శివాజీ బాల్యం, ఎదుగుదల – కోటలు, నౌకాదళం, గెరిల్లా యుద్ధం (Rise of Shivaji)
Free practice MCQs with answers and explanations for శివాజీ బాల్యం, ఎదుగుదల – కోటలు, నౌకాదళం, గెరిల్లా యుద్ధం (Rise of Shivaji) in మరాఠాల ఉద్భవం (The Rise of the Marathas). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
శివాజీ ఏ సంవత్సరంలో జన్మించారు?
A. 1630
B. 1646
C. 1674
D. 1680
Answer & explanation
Correct: A — 1630
శివాజీ 1630లో జన్మించారు. 1646లో ఆయన పాలన ఆరంభమైంది, 1674లో పట్టాభిషేకం జరిగింది, 1680లో మరణించారు. జననం-పట్టాభిషేకం-మరణం తేదీలు వేర్వేరు కాబట్టి వాటిని కలపకూడదు.
శివాజీ భోంస్లే వంశంలో షాహాజీ, జిజాబాయి దంపతులకు జన్మించారు. శంభాజీ, రాజారాం ఆయన కుమారులు; తారాబాయి రాజారాం భార్య; అహల్యాబాయి హోల్కర్ వంశానికి చెందిన వేరే మహిళ.
బీజాపూర్ సుల్తానత్ పంపిన సేనాని అఫ్జల్ ఖాన్ను ప్రతాప్గఢ్ కోట దిగువ ముఖాముఖి కలయికలో శివాజీ చంపారు. షాయిస్తా ఖాన్ మొఘల్ సర్దార్, జై సింగ్ రాజపుత్ర సేనాని, హైదర్ అలీ మైసూరు పాలకుడు.
చిన్న బృందాలు వేగం, ఆశ్చర్యంతో పెద్ద సైన్యాలను ఓడించే యుద్ధ పద్ధతి ఏది?
A. ముఖాముఖి యుద్ధం
B. ముట్టడి యుద్ధం
C. నౌకా యుద్ధం
D. గెరిల్లా యుద్ధం
Answer & explanation
Correct: D — గెరిల్లా యుద్ధం
గెరిల్లా యుద్ధం చిన్న బృందాలను, భూభాగ పరిజ్ఞానాన్ని, వేగాన్ని, ఆశ్చర్యాన్ని ఉపయోగించి పెద్ద సైన్యాలను ఓడించే పద్ధతి. శివాజీ దీనిని ప్రధానంగా ఉపయోగించారు. ముట్టడి, నౌకా యుద్ధాలు వేరు పద్ధతులు.
శివాజీ నౌకాదళం ఏర్పాటు చేయడం ఎందుకు విప్లవాత్మక చర్య?
A. భారతదేశంలో అంతకు ముందు ఎవరికీ ఓడలే లేవు
B. అప్పట్లో బీజాపూర్ వద్ద వాణిజ్య నౌకలే ఉండి పూర్తికాల నౌకాదళం లేదు, మొఘలుల నౌకా వినియోగం పరిమితం
C. బీజాపూర్ సుల్తానత్ వద్ద బలమైన నౌకాదళం ఉండగా శివాజీ దానిని అనుకరించారు
D. మొఘలులు నౌకాదళంతో తీరమంతా పాలించేవారు
Answer & explanation
Correct: B — అప్పట్లో బీజాపూర్ వద్ద వాణిజ్య నౌకలే ఉండి పూర్తికాల నౌకాదళం లేదు, మొఘలుల నౌకా వినియోగం పరిమితం
బీజాపూర్ సుల్తానత్ వద్ద వాణిజ్య నౌకలు మాత్రమే ఉండేవి, తీరాన్ని కాపాడే పూర్తికాల నౌకాదళం లేదు; మొఘలులు కూడా నౌకలను చాలా తక్కువగా వాడారు. ఈ నేపథ్యంలో శివాజీ నౌకాదళం సృష్టించడం కొత్త విప్లవాత్మక చర్య. భారతదేశంలో అసలు ఓడలే లేవనడం తప్పు.
Correct: C — ప్రతాప్గఢ్ కోట దిగువ దట్టమైన అడవుల్లో
బీజాపూర్ సేనాని అఫ్జల్ ఖాన్ను ఒప్పించి ప్రతాప్గఢ్ కోట దిగువన దట్టమైన అడవుల్లో ముఖాముఖి కలిశారు; అక్కడ శివాజీ అతడిని వాఘ్ నఖ్తో చంపారు. రాయగఢ్ పట్టాభిషేక స్థలం, ఆగ్రా మొఘల్ దర్బారు, సింధుదుర్గ్ నౌకా కోట; అవి ఈ కలయిక స్థలాలు కావు.
షాయిస్తా ఖాన్ మహారాష్ట్ర వదిలి వెళ్లడానికి కారణం ఏమిటి?
A. అఫ్జల్ ఖాన్ మరణం తర్వాత భయపడ్డాడు
B. సూరత్ దోపిడీ వల్ల ఔరంగజేబు అతడిని తొలగించాడు
C. శివాజీతో పురందర్ ఒప్పందం చేసుకున్నాడు
D. శివాజీ రాత్రివేళ ఆయన శిబిరంపై చేసిన దాడిలో ఖాన్ కొన్ని వేళ్లు పోగొట్టుకున్నాడు
Answer & explanation
Correct: D — శివాజీ రాత్రివేళ ఆయన శిబిరంపై చేసిన దాడిలో ఖాన్ కొన్ని వేళ్లు పోగొట్టుకున్నాడు
మూడేళ్లు శివాజీ ప్రాంతాలపై దాడి చేసిన షాయిస్తా ఖాన్ శిబిరంపై శివాజీ కొద్దిమంది సైనికులతో రాత్రి దాడి చేశారు; ఖాన్ కొన్ని వేళ్లు పోగొట్టుకుని పారిపోయాడు. ఇది ఆధునిక సర్జికల్ స్ట్రైక్ లాంటిది. అఫ్జల్ ఖాన్ బీజాపూర్ సేనాని కాబట్టి ఈ సంఘటనతో సంబంధం లేదు; పురందర్ ఒప్పందం జై సింగ్తో జరిగింది.
శివాజీ 1680లో మరణించారు; 1761 పానిపట్ యుద్ధం ఆయన మరణం తర్వాత 80 ఏళ్లకు జరిగింది. అఫ్జల్ ఖాన్ హతం, షాయిస్తా ఖాన్పై రాత్రి దాడి, పురందర్ ఒప్పందం ఆయన జీవితంలోనే జరిగిన సంఘటనలు.
1. బీజాపూర్ సుల్తానత్ వద్ద పూర్తికాల నౌకాదళం లేదు. 2. మొఘలుల నౌకా వినియోగం చాలా పరిమితం. 3. వాఘ్ నఖ్ అనే ఆయుధాన్ని షాయిస్తా ఖాన్పై వాడారు. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
బీజాపూర్కు వాణిజ్య నౌకలే ఉండేవి, పూర్తికాల నౌకాదళం లేదు; మొఘలుల నౌకా వినియోగం కూడా చాలా పరిమితం; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. వాఘ్ నఖ్ (పులిగోరు ఆయుధం)ను శివాజీ అఫ్జల్ ఖాన్ను చంపడానికి వాడారు; షాయిస్తా ఖాన్పై చేసింది కొద్దిమందితో రాత్రి శిబిరంపై దాడి. అందుకే 3 తప్పు.
జతపరచండి: (a) అఫ్జల్ ఖాన్ (b) షాయిస్తా ఖాన్ (c) జై సింగ్. వీరు ఏ శక్తి తరఫున శివాజీతో పోరాడారు?
A. (a) బీజాపూర్ (b) మొఘల్ (c) మొఘల్ (రాజపుత్ర సేనాని)
B. (a) మొఘల్ (b) బీజాపూర్ (c) మొఘల్
C. (a) బీజాపూర్ (b) బీజాపూర్ (c) మొఘల్
D. (a) మొఘల్ (b) మొఘల్ (c) బీజాపూర్
Answer & explanation
Correct: A — (a) బీజాపూర్ (b) మొఘల్ (c) మొఘల్ (రాజపుత్ర సేనాని)
అఫ్జల్ ఖాన్ను పంపింది బీజాపూర్ సుల్తానత్; షాయిస్తా ఖాన్ మొఘల్ సర్దార్; జై సింగ్ను ఔరంగజేబు పంపిన రాజపుత్ర సేనాని (మొఘల్ తరఫున). మిగతా జతల్లో బీజాపూర్, మొఘల్ తారుమారయ్యాయి.