Free practice MCQs with answers and explanations for గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి – నాసిక్ ప్రశస్తి, బిరుదులు (Gautamiputra Satakarni) in శాతవాహనులు (Satavahanas). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
శాతవాహనుల్లో అత్యంత గొప్ప రాజుగా ఎవరిని భావిస్తారు?
A. గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి
B. సిముఖుడు
C. హాలుడు
D. వాసిష్ఠీపుత్ర పులోమావి
Answer & explanation
Correct: A — గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి
శాతవాహనుల్లో అత్యంత గొప్ప రాజు గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి (23వ రాజు); శకుల చేతిలో పోయిన శాతవాహన ప్రతిష్ఠను తిరిగి నిలబెట్టాడు. యజ్ఞశ్రీ శాతకర్ణి చివరి గొప్ప రాజు.
గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి క్షహరాట వంశ శక రాజు నహపాణుడిని ఓడించాడు; జోగల్‌తంబి నాణేల నిధిలో నహపాణుని నాణేలపై గౌతమీపుత్రుడు తన ముద్ర తిరిగి వేయించిన నాణేలు దొరికాయి. రుద్రదాముడు తర్వాతి శక రాజు, ఖారవేలుడు కళింగ రాజు.
నాసిక్ ప్రశస్తిని గౌతమీపుత్రుని తల్లి గౌతమీ బాలశ్రీ, మనుమడు వాసిష్ఠీపుత్ర పులోమావి 19వ పాలనా సంవత్సరంలో వేయించారు. నాగనిక నానాఘాట్ శాసనాన్ని, రుద్రదాముడు జునాగఢ్ శాసనాన్ని వేయించారు.
గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి పాలనా కాలం గురించి నోట్స్ ఏమి చెబుతుంది?
A. సుమారు క్రీ.శ. 106–130 అని ఒక అభిప్రాయం (కొందరు ఇంకా ముందు తేదీలు చెబుతారు)
B. క్రీ.పూ. 300–270
C. క్రీ.శ. 500–530
D. క్రీ.శ. 1000–1030
Answer & explanation
Correct: A — సుమారు క్రీ.శ. 106–130 అని ఒక అభిప్రాయం (కొందరు ఇంకా ముందు తేదీలు చెబుతారు)
గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి సుమారు క్రీ.శ. 106–130 మధ్య పాలించాడని ఒక అభిప్రాయం; కొందరు ఇంకా ముందు తేదీలు చెబుతారు. కాబట్టి తేదీపై ఏకాభిప్రాయం లేదు; ఇతర ఎంపికలు చాలా తప్పు కాలాలు.
Correct: D — ఆయన గుర్రాలు మూడు సముద్రాల నీళ్లు తాగాయి
త్రిసముద్రతోయపీతవాహన అంటే ఆయన గుర్రాలు మూడు సముద్రాల నీళ్లు తాగాయి, అంటే ఆయన రాజ్యం దక్షిణాపథంలో మూడు సముద్ర తీరాల వరకు విస్తరించిందన్న అర్థం. మిగిలిన వివరణలు నోట్స్‌లో లేవు.
జోగల్‌తంబి నాణేల నిధి ఏ విషయాన్ని రుజువు చేస్తుంది?
A. నహపాణుని నాణేలపై గౌతమీపుత్రుడు తన ముద్ర తిరిగి వేయించడం
B. ఓడ నాణేలు వేయించడం
C. రోమన్ నాణేల దిగుమతి
D. యజ్ఞశ్రీ ఓడ నాణేలు
Answer & explanation
Correct: A — నహపాణుని నాణేలపై గౌతమీపుత్రుడు తన ముద్ర తిరిగి వేయించడం
నాసిక్ దగ్గరి జోగల్‌తంబి నాణేల నిధిలో నహపాణుని నాణేలపై గౌతమీపుత్రుడు తన ముద్రను తిరిగి వేయించిన (restruck) నాణేలు దొరికాయి; ఇది ఆయన నహపాణునిపై విజయానికి సాక్ష్యం. ఓడ నాణేలు యజ్ఞశ్రీ కాలానివి.
