పబడింది.
C. రుద్రదేవుడి విజయాలను, స్వతంత్ర పాలనను తెలియజేసే కాకతీయ స్వాతంత్ర్యానికి ప్రధాన ఆధారం
D. నాయంకర విధానం వివరణ
Answer & explanation
Correct: C — రుద్రదేవుడి విజయాలను, స్వతంత్ర పాలనను తెలియజేసే కాకతీయ స్వాతంత్ర్యానికి ప్రధాన ఆధారం
వేయి స్తంభాల గుడిలోని హనుమకొండ శాసనం (1163) రుద్రదేవుడి విజయాలను, స్వతంత్ర పాలనను తెలియజేస్తుంది; కాకతీయ స్వాతంత్ర్యానికి ప్రధాన ఆధారం ఇదే. రుద్రమదేవి మరణం చందుపట్ల శాసనంతో, అభయ హామీ మోటుపల్లి శాసనంతో ముడిపడి ఉంది.
D. త్రికూటాలయం – శివుడు, విష్ణువు, సూర్యుడికి మూడు గర్భగుడులు
Answer & explanation
Correct: D — త్రికూటాలయం – శివుడు, విష్ణువు, సూర్యుడికి మూడు గర్భగుడులు
వేయి స్తంభాల గుడి (రుద్రేశ్వరాలయం) త్రికూటాలయం – శివ, విష్ణు, సూర్యులకు మూడు గర్భగుడులు ఉంటాయి; నక్షత్రాకారపు పీఠం, నంది విగ్రహం ప్రసిద్ధం. ఇది ఏకశిలా లేదా గుహాలయం కాదు.
A. దేవగిరి యాదవులతో (సేవుణులతో) యుద్ధంలో మరణించాడు
B. పాండ్యులతో యుద్ధంలో
C. ఢిల్లీ సుల్తాన్ల దాడిలో
D. తిరుగుబాటుదారుల చేతిలో
Answer & explanation
Correct: A — దేవగిరి యాదవులతో (సేవుణులతో) యుద్ధంలో మరణించాడు
రుద్రదేవుడు దేవగిరి యాదవులతో (సేవుణులతో) యుద్ధంలో మరణించాడు; అతని తమ్ముడు మహాదేవుడు కూడా యాదవులపై దండెత్తి యుద్ధంలో మరణించాడు. పాండ్యుల చేతిలో గణపతిదేవుడు ఓడిపోయాడు; ఢిల్లీ దాడులు ప్రతాపరుద్రుడి కాలం.
B. రుద్రదేవుడి తమ్ముడు; దేవగిరి యాదవులపై దండెత్తి మరణించాడు; అతని కుమారుడు గణపతిదేవుడు బందీ అయ్యాడు
C. గణపతిదేవుడి కుమారుడు
D. రుద్రమదేవి భర్త
Answer & explanation
Correct: B — రుద్రదేవుడి తమ్ముడు; దేవగిరి యాదవులపై దండెత్తి మరణించాడు; అతని కుమారుడు గణపతిదేవుడు బందీ అయ్యాడు
మహాదేవుడు (సుమారు 1195–1199) రుద్రదేవుడి తమ్ముడు; దేవగిరి యాదవులపై దండెత్తి మరణించాడు, ఆ యుద్ధంలో కుమారుడు గణపతిదేవుడు బందీ అయ్యాడు. రుద్రమదేవి భర్త వీరభద్రుడు; గణపతిదేవుడు మహాదేవుడి కుమారుడు.
రుద్రదేవుడిపై ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి. (1) వేయి స్తంభాల గుడిని 1163లో కట్టించాడు. (2) ఓరుగల్లు కోట నిర్మాణం అతని కాలంలో మొదలైందని చెబుతారు. (3) అతడు 'ప్రతాపరుద్రీయం' రాశాడు. సరైనవి ఏవి?
A. (1), (3) మాత్రమే
B. (1), (2) మాత్రమే
C. (2), (3) మాత్రమే
D. (1), (2), (3)
Answer & explanation
Correct: B — (1), (2) మాత్రమే
వేయి స్తంభాల గుడి (1163), ఓరుగల్లు కోట నిర్మాణ ఆరంభం రుద్రదేవుడి కాలానివి; కాబట్టి (1), (2) సరైనవి. ప్రతాపరుద్రీయం విద్యానాథుడు రాసిన అలంకార గ్రంథం; రుద్రదేవుడు రాసింది 'నీతిసారం'; కనుక (3) తప్పు.