నిరుద్యోగ రకాలు – కాలానుగుణ, మారువేషపు, విద్యావంతుల నిరుద్యోగం (Types of Unemployment)
Free practice MCQs with answers and explanations for నిరుద్యోగ రకాలు – కాలానుగుణ, మారువేషపు, విద్యావంతుల నిరుద్యోగం (Types of Unemployment) in మానవ వనరులు (People as Resource). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
విత్తనం, కోత వంటి రద్దీ కాలాలు తప్ప మిగిలిన నెలల్లో పని దొరకని స్థితిని ఏమంటారు?
A. మారువేషపు నిరుద్యోగం
B. విద్యావంతుల నిరుద్యోగం
C. కాలానుగుణ నిరుద్యోగం
D. పూర్తి ఉపాధి
Answer & explanation
Correct: C — కాలానుగుణ నిరుద్యోగం
వ్యవసాయంపై ఆధారపడేవారికి విత్తనాలు, కలుపు, కోత, నూర్పిడి కాలాల్లో పని ఉంటుంది కానీ మిగిలిన నెలల్లో ఉండదు. ఇదే కాలానుగుణ (Seasonal) నిరుద్యోగం. మారువేషపు నిరుద్యోగంలో ఏడాదంతా పని చేస్తున్నట్లు కనిపిస్తుంది.
పట్టణ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా కనిపించే నిరుద్యోగ రకం ఏది?
A. కాలానుగుణ నిరుద్యోగం
B. విద్యావంతుల నిరుద్యోగం
C. మారువేషపు నిరుద్యోగం
D. వ్యవసాయ నిరుద్యోగం
Answer & explanation
Correct: B — విద్యావంతుల నిరుద్యోగం
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కాలానుగుణ, మారువేషపు నిరుద్యోగం ఎక్కువ; పట్టణాల్లో మెట్రిక్యులేషన్, డిగ్రీ, పీజీ చేసిన యువత ఉద్యోగం పొందలేని విద్యావంతుల నిరుద్యోగం సాధారణమైంది.
ఒక పొలంలో పనికి ఆరుగురు సరిపోతారు, కానీ పది మంది పని చేస్తున్నారు. ఈ పొలంలో మారువేషపు నిరుద్యోగులు ఎందరు?
A. 6
B. 4
C. 10
D. 16
Answer & explanation
Correct: B — 4
మారువేషపు నిరుద్యోగులు అంటే పనికి అవసరమైన వారికి అదనంగా ఉన్నవారు; వారిని తొలగించినా ఉత్పాదకత తగ్గదు. 10 − 6 = 4 మంది అదనం. పుస్తకంలోని ఉదాహరణలో 8 మందిలో 5 అవసరం, 3 అదనం.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. కాలానుగుణ నిరుద్యోగం వ్యవసాయంపై ఆధారపడే వారిలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.
2. మారువేషపు నిరుద్యోగంలో అదనపు వ్యక్తుల వల్ల ఉత్పత్తి పెరుగుతుంది.
ఏది సరైనది?
A. 2 మాత్రమే
B. 1 మాత్రమే
C. 1, 2 రెండూ
D. ఏదీ కాదు
Answer & explanation
Correct: B — 1 మాత్రమే
విత్తనం, కోత వంటి కాలాల్లో మాత్రమే పని ఉండటం వల్ల వ్యవసాయాధారితులకు కాలానుగుణ నిరుద్యోగం వస్తుంది. మారువేషపు నిరుద్యోగంలో అదనపు వ్యక్తుల సహకారం ఉత్పత్తిని పెంచదు; వారిని తొలగించినా ఉత్పాదకత తగ్గదు. కాబట్టి రెండో వాక్యం తప్పు.
విద్యావంతుల నిరుద్యోగం భారతదేశంలో విచిత్ర (paradoxical) సమస్య అనడానికి కారణం ఏమిటి?
A. సాంకేతిక అర్హతలున్నవారు నిరుద్యోగులుగా ఉండగా, వృద్ధికి అవసరమైన సాంకేతిక నైపుణ్యాల కొరత కూడా ఉండటం
B. అందరికీ ఉద్యోగాలు లభించడం
C. విద్యావంతులు ఉద్యోగం కోరకపోవడం
D. పట్టణాల్లో జనాభా తగ్గడం
Answer & explanation
Correct: A — సాంకేతిక అర్హతలున్నవారు నిరుద్యోగులుగా ఉండగా, వృద్ధికి అవసరమైన సాంకేతిక నైపుణ్యాల కొరత కూడా ఉండటం
పుస్తకం ప్రకారం కొన్ని వర్గాల్లో మిగులు మానవశక్తి ఉండగా, మరికొన్నింట్లో కొరత ఉంది. ఒకవైపు సాంకేతిక అర్హతలు ఉన్నవారికి నిరుద్యోగం, మరోవైపు ఆర్థిక వృద్ధికి కావలసిన సాంకేతిక నైపుణ్యాల కొరత – ఈ వైరుధ్యమే విచిత్ర స్థితి.