D. క్రీ.శ. 78లో మొదలైంది; శాతవాహనులు ప్రారంభించారని చరిత్రకారులు అంగీకరించరు, చాలామంది కనిష్కుడితో ముడిపెడతారు
Answer & explanation
Correct: D — క్రీ.శ. 78లో మొదలైంది; శాతవాహనులు ప్రారంభించారని చరిత్రకారులు అంగీకరించరు, చాలామంది కనిష్కుడితో ముడిపెడతారు
క్రీ.శ. 78 నుంచి మొదలైన శక శకాన్ని ప్రజల్లో 'శాలివాహన శకం' అంటారు; కానీ శాతవాహనులు దీన్ని ప్రారంభించారని చరిత్రకారులు అంగీకరించరు, చాలామంది కనిష్కుడితో ముడిపెడతారు. ఇతర ఎంపికలు వేరే శకాలకు సంబంధించినవి.
క్రింది బిరుదులను వాటి అర్థాలతో జతపరచండి.
A. శక-యవన-పహ్లవ నిషూదన B. క్షత్రియ దర్ప మాన మర్దన C. ఏకబ్రాహ్మణ D. శాతవాహన కుల యశః ప్రతిష్ఠాపనకర
1. శాతవాహన వంశ కీర్తిని తిరిగి నిలిపినవాడు 2. అసమాన బ్రాహ్మణుడు 3. శకులు, గ్రీకులు, పార్థియన్లను నాశనం చేసినవాడు 4. క్షత్రియుల గర్వాన్ని అణచినవాడు
A. A-3, B-4, C-2, D-1
B. A-4, B-3, C-2, D-1
C. A-3, B-4, C-1, D-2
D. A-1, B-4, C-2, D-3
Answer & explanation
Correct: A — A-3, B-4, C-2, D-1
శక-యవన-పహ్లవ నిషూదన = శకులు, గ్రీకులు, పార్థియన్లను నాశనం చేసినవాడు (A-3); క్షత్రియ దర్ప మాన మర్దన = క్షత్రియుల గర్వాన్ని అణచినవాడు (B-4); ఏకబ్రాహ్మణ = అసమాన బ్రాహ్మణుడు (C-2); శాతవాహన కుల యశః ప్రతిష్ఠాపనకర = వంశ కీర్తిని తిరిగి నిలిపినవాడు (D-1). కాబట్టి సరైన జత A-3, B-4, C-2, D-1.
క్రింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. గౌతమీపుత్రుడు వర్ణ సంకరాన్ని ఆపానని నాసిక్ శాసనం చెబుతుంది.
2. ఆయన బౌద్ధ భిక్షువులకు నాసిక్ దగ్గర భూములు, గుహలు దానం చేశాడు.
3. ఆయన కాలంలో శక శకం ప్రారంభమైంది అని చరిత్రకారులందరూ అంగీకరిస్తారు.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
గౌతమీపుత్రుడు వర్ణ సంకరాన్ని ఆపానని నాసిక్ శాసనం చెబుతుంది, బౌద్ధ భిక్షువులకు నాసిక్ దగ్గర భూములు, గుహలు దానం చేశాడు కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. శక శకం శాతవాహనులు ప్రారంభించారని చరిత్రకారులు అంగీకరించరు (చాలామంది కనిష్కుడితో ముడిపెడతారు), కాబట్టి 3 తప్పు.
క్రింది ఘటనలను కాల క్రమంలో అమర్చండి (పాతదాని నుంచి).
A. గౌతమీపుత్రుడు నహపాణుని ఓడించడం B. రుద్రదాముని జునాగఢ్ శాసనం (క్రీ.శ. 150) C. యజ్ఞశ్రీ ఓడ నాణేలు వేయించడం
A. A – B – C
B. B – A – C
C. A – C – B
D. C – B – A
Answer & explanation
Correct: A — A – B – C
గౌతమీపుత్రుని పాలన (సుమారు క్రీ.శ. 106–130) లో నహపాణునిపై విజయం (A), తర్వాత క్రీ.శ. 150 నాటి రుద్రదాముని జునాగఢ్ శాసనం (B), ఆ తర్వాత 2వ శతాబ్దం చివరి యజ్ఞశ్రీ శాతకర్ణి కాలపు ఓడ నాణేలు (C). కాబట్టి క్రమం A – B – C.