వాతావరణాన్ని అర్థం చేసుకోవడం (Understanding the Weather) · Practice MCQs

Correct: A — భారమితి (Barometer)

వాతావరణ పీడనాన్ని కొలిచే పరికరం భారమితి (Barometer); ఇది సాధారణంగా మిల్లీబార్లలో (mb) చూపిస్తుంది. థర్మామీటర్ ఉష్ణోగ్రతను, వర్షమాపకం వర్షపాతాన్ని కొలుస్తాయి; విండ్ సాక్ విమానాశ్రయంలో గాలి దిశను సూచిస్తుంది.

Correct: D — 1013 mb

సముద్ర తీరం వద్ద సాధారణ వాతావరణ పీడనం సుమారు 1013 మిల్లీబార్లు. 1000 mb కంటే తక్కువ పీడనం వాయుగుండానికి సూచన; 650 mb సుమారు 5,600 మీ. పైగా ఎత్తున్న ఖార్దుంగ్ లా వద్ద పీడనం. 500 mb సాధారణ తీర పీడనం కాదు.

Correct: D — ఎనిమోమీటర్ (Anemometer)

ఎనిమోమీటర్‌లో నిలువు షాఫ్ట్‌పై మూడు లేదా నాలుగు లోహపు కప్పులు తిరుగుతాయి; గాలి బలంగా ఉంటే వేగంగా తిరుగుతాయి, కింది మీటర్ గాలి వేగాన్ని గంటకు కిలోమీటర్లలో చెబుతుంది. భారమితి పీడనాన్ని, హైగ్రోమీటర్ ఆర్ద్రతను, వర్షమాపకం వర్షపాతాన్ని కొలుస్తాయి.

Correct: C — విండ్ సాక్ (Wind sock)

విమానాశ్రయ టార్మాక్‌పై ఉండే పవన సూచికను విండ్ సాక్ అంటారు; టేకాఫ్, ల్యాండింగ్ సమయంలో పైలట్లకు గాలి వీచే దిశను సూచిస్తుంది. బూడిద లేదా వాయువులు విడుదల చేసే పరిశ్రమల్లో కూడా వీటిని వాడతారు. ఎనిమోమీటర్ వేగం, భారమితి పీడనం కొలుస్తాయి; రాడార్ ఈ పాఠంలో లేదు.

Correct: B — హైగ్రోమీటర్ (ఆర్ద్రతా మాపకం)

గాలిలోని తేమను కొలిచే పరికరం హైగ్రోమీటర్ (ఆర్ద్రతా మాపకం); పనిచేసే సూత్రాన్ని బట్టి అనేక రకాలున్నాయి. భారమితి వాతావరణ పీడనం, ఎనిమోమీటర్ గాలి వేగం, థర్మామీటర్ ఉష్ణోగ్రత కొలుస్తాయి.

Correct: A — 100%

సాపేక్ష ఆర్ద్రత స్కేలులో నీటి ఆవిరి అసలు లేని గాలి 0% (సహజంగా అసాధ్యం), నీటి ఆవిరితో పూర్తిగా నిండిన సంతృప్త గాలి 100%. తేమ వాతావరణం సాధారణంగా 60–80% మధ్య ఉంటుంది కాబట్టి 80% సంతృప్తం కాదు; 50% మధ్యస్థ విలువ మాత్రమే.

Correct: A — 1875

భారత వాతావరణ శాఖ (India Meteorological Department)ను 1875లో స్థాపించారు; దీని నినాదం "ఆదిత్యాత్ జాయతే వృష్టిః". 1857 ప్రథమ స్వాతంత్ర్య సంగ్రామ సంవత్సరం, 1947 స్వాతంత్ర్యం, 1950 గణతంత్రం – ఇవి IMD స్థాపన సంవత్సరాలు కావు.

Correct: D — అమరావతి

పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి ముందస్తు వాతావరణ అంచనా, వాతావరణ సేవల కోసం భారత వాతావరణ శాఖ (IMD) అమరావతిలో ఒక వాతావరణ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేసింది. తిరుపతి, కర్నూలు, అనంతపురం గురించి ఈ సందర్భంలో పాఠ్యపుస్తకం పేర్కొనలేదు.

Correct: C — హెచ్చరిక – చర్య తీసుకోండి (Warning)

IMD ఉప విభాగ రంగుల్లో ఆకుపచ్చ = హెచ్చరిక లేదు, పసుపు = గమనించండి (తెలుసుకుంటూ ఉండండి), నారింజ = అప్రమత్తం (సిద్ధంగా ఉండండి), ఎరుపు = హెచ్చరిక (చర్య తీసుకోండి). ఎరుపు అత్యంత తీవ్ర స్థాయి – 19 మే 2024 పటంలో రాజస్థాన్ వంటి ప్రాంతాలు వేడి గాలుల కారణంగా ఎరుపులో ఉన్నాయి.

Correct: B — లూ (Loo)

వేసవిలో ఉత్తర భారతదేశంలో వీచే బలమైన, వేడి, ధూళితో కూడిన గాలులను లూ అంటారు; లూ వీస్తున్నప్పుడు వాతావరణ అంశాల్లో పవనం ప్రబలంగా ఉంటుందని పాఠ్యపుస్తకం చెప్పింది. రుతుపవనాలు వర్షాన్నిచ్చే కాలానుగుణ గాలులు; చినూక్, వాణిజ్య పవనాలు ఉత్తర భారత వేసవి వేడి గాలులు కావు.