పర్యావరణ వ్యవస్థ సేవలు & ప్రకృతి చక్రాలపై మానవ ప్రభావం (Ecosystem Services and Human Impact)
Free practice MCQs with answers and explanations for పర్యావరణ వ్యవస్థ సేవలు & ప్రకృతి చక్రాలపై మానవ ప్రభావం (Ecosystem Services and Human Impact) in సహజ వనరులు & వాటి వినియోగం (Natural Resources and Their Use). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
పరిణతి చెందిన ఒక చెట్టు రోజుకు సుమారు ఎంత ఆక్సిజన్ ఉత్పత్తి చేస్తుంది (పుస్తకం ప్రకారం)?
A. సుమారు 275 లీటర్లు
B. సుమారు 350 లీటర్లు
C. సుమారు 100 లీటర్లు
D. సుమారు 1,000 లీటర్లు
Answer & explanation
Correct: A — సుమారు 275 లీటర్లు
పుస్తకం ప్రకారం పరిణతి చెందిన చెట్టు రోజుకు సుమారు 275 లీటర్ల ఆక్సిజన్ ఇస్తుంది; ఇది చెట్టు రకాన్ని బట్టి కొంత మారుతుంది. సుమారు 350 లీటర్లు అనేది ఒక మనిషికి రోజుకు అవసరమయ్యే ఆక్సిజన్ పరిమాణం. అందువల్ల రెండు సంఖ్యలను కలిపి గందరగోళపడకూడదు.
చిన్న చేపలు, రొయ్యలను తిని సముద్ర పర్యావరణ సమతుల్యతను కాపాడే, అతి వేట వల్ల సంఖ్య తగ్గుతున్న చేప ఏది?
A. రోహు
B. ట్యూనా (Tuna)
C. కాట్లా
D. హిల్సా
Answer & explanation
Correct: B — ట్యూనా (Tuna)
ట్యూనా చేప సముద్రంలో చిన్న చేపలు, రొయ్యలను తిని ఆహార గొలుసును సమతుల్యంగా ఉంచుతుంది. వాణిజ్యీకరణ వల్ల అతి చేపల వేట జరిగి దీని సంఖ్య భారీగా తగ్గింది, దాంతో వేటను నియంత్రించే ఒప్పందాలు కుదిరాయి. ఇతర చేపల పేర్లు ఈ సందర్భంలో పుస్తకంలో లేవు.
అడవి వల్ల శుభ్రమైన నీరు, రక్షిత పంటపొలాలు, పరాగసంపర్కం జరిగిన పంటలు మనకు లభించడాన్ని ఏమంటారు?
A. పర్యావరణ వ్యవస్థ విధులు
B. భూతాపం
C. పునరుత్పత్తి వనరులు
D. పర్యావరణ వ్యవస్థ సేవలు (Ecosystem services)
Answer & explanation
Correct: D — పర్యావరణ వ్యవస్థ సేవలు (Ecosystem services)
అడవి నీటిని వడపోయడం, నేల కోతను ఆపడం, ఆవాసం ఇవ్వడం ప్రకృతి చేసే విధులు (functions). ఈ సహజ ప్రక్రియల వల్ల మానవులకు కలిగే ప్రయోజనాలైన శుభ్రమైన నీరు, రక్షిత పంటపొలాలు, పరాగసంపర్కం చెందిన పంటలను సేవలు (services) అంటారు.
పరిశ్రమల వ్యర్థాలను నదుల్లో వదిలినప్పుడు నది విషపూరితమై జీవాన్ని పోషించలేకపోవడానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?
A. వ్యర్థాలు కుళ్లి ఏ జీవికీ ఆహారంగా మారలేక పునరుద్ధరణ–పునరుత్పత్తి చక్రం దెబ్బతినడం
B. నదిలో నీరు ఎక్కువ కావడం
C. వ్యర్థాలు చేపలకు మంచి ఆహారం కావడం
D. సూర్యరశ్మి తగ్గడం మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — వ్యర్థాలు కుళ్లి ఏ జీవికీ ఆహారంగా మారలేక పునరుద్ధరణ–పునరుత్పత్తి చక్రం దెబ్బతినడం
ప్రకృతిలో అన్ని వ్యర్థాలు కుళ్లి ఏదో ఒక జీవికి ఆహారమవుతాయి. కానీ పరిశ్రమల వ్యర్థాలు అలా కుళ్లవు; అందువల్ల పునరుద్ధరణ–పునరుత్పత్తి చక్రం దెబ్బతిని నది విషపూరితమై జీవాన్ని పోషించలేని స్థితికి చేరుతుంది. ఇదే పుస్తకం ఇచ్చే వివరణ.
సంప్రదాయ సమాజాలు చేపల సంఖ్య నిలబెట్టుకోవడానికి ఏమి చేసేవి?
A. ఏడాదంతా వేట కొనసాగించేవి
B. చేపలు గుడ్లు పెట్టే కాలంలో వేటను నియంత్రించేవి లేదా మానేసేవి
C. చేపలను ఎగుమతి చేసేవి
D. చేపలకు కృత్రిమ ఆహారం వేసేవి
Answer & explanation
Correct: B — చేపలు గుడ్లు పెట్టే కాలంలో వేటను నియంత్రించేవి లేదా మానేసేవి
సంప్రదాయ సమాజాలు చేపల సంతానోత్పత్తి (spawning) కాలంలో వేటను నియంత్రించడం లేదా మానేయడం ద్వారా వాటి సంఖ్యను కాపాడేవి. వాణిజ్యీకరణ వచ్చాక అతి వేట పెరిగి ట్యూనా వంటి చేపల సంఖ్య భారీగా తగ్గింది. ఇది నిలకడైన వినియోగానికి ఒక సంప్రదాయ ఉదాహరణ.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. పరిణతి చెందిన చెట్టు ఉత్పత్తి చేసే ఆక్సిజన్ ఒక మనిషి రోజువారీ అవసరం కంటే తక్కువ.
2. ఒక మనిషికి రోజుకు సుమారు 275 లీటర్ల ఆక్సిజన్ అవసరం.
ఏవి సరైనవి?
A. 2 మాత్రమే
B. 1 మాత్రమే
C. 1, 2 రెండూ
D. 1, 2 రెండూ కావు
Answer & explanation
Correct: B — 1 మాత్రమే
చెట్టు రోజుకు సుమారు 275 లీటర్లు ఇస్తే, మనిషికి సుమారు 350 లీటర్లు కావాలి; కాబట్టి వాక్యం 1 సరైనది. వాక్యం 2 లో సంఖ్యలు తారుమారయ్యాయి (275 చెట్టు ఉత్పత్తి), అందువల్ల అది తప్పు.
కింది వాటిలో 'పర్యావరణ వ్యవస్థ సేవ'కు ఉదాహరణ, మిగిలినవి 'విధులు'. సేవ ఏది?
A. అడవి నీటిని వడపోయడం
B. నేల కోతను నిరోధించడం
C. పట్టణ ప్రజలు శుభ్రమైన తాగునీటిని పొందడం
D. జంతువులకు ఆవాసం కల్పించడం
Answer & explanation
Correct: C — పట్టణ ప్రజలు శుభ్రమైన తాగునీటిని పొందడం
అడవి నీటిని వడపోయడం, నేల కోతను ఆపడం, ఆవాసం ఇవ్వడం ప్రకృతి సహజ విధులు. ఈ విధుల ఫలితంగా మానవులు శుభ్రమైన నీరు పొందినప్పుడు అది సేవ అవుతుంది. అందుకే ప్రజలు శుభ్రమైన తాగునీరు పొందడం మాత్రమే సేవ.