పరమాణువులు & అణువులు (Atoms and Molecules) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పరమాణువులు & అణువులు (Atoms and Molecules) (9వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 9 Physical Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
ఈ ప్రకటనలు పరిశీలించండి. (1) మహర్షి కణాదుడు విభజించలేని కణాలకు పరమాణు అని పేరు పెట్టాడు. (2) పకుధ కాత్యాయన ఈ కణాలు సాధారణంగా కలిసిన రూపంలో ఉంటాయని చెప్పాడు. ఏవి సరైనవి?
A. 1, 2 రెండూ సరైనవే
B. 1 మాత్రమే
C. 2 మాత్రమే
D. ఏదీ కాదు
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 రెండూ సరైనవే
కణాదుడు పదార్థాన్ని విభజిస్తూ పోతే చివరికి మిగిలే అతి చిన్న కణాలకు పరమాణు అని పేరు ఇచ్చాడు; పకుధ కాత్యాయన అదే సిద్ధాంతాన్ని విస్తరించి, ఈ కణాలు సాధారణంగా సంయుక్త రూపంలో ఉండి వివిధ పదార్థాలను ఇస్తాయన్నాడు. రెండు ప్రకటనలూ పుస్తకానికి అనుగుణంగా సరైనవి.
కృత్యంలో 6.3 g సోడియం కార్బొనేట్ + 6 g ఎసిటిక్ ఆమ్లం నుండి 2.2 g CO₂, 0.9 g నీరు, 8.2 g సోడియం ఎసిటేట్ వచ్చాయి. ఉత్పన్నాల మొత్తం ద్రవ్యరాశి ఎంత?
A. 12.3 g
B. 11.3 g
C. 10.3 g
D. 9.3 g
Answer & explanation
Correct: B — 11.3 g
ఉత్పన్నాల మొత్తం = 2.2 + 0.9 + 8.2 = 11.3 g. చర్యలో వాడిన అభిక్రియాజనకాలు కూడా 11.3 g (6 g ఎసిటిక్ ఆమ్లం + 5.3 g సోడియం కార్బొనేట్); మిగిలిన 1.0 g సోడియం కార్బొనేట్ చర్య జరపలేదు కాబట్టి మొత్తం 12.3 g కాదు. ఇది ద్రవ్యనిత్యత్వానికి సరిపోతుంది.
నీటిలో హైడ్రోజన్ : ఆక్సిజన్ = 1 : 8 (ద్రవ్యరాశి). 3 g హైడ్రోజన్‌తో పూర్తిగా చర్య జరపడానికి ఎంత ఆక్సిజన్ కావాలి?
A. 8 g
B. 12 g
C. 24 g
D. 27 g
Answer & explanation
Correct: C — 24 g
నిష్పత్తి స్థిరం కాబట్టి 1 g హైడ్రోజన్‌కు 8 g ఆక్సిజన్; 3 g హైడ్రోజన్‌కు 3 × 8 = 24 g ఆక్సిజన్ కావాలి. అప్పుడు ఏర్పడే నీరు 3 + 24 = 27 g. 27 g అనేది నీటి మొత్తం ద్రవ్యరాశి, కేవలం ఆక్సిజన్ కాదు.
0.24 g బోరాన్–ఆక్సిజన్ సమ్మేళనంలో 0.096 g బోరాన్ ఉంది. అందులో బోరాన్ శాతం ఎంత?
A. 60%
B. 4%
C. 24%
D. 40%
Answer & explanation
Correct: D — 40%
బోరాన్ శాతం = (0.096 / 0.24) × 100 = 40%; మిగిలిన ఆక్సిజన్ 0.144 g = 60%. 60% ఆక్సిజన్ శాతం, 4% లేదా 24% వంటివి భాగాహారం తప్పుగా చేసినప్పుడు వస్తాయి; మొత్తం శాతాలు 100 కావాలి.
ద్రవ్యనిత్యత్వ నియమం ఫలితంగా వచ్చిన డాల్టన్ ప్రతిపాదన ఏది?
A. పరమాణువులను రసాయన చర్యలో సృష్టించలేము, నాశనం చేయలేము
B. ఒకే మూలకపు పరమాణువులు ద్రవ్యరాశిలో సమానం
C. పరమాణువులు చిన్న పూర్ణసంఖ్యల నిష్పత్తిలో కలుస్తాయి
D. వేర్వేరు మూలకాల పరమాణు ద్రవ్యరాశులు వేరు
Answer & explanation
Correct: A — పరమాణువులను రసాయన చర్యలో సృష్టించలేము, నాశనం చేయలేము
పరమాణువులు చర్యలో పుట్టవు, పోవు; అవి మారిన కలయికలో కొనసాగుతాయి, అందుకే మొత్తం ద్రవ్యరాశి మారదు – ఇదే ప్రతిపాదన (ii). మిగిలిన ప్రతిపాదనలు పరమాణు ద్రవ్యరాశి, సమ్మేళనాల ఏర్పాటు గురించినవి, ద్రవ్యరాశి నిత్యత్వానికి నేరుగా కారణం కావు.
ఇవి డాల్టన్ పరమాణు సిద్ధాంతంలోని ప్రతిపాదనలే. వీటిలో డాల్టన్ సిద్ధాంతంలో లేనిది ఏది?
A. పదార్థమంతా పరమాణువులతో నిర్మితం
B. పరమాణువులు ఎలక్ట్రాన్లు, ప్రోటాన్లతో నిర్మితమవుతాయి
C. పరమాణువులు చిన్న పూర్ణసంఖ్యల నిష్పత్తిలో కలుస్తాయి
D. వేర్వేరు మూలకాల పరమాణువులకు వేర్వేరు ద్రవ్యరాశులు
Answer & explanation
Correct: B — పరమాణువులు ఎలక్ట్రాన్లు, ప్రోటాన్లతో నిర్మితమవుతాయి
డాల్టన్ పరమాణువులను అవిభాజ్యంగా భావించాడు; అవి ఇంకా చిన్న కణాలతో ఏర్పడతాయని ఈ పుస్తకంలో తర్వాతి అధ్యాయంలో నేర్చుకుంటారు. కాబట్టి ఎలక్ట్రాన్లు, ప్రోటాన్ల ప్రస్తావన డాల్టన్ సిద్ధాంతంలో లేదు; మిగతా మూడూ అతని ప్రతిపాదనలే.
ఈ క్రింది వాటిలో గుర్తు లాటిన్/జర్మన్/గ్రీకు పేరు నుండి రాని మూలకం ఏది?
A. సోడియం (Na)
B. పొటాషియం (K)
C. క్లోరిన్ (Cl)
D. ఇనుము (Fe)
Answer & explanation
Correct: C — క్లోరిన్ (Cl)
Na నాట్రియం, K కాలియం, Fe ఫెర్రమ్ అనే లాటిన్ పేర్ల నుండి వచ్చాయి. క్లోరిన్ గుర్తు Cl ఆంగ్ల పేరులోని మొదటి అక్షరం, తర్వాత వచ్చే ఒక అక్షరంతో ఏర్పడింది (జింక్ Zn లాగా). కాబట్టి ఇదే వేరైనది.
వ్యాసార్ధాల ఆరోహణ క్రమం (చిన్నది నుండి పెద్దది) ఏది?
A. నీటి అణువు < హైడ్రోజన్ పరమాణువు < చీమ < ఇసుక రేణువు
B. హైడ్రోజన్ పరమాణువు < ఇసుక రేణువు < నీటి అణువు < చీమ
C. ఇసుక రేణువు < హైడ్రోజన్ పరమాణువు < నీటి అణువు < చీమ
D. హైడ్రోజన్ పరమాణువు < నీటి అణువు < ఇసుక రేణువు < చీమ
Answer & explanation
Correct: D — హైడ్రోజన్ పరమాణువు < నీటి అణువు < ఇసుక రేణువు < చీమ
వ్యాసార్ధాలు: హైడ్రోజన్ పరమాణువు 10⁻¹⁰ m, నీటి అణువు 10⁻⁹ m, ఇసుక రేణువు 10⁻⁴ m, చీమ 10⁻³ m. ఘాతం పెద్దగా ఉంటే పరిమాణం చిన్నది కాబట్టి ఈ క్రమం సరైనది; ఇతర క్రమాలలో అణువులు, ఇసుక రేణువు స్థానాలు తారుమారయ్యాయి.
ఈ ప్రకటనలు పరిశీలించండి. (1) 1961లో కార్బన్-12 ప్రామాణిక సూచికగా తీసుకున్నారు. (2) అంతకు ముందు సహజ ఆక్సిజన్ పరమాణు ద్రవ్యరాశిలో 1/16 వంతును ప్రమాణంగా వాడారు. ఏవి సరైనవి?
A. 1, 2 రెండూ
B. 1 మాత్రమే
C. 2 మాత్రమే
D. ఏదీ కాదు
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 రెండూ
ఆక్సిజన్ అనేక మూలకాలతో సమ్మేళనాలు ఏర్పరుస్తుంది, పైగా దాని 1/16 వంతు ప్రమాణం చాలా మూలకాలకు పూర్ణ సంఖ్యల ద్రవ్యరాశులిచ్చింది కాబట్టి ముందు ఆ ప్రమాణం వాడారు. 1961లో విశ్వవ్యాప్త ప్రమాణంగా కార్బన్-12 ను ఎంచుకున్నారు; రెండు ప్రకటనలూ సరైనవే.
కార్బన్ మోనాక్సైడ్ (CO) లో 3 g కార్బన్, 4 g ఆక్సిజన్‌తో కలుస్తుంది. కార్బన్ పరమాణువుకు 1.0 u అని ప్రమాణం తీసుకుంటే ఆక్సిజన్ ద్రవ్యరాశి ఎంత?
A. 0.75 u
B. 1.33 u
C. 1.00 u
D. 16 u
Answer & explanation
Correct: B — 1.33 u
ద్రవ్యరాశి నిష్పత్తి కార్బన్ : ఆక్సిజన్ = 3 : 4; కార్బన్ 1.0 u అయితే ఆక్సిజన్ 4/3 = 1.33 u. 0.75 u అనేది వ్యతిరేక నిష్పత్తి (3/4); 16 u అనేది కార్బన్-12 ప్రమాణంలో ఆక్సిజన్ విలువ, ఈ ప్రమాణంలో కాదు.
ఈ ప్రకటనలు పరిశీలించండి. (1) మహర్షి కణాదుడు విభజించలేని కణాలకు పరమాణు అని పేరు పెట్టాడు. (2) పకుధ కాత్యాయన ఈ కణాలు సాధారణంగా కలిసిన రూపంలో ఉంటాయని చెప్పాడు. ఏవి సరైనవి?