మాన్యువల్ స్కావెంజింగ్ చట్టాలు – 1993, PIL 2003, సుప్రీంకోర్టు 2005, చట్టం 2013 (Laws and PIL)
Free practice MCQs with answers and explanations for మాన్యువల్ స్కావెంజింగ్ చట్టాలు – 1993, PIL 2003, సుప్రీంకోర్టు 2005, చట్టం 2013 (Laws and PIL) in అట్టడుగుతనాన్ని ఎదుర్కోవడం (Confronting Marginalisation). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
1993లో ప్రభుత్వం చేసిన చట్టం దేనిని నిషేధించింది?
A. మాన్యువల్ స్కావెంజర్ల నియామకాన్ని, పొడి మరుగుదొడ్ల నిర్మాణాన్ని
B. ఆలయాల్లో దళితుల ప్రవేశాన్ని
C. గిరిజన భూముల అమ్మకాన్ని
D. కుల ధ్రువపత్రాల జారీని
Answer & explanation
Correct: A — మాన్యువల్ స్కావెంజర్ల నియామకాన్ని, పొడి మరుగుదొడ్ల నిర్మాణాన్ని
1993 నాటి చట్టం పేరులోనే ఉన్నట్లు మాన్యువల్ స్కావెంజర్ల నియామకం, పొడి మరుగుదొడ్ల నిర్మాణం రెండింటినీ నిషేధించింది. ఇతర ఎంపికలు వేర్వేరు చట్టాలు లేదా విధానాల అంశాలు; వాటికి ఈ చట్టంతో సంబంధం లేదు.
మాన్యువల్ స్కావెంజర్లుగా ఉపాధి నిషేధం, పునరావాస చట్టం అమల్లోకి వచ్చిన తేదీ ఏది?
A. 1993 డిసెంబర్ 6
B. 2013 డిసెంబర్ 6
C. 2005 డిసెంబర్ 6
D. 2003 డిసెంబర్ 6
Answer & explanation
Correct: B — 2013 డిసెంబర్ 6
పుస్తకం ప్రకారం ఈ చట్టం 2013 డిసెంబర్ 6న అమల్లోకి వచ్చింది. 1993 మొదటి నిషేధ చట్టం సంవత్సరం, 2003 PIL దాఖలైన సంవత్సరం, 2005 సుప్రీంకోర్టు ఆదేశాల సంవత్సరం; ఇవన్నీ ముందుగా జరిగిన ఘట్టాలు.
మాన్యువల్ స్కావెంజింగ్పై 2003లో సుప్రీంకోర్టులో PIL వేసిన ప్రధాన సంస్థ ఏది?
A. భారత రైల్వేస్
B. జాతీయ పోలీస్ అకాడమీ
C. అటవీ శాఖ
D. సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్
Answer & explanation
Correct: D — సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్
సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్, మరో 13 సంస్థలు/వ్యక్తులతో (ఏడుగురు స్కావెంజర్లు సహా) కలిసి 2003లో PIL వేసింది. రైల్వేలు ఆ ఫిర్యాదులో విమర్శకు గురైన సంస్థల్లో ఒకటి మాత్రమే; అది పిటిషనర్ కాదు.
B. ఆరు నెలల్లో వాస్తవాలను ధ్రువీకరించి, ఉంటే కాలపరిమితితో విముక్తి, పునరావాస కార్యక్రమం చేపట్టాలి
C. మాన్యువల్ స్కావెంజర్లకు రిజర్వేషన్ ఇవ్వాలి
D. PIL ను కొట్టివేసింది
Answer & explanation
Correct: B — ఆరు నెలల్లో వాస్తవాలను ధ్రువీకరించి, ఉంటే కాలపరిమితితో విముక్తి, పునరావాస కార్యక్రమం చేపట్టాలి
1993 చట్టం తర్వాత స్కావెంజర్ల సంఖ్య పెరిగిందని గమనించిన కోర్టు, ప్రతి కేంద్ర శాఖ/మంత్రిత్వ శాఖ, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆరు నెలల్లో వాస్తవాలు ధృవీకరించాలని, స్కావెంజింగ్ ఉంటే కాలపరిమితితో విముక్తి–పునరావాస కార్యక్రమం చేపట్టాలని ఆదేశించింది. PIL ను కొట్టివేయలేదు.
మాన్యువల్ స్కావెంజింగ్పై ఘట్టాల సరైన కాలక్రమం ఏది?
A. 1993 చట్టం → 2003 PIL → 2005 సుప్రీంకోర్టు ఆదేశాలు → 2013 చట్టం అమలు
B. 2003 PIL → 1993 చట్టం → 2013 చట్టం → 2005 సుప్రీంకోర్టు ఆదేశాలు
C. 2013 చట్టం అమలు → 2005 ఆదేశాలు → 2003 PIL → 1993 చట్టం
D. 1993 చట్టం → 2005 ఆదేశాలు → 2003 PIL → 2013 చట్టం
Answer & explanation
Correct: A — 1993 చట్టం → 2003 PIL → 2005 సుప్రీంకోర్టు ఆదేశాలు → 2013 చట్టం అమలు
మొదట 1993లో నిషేధ చట్టం వచ్చింది; అది అమలు కాకపోవడంతో 2003లో PIL వేశారు; దానిపై 2005లో సుప్రీంకోర్టు ఆరు నెలల ధ్రువీకరణ, పునరావాస ఆదేశాలు ఇచ్చింది; చివరగా 2013 డిసెంబర్ 6న ఉపాధి నిషేధ, పునరావాస చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది. PIL కంటే ముందు కోర్టు ఆదేశాలు వచ్చే క్రమం సాధ్యం కాదు.
కింది రెండు వాక్యాల్లో సరైనవి ఏవి? 1) 1993 చట్టం తర్వాత స్కావెంజర్ల సంఖ్య పెరిగిందని కోర్టు గమనించింది. 2) ఉపాధి నిషేధ, పునరావాస చట్టం 1993లో అమల్లోకి వచ్చింది.
A. 2 మాత్రమే
B. 1 మాత్రమే
C. 1, 2 రెండూ
D. ఏదీ కాదు
Answer & explanation
Correct: B — 1 మాత్రమే
సుప్రీంకోర్టు 1993 చట్టం తర్వాత దేశంలో మాన్యువల్ స్కావెంజర్ల సంఖ్య పెరిగిందని గమనించింది కాబట్టి మొదటి వాక్యం సరైనది. ఉపాధి నిషేధ, పునరావాస చట్టం 2013 డిసెంబర్ 6న అమల్లోకి వచ్చింది; 1993లో వచ్చింది మరో చట్టం కాబట్టి రెండవ వాక్యం తప్పు.
2003 నాటి PIL గురించి పుస్తకానికి విరుద్ధమైన వాక్యం ఏది?
A. సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్తో పాటు 13 సంస్థలు/వ్యక్తులు పిటిషనర్లుగా ఉన్నారు
B. పిటిషనర్లలో ఏడుగురు స్కావెంజర్లు ఉన్నారు
C. రైల్వేల వంటి ప్రభుత్వ సంస్థల్లో కూడా స్కావెంజింగ్ కొనసాగుతోందని ఫిర్యాదు చేశారు
D. అది హైకోర్టులో మాత్రమే దాఖలైంది
Answer & explanation
Correct: D — అది హైకోర్టులో మాత్రమే దాఖలైంది
పుస్తకం ప్రకారం PIL ను సుప్రీంకోర్టులో దాఖలు చేశారు; హైకోర్టులో మాత్రమే అనే వాక్యం పుస్తకానికి విరుద్ధం. సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్తో పాటు 13 సంస్థలు, వ్యక్తులు, వారిలో ఏడుగురు స్కావెంజర్లు, రైల్వేల వంటి ప్రభుత్వ సంస్థల్లోనూ స్కావెంజింగ్ కొనసాగుతోందని ఫిర్యాదు – ఇవన్నీ పాఠంలో ఉన్నాయి.