మన చుట్టూ ఉన్న పదార్థం (Matter in Our Surroundings) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for మన చుట్టూ ఉన్న పదార్థం (Matter in Our Surroundings) (9వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 9 Physical Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
కిందివాటిలో ఘనం కానిది ఏది?
A. రబ్బరు బ్యాండ్
B. స్పాంజ్
C. నీరు
D. చక్కెర
Answer & explanation
Correct: C — నీరు
రబ్బరు బ్యాండ్ బలం తొలగిస్తే పూర్వ ఆకారాన్ని పొందుతుంది, స్పాంజ్ రంధ్రాల్లో గాలి ఉన్న ఘనం, చక్కెర స్ఫటికాల ఆకారం మారదు; ఇవన్నీ ఘనాలే. నీరు ద్రవం. ఘనాలకు నిర్దిష్ట ఆకారం, స్థిర ఘనపరిమాణం ఉంటాయి; నీరు పాత్ర ఆకారాన్ని పొందుతుంది కాబట్టి అది ఘనం కాదు.
D. స్థిర ఘనపరిమాణం ఉంటుంది కానీ నిర్దిష్ట ఆకారం ఉండదు
Answer & explanation
Correct: D — స్థిర ఘనపరిమాణం ఉంటుంది కానీ నిర్దిష్ట ఆకారం ఉండదు
ద్రవాలు ఉంచిన పాత్ర ఆకారాన్ని పొందుతాయి కానీ వాటి ఘనపరిమాణం మారదు (50 mL ద్రవం ఏ పాత్రలో పోసినా 50 mL). అవి ప్రవహిస్తాయి కాబట్టి దృఢమైనవి కావు. ద్రవానికి ఆకారం స్థిరం కాదు కాబట్టి 'నిర్దిష్ట ఆకారం ఉంటుంది' అనే ఎంపిక, 'ఘనపరిమాణం స్థిరం కాదు' అనే ఎంపిక రెండూ తప్పు.
వాతావరణంలోని వాయువులు, ముఖ్యంగా ఆక్సిజన్, కార్బన్ డయాక్సైడ్ నీటిలో కరుగుతాయి. జలచరాలు ఈ కరిగిన ఆక్సిజన్ను వినియోగించి శ్వాసిస్తాయి. ఇది వాయువులు ద్రవాల్లో వ్యాపిస్తాయనడానికి ఉదాహరణ.
Correct: B — సంపీడ్య సహజ వాయువు (Compressed Natural Gas)
CNG అంటే Compressed Natural Gas. వాయువులు ఎక్కువ సంపీడ్యత కలిగి ఉండటంవల్ల పెద్ద పరిమాణ వాయువును చిన్న సిలిండర్లో కుదించి నిల్వ చేసి రవాణా చేయవచ్చు. వంట గ్యాస్ LPG విడిగా ఉంటుంది.
వాయువు పాత్ర గోడలపై పీడనం కలిగించడానికి కారణం ఏది?
A. వాయు కణాలు నిశ్చలంగా ఉండటం
B. గోడలు వేడెక్కడం
C. వాయు కణాలు గోడలను ఢీకొనడం
D. కణాల మధ్య ఖాళీ లేకపోవడం
Answer & explanation
Correct: C — వాయు కణాలు గోడలను ఢీకొనడం
వాయు కణాలు అధిక వేగంతో యాదృచ్ఛికంగా కదులుతూ పాత్ర గోడలను ఢీకొంటాయి. ప్రమాణ వైశాల్యంపై ఈ కణాలు ప్రయోగించే బలమే వాయు పీడనం. కణాలు నిశ్చలంగా ఉంటే పీడనం ఉండదు.
ప్రమాణ ఘనపరిమాణంలోని ద్రవ్యరాశిని సాంద్రత అంటారు: సాంద్రత = ద్రవ్యరాశి/ఘనపరిమాణం; SI ప్రమాణం kg m⁻³. బలం ÷ వైశాల్యం పీడనం, మిగతా రెండు సరైన సూత్రాలు కావు.
సౌలభ్యం కోసం తీసుకునే మంచు ద్రవీభవన స్థానం (0°C) కెల్విన్లో ఎంత?
A. 273 K
B. 373 K
C. 100 K
D. 0 K
Answer & explanation
Correct: A — 273 K
0°C = 273.15 K; సౌలభ్యం కోసం 273 K గా తీసుకుంటారు (K = °C + 273). 373 K నీటి మరుగు స్థానం (100°C). అందువల్ల మంచు ద్రవీభవన స్థానం 0°C ను కెల్విన్లో 273 K గా రాస్తారు; 0 K అనేది పరమ శూన్య ఉష్ణోగ్రత (−273°C), 100 K మంచు ద్రవీభవన స్థానం కాదు.
నీరు 100°C వద్ద మరుగుతుంది; 100 + 273 = 373 K. 273 K మంచు ద్రవీభవన స్థానం. మిగతా విలువలు నీటికి సంబంధం లేనివి. వాతావరణ పీడనం వద్ద నీరు వాయువుగా మారే ఉష్ణోగ్రత 100°C, అంటే 373 K; 273 K దగ్గర నీరు ద్రవంగా కాక ఘనంగా (మంచుగా) మారుతుంది.
ఘన CO₂ ని అధిక పీడనంలో నిల్వ చేస్తారు. పీడనం 1 atm కి తగ్గితే అది ద్రవంగా మారకుండా నేరుగా వాయువవుతుంది; అందుకే దాన్ని డ్రై ఐస్ అంటారు. సాధారణ మంచు కరిగి ద్రవంగా మారుతుంది, కానీ డ్రై ఐస్ ద్రవ దశ లేకుండా నేరుగా వాయువుగా మారడం (ఉత్పతనం) దీని ప్రత్యేకత.
బాష్పీభవనంలో ద్రవ ఉపరితలంలోని అధిక శక్తి కణాలు మాత్రమే ఆవిరిగా మారతాయి; ఇది ఏ ఉష్ణోగ్రత వద్దనైనా జరుగుతుంది. ఘనపరిమాణ దృగ్విషయం మరగడం. మరగడం ద్రవం అంతటా, నిర్దిష్ట మరుగు స్థానం వద్ద జరిగే ఘనపరిమాణ దృగ్విషయం; బాష్పీభవనం అలా కాకుండా ఉపరితలం వద్ద మాత్రమే జరుగుతుంది.