Free practice MCQs with answers and explanations for ఆవరణ సమతుల్యత – పోటీ, సహజీవనం, పరాన్నజీవనం, ఎ.జె.టి. జాన్సింగ్ (Balance and Symbiosis) in ప్రకృతి సామరస్యం (Nature's Harmony). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
కుక్క శరీరంపై గోమార్లు (ticks) జీవించడం ఏ రకమైన సంబంధం?
A. పరాన్నజీవనం (Parasitism)
B. సహజీవనం (Mutualism)
C. సహభోజనం (Commensalism)
D. ఉత్పత్తి
Answer & explanation
Correct: A — పరాన్నజీవనం (Parasitism)
గోమార్లు కుక్క రక్తంతో బతుకుతూ లాభం పొందుతాయి, కుక్కకు హాని కలుగుతుంది; ఇదే పరాన్నజీవనం. సహజీవనంలో రెండింటికీ లాభం, సహభోజనంలో ఒకదానికి లాభం – రెండోదానికి ప్రభావం ఉండదు.
చెట్లపై పెరిగే ఆర్కిడ్లు చెట్టుకు హాని చేయకుండా లాభం పొందడం ఏ సంబంధానికి ఉదాహరణ?
A. పరాన్నజీవనం (Parasitism)
B. పోటీ (Competition)
C. సహభోజనం (Commensalism)
D. సహజీవనం (Mutualism)
Answer & explanation
Correct: C — సహభోజనం (Commensalism)
ఆర్కిడ్కు ఆశ్రయం లభించి లాభం కలుగుతుంది, చెట్టుకు లాభమూ నష్టమూ లేదు; ఇదే సహభోజనం. చెట్టుకు కూడా లాభం ఉంటే సహజీవనం, హాని ఉంటే పరాన్నజీవనం అయ్యేది; ఇక్కడ వనరుల కోసం పోటీ లేదు.
ఎ.జె.టి. జాన్సింగ్ వన్యప్రాణులపై పరిశోధన చేసిన ఉద్యానవనం ఏది?
A. హెమిస్ (లేహ్)
B. బందీపూర్ జాతీయ ఉద్యానవనం (కర్ణాటక)
C. జిమ్ కార్బెట్ (ఉత్తరాఖండ్)
D. మానస్ (అస్సాం)
Answer & explanation
Correct: B — బందీపూర్ జాతీయ ఉద్యానవనం (కర్ణాటక)
ఎ.జె.టి. జాన్సింగ్ కర్ణాటకలోని బందీపూర్ జాతీయ ఉద్యానవనంలో పులులు, చిరుతలు జింకలు, అడవి పందుల వంటి ఆహార జంతువులపై ఆధారపడతాయని చూపారు. మిగతా ఉద్యానవనాలు పాఠంలో రక్షిత ప్రాంతాల ఉదాహరణలుగా ఇచ్చినవే.
జతపరచండి: (A) తేనెటీగ – పువ్వు (B) చెట్టు – దానిపై ఆర్కిడ్ (C) కుక్క – దానిపై గోమార్లు. సంబంధాలు: (1) పరాన్నజీవనం (2) సహజీవనం (3) సహభోజనం.
A. A-1, B-3, C-2
B. A-2, B-1, C-3
C. A-2, B-3, C-1
D. A-3, B-2, C-1
Answer & explanation
Correct: C — A-2, B-3, C-1
తేనెటీగ, పువ్వు రెండింటికీ లాభం కాబట్టి సహజీవనం (2); ఆర్కిడ్కు లాభం, చెట్టుకు ప్రభావం లేదు కాబట్టి సహభోజనం (3); గోమార్లకు లాభం, కుక్కకు హాని కాబట్టి పరాన్నజీవనం (1).
ఆవరణ సమతుల్యత (Ecosystem balance) గురించి కింది వాటిలో సరికాని వాక్యం ఏది?
A. ఆవరణ వ్యవస్థ సమతుల్యత స్థిరమైనది, ఎన్నటికీ మారదు
B. పోటీ జనాభా పరిమాణాన్ని నియంత్రిస్తుంది
C. సమతుల్యతను సహజ, మానవ కారణాలు దెబ్బతీయవచ్చు
D. ఆరోగ్యకర ఆహార జంతు జనాభా వేటాడే జంతువుల మనుగడకు కీలకం
Answer & explanation
Correct: A — ఆవరణ వ్యవస్థ సమతుల్యత స్థిరమైనది, ఎన్నటికీ మారదు
పాఠం ప్రకారం ఆవరణ సమతుల్యత మారుతూ ఉండే (dynamic) స్థితి, స్థిరమైనది కాదు; అది సహజ లేదా మానవ కారణాలతో దెబ్బతినవచ్చు. పోటీ జనాభాను నియంత్రిస్తుంది; జాన్సింగ్ పరిశోధన ఆహార జంతువులు ఆరోగ్యంగా ఉంటేనే పులులు బతుకుతాయని చూపింది